Plus Film

Ayka is een realistische helletocht door Moskou

‘Ayka’ is een realistische vertoning van het zware leven van een illegale ardbeidsmigrant in Moskou. Dvortsevoj slaagt er met verve in de deprimerende grauwheid van het arbeidersbestaan op beeld te zetten.

Beeld Cinéart Nederland

Als een vrouw haar pasgeboren baby in de steek laat en ervandoor gaat, zijn er twee mogelijke redenen: ze is mentaal instabiel of verkeert in zulke benarde omstandigheden dat ze vindt dat ze haar kind geen toekomst kan geven. In Sergej Dvortsevojs tweede speelfilm Ayka is het laatste het geval. De 25-jarige Kirgizische migrant Ayka klimt kort na de bevalling van haar kind in een Moskouse kraamkliniek uit het raam en rent de besneeuwde straten in.

Wat volgt is een helletocht door Moskou, waar de vrouw wanhopig op zoek is naar werk om haar schuld bij criminele Kirgizische geldleners te kunnen aflossen. Ayka heeft bij hen geld geleend om een naaiatelier op te zetten, maar dat is niet gelukt en het geld is verdwenen. Omdat haar werkvergunning inmiddels is verlopen, kan ze alleen illegale baantjes aannemen, wat haar dubbel kwetsbaar maakt voor uitbuiting.

Ayka

Regie Sergej Dvortsevoj
Met Samal Esljamova, Zhipargul Abdilaeva
Te zien in Eye, Filmhallen

Scherp toont Ayka, in een ondanks de vele sneeuw grauw en drabbig Moskou, het meedogenloze leven in de illegaliteit. Denk aan het plukken van kippen in een ranzig slachthuis en het wonen in een overvol smerig pension. Voor de Moskovieten zijn de illegale migranten armoedzaaiers, die ze liever zien gaan dan komen, maar ook onderling is er geen solidariteit. Alles staat in het teken van een bittere overlevingsstrijd, waarin voor moraliteit geen plaats is.

Ayka levert niet mis te verstane kritiek op het ­gebrek aan mededogen in het Russische grotestadsleven, maar Dvortsevoj wil ook laten zien dat biologische instincten, en meer in het algemeen de natuur, altijd het laatste woord hebben. Of dat de film aan een ­geloofwaardig einde helpt, zal niet iedere kijker beamen.

Dat Dvortsevoj een documentaireachtergrond heeft, zorgt voor een meerwaarde, doordat de over een ­periode van zeven jaar (!) gedraaide rauwe beelden van Moskou zeer ­authentiek ogen. Dat doet ook het ­optreden van Samal Esljamova als Ayka. Vol overgave stort zij zich in de rol van opgejaagd dier, wat haar in Cannes de prijs voor beste actrice ­opleverde. Dat de filmstijl, veel handcamera, en Ayka’s wanhopige zoektocht naar werk, doen denken aan Rosetta, waarmee de Dardennes twintig jaar geleden de Gouden Palm wonnen, is een klein bezwaar tegen het diep in de Moskouse onderbuik duikende drama.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool.nl.