Atlantis.

PlusFilm van de week

Atlantis is een indringend gedachte-experiment over de zin van oorlog

Atlantis.

Atlantis van regisseur Valentyn Vasyanovych gaat over het jarenlange conflict tussen Rusland en Oekraïne. De film begint als een gedoemde vertelling en transformeert zich tot een ode aan volharding.

In het Oost-Oekraïne van de nabije toekomst sluiten de fabrieken hun deuren. Het grondwater is vervuild, het land bezaaid met mijnen. Het zal nog minstens vijftien jaar duren voor deze zijn geruimd, honderden voor het water weer schoon is. En dan zijn er nog de duizenden lijken die geborgen moeten worden.

In Atlantis heeft Oekraïne dan wel de oorlog met Rusland gewonnen, toch heeft het zijn land verloren. Het indringende gedachte-experiment van regisseur Valentyn Vasyanovych over de zin van oorlog schetst een schrijnend portret van de uitzichtloosheid van de Oekraïense situatie, maar verliest nooit de hoop.

In prachtig geschoten, statische scènes die minutenlang duren volgen we oorlogsveteraan Sergey (Andriy Rymaruk) terwijl hij probeert zijn leven betekenis te geven. Begeleid door het terugkerende beeld van warmte, dat eerst vooral dood en pijn verbeeldt, maar uiteindelijk zorgt voor genot en samenhorigheid, zien we hoe hij zijn leven weer oppakt.

De film is niet waarheidsgetrouw, maar het jarenlange conflict tussen Rusland en Oekraïne geeft de film een realistisch randje. Zo zoekt Atlantis de grens op tussen feit en fictie. De film bestaat vrijwel geheel uit routineklusjes – het lassen van staal, het vervoeren van water, het fotograferen van lijken – die onafgebroken van begin tot eind op camera worden gevangen.

Door het stilhouden van de camera valt elke beweging op. De kijker ­begint een beetje op de getraumatiseerde Oekraïner te lijken: constant op de hoede, oren gespitst, bewust van elke verandering. Hoewel de plot zich langzaam ontwikkelt en eigenlijk pas in de laatste paar scènes ­samenkomt, verliest de film nooit de aandacht.

Maar de grootste prestatie – iets wat maar weinig films over dit soort ontberingen voor elkaar krijgen – is dat het sombere, grijstonige portret erin slaagt om hoopvol te zijn. Wat begint als een gedoemde vertelling transformeert zich tot een ode aan volharding.

Atlantis

Regie Valentyn Vasyanovych
Met Andriy Rymaruk, Liudmyla Bileka, Vasyl Antoniak
Te zien in Filmhallen, Rialto

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden