Plus Reportage

Allemaal aan de ukelele: ‘Wij stomen mensen klaar voor het kampvuur’

Nog deze zomer ukelele spelen in de buitenlucht? Ukelele-cursussen zijn razend populair. Binnen twee uur tokkel je al een liedje op de vier snaren en zingt iedereen mee. ‘Het gaat om het plezier, niet om de perfectie.’

Jessamijn Alberts brengt de cursisten de eerste beginselen van het spelen op de ukelele bij. ‘Met enkele akkoorden speel je al gauw 25 bekende liedjes.’ Beeld Dingena Mol

In de schaduw van een grote, vierkante parasol zitten ­negen vrouwen en één man met een houten ukelele op schoot. Het terras van Bij Storm op Zeeburgereiland stroomt langzaam vol. De geur van vlees op de barbecue, het geluid van loom geroezemoes, het zicht op onderuitgezakte mensen.

Maar onder de parasol zit iedereen rechtop. Aandachtig luisteren de deelnemers naar cursusleidster Jessamijn Alberts (42), die zojuist heeft verteld hoe je een ukelele vasthoudt en adviseert: “Wees heel aardig tegen jezelf. Je bent hier om iets te leren, dus sta jezelf toe fouten te maken.”

Tien cursisten hebben zich op deze zomerse zondag aangemeld voor een laagdrempelige stoomcursus ukelele spelen. In twee uur leer je de basisvaardigheden en ben je in staat om samen een liedje te spelen, zo belooft Uked.nl, die de workshops organiseert.

Treurwilg

“Wij stomen mensen niet klaar voor het Concertgebouw, maar voor het kampvuur,” zegt medeoprichter Barbara Tammes (52). Zelf raakte zij vier jaar geleden op een camping enthousiast over het instrument. “Onder een treurwilg zag ik een vrouw ukelele spelen. Ze leerde mij een paar akkoorden en niet veel later speelden we samen een liedje. Kinderen zongen met ons mee. Ik was zo blij en trots! Eerder had ik geprobeerd om gitaar te leren spelen, maar dat was nooit goed gelukt. Het verbaasde me hoe snel ik onder de knie had. Iedereen kan dit, maar waarom doet dan niet iedereen het? vroeg ik me af.”

Die vrouw onder de treurwilg was Liselotte Goed (38), met wie Tammes haar ukelelebedrijf oprichtte. “Liselotte en ik waren het erover eens dat het gaat om het plezier in ­muziek maken. Het hoeft niet heel ingewikkeld te zijn. Zo ontstonden onze workshops, waarmee we het bespelen van een instrument voor iedereen toegankelijk maken.”

Het leuke van de ukelele is volgens Tammes dat je er snel op leert spelen, maar wel met hetzelfde repertoire als voor de gitaar. “Je kunt natuurlijk niet meteen alles. Er zijn lastige akkoorden bij waar je echt even op moet oefenen. Maar als dat lukt, breekt de zon door!”

De ukeleleworkshops, die in het zomerseizoen ook in de weekenden op campings en in strandtenten worden gegeven, zijn zo populair dat ze meteen zijn uitverkocht. Vrouwen zijn er in de meerderheid. Mannen kiezen volgens Tammes vaker voor de online cursus op hun website.

Idyllisch gevoel

De zweem van gekkigheid die rond het instrument hing, lijkt verdwenen. Vergeet de jolige cabaretshows van Brigitte Kaandorp, marcherende Cliniclowns en het roze speelgoedgitaartje van je dochter. Sinds Pearl Jam-zanger ­Eddie Vedder zijn soloalbum Ukelele Songs uitbracht en bekende singer-songwriters het steeds vaker gebruiken, is het zijn knullige imago allang ontstegen.

Ukeleleworkshops zijn er voor wie altijd al die man of vrouw met de gitaar bij het kampvuur had willen zijn. ­Romantische akkoorden aanslaan, terwijl de rest meezingt, rozig van een dag in de buitenlucht.

Op het terras van Bij Storm op Zeeburgereiland wordt een ukelele workshop gegeven door Jessamijn Alberts van Uked. Het is mogelijk om in 2 uur tijd op een ukelele te leren spelen. Beeld Dingena Mol

Dat is ook wat Mirjam van der Berg (48) ongeveer voor ogen heeft. Zij fietste anderhalf uur vanuit Aalsmeer om de ukeleleworkshop op het Zeeburgereiland bij te wonen. “Vroeger op vakantie zongen we altijd, terwijl de mannen gitaar of accordeon speelden. Daar heb ik fijne herinneringen aan. Zingen doe ik al graag, maar ik zou dat willen combineren met gitaarspelen. En dan natuurlijk in de vakanties op de camping spelen om dat idyllische gevoel terug te krijgen.”

Hoewel ze in een opwelling al eens een ukelele kocht, speelde ze er nog geen noot op. “Mijn man heeft me deze cursus cadeau gedaan om het toch eens te proberen. Het is makkelijker dan ik dacht! Je leert vrij snel hoe je akkoorden speelt. Mijn vingertoppen doen wel een beetje pijn. Daar zit nog te weinig eelt op.”

Vijfentwintig liedjes

Ook Yvonne Kleine Fransen (59) en haar partner Susan Kleine Fransen (58) hebben het kampvuur in hun achterhoofd. Yvonne is als peuterjuf veel met muziek bezig. “Ik speel al gitaar, maar wil ukelele erbij gaan doen.” Susan heeft het nog niet eerder gedaan. “Het lijkt ons leuk om ­samen voor kinderen op onze ukeleles te spelen.”

De cursisten oefenen de C-, G-, A-mineur- en F-akkoorden. Sommigen aarzelend zoekend op de snaren naar de juiste posities, anderen zelfverzekerd.

Ter motivatie vertelt Alberts dat je met enkele akkoorden al gauw vijfentwintig bekende liedjes kunt spelen. Als voorbeeld speelt ze de beginakkoorden van I am yours, Let it be, Take on me en No woman, no cry.

Ook ritmetechnieken komen aan bod, zoals strummen, waarmee je in één beweging alle snaren aanslaat en de chuck, waarmee je het strummen in één slag dempt. “Een middagje oefenen op het balkon en dan heb je hem!” zegt Alberts.

Puzzelen met de vingers

Nog binnen een uur zingt iedereen al Let it be mee met de ukelele. Later volgen ook You can’t always get what you want en Lazy song van Bruno Mars. Op het aangrenzende terras strekken bezoekers nieuwsgierig hun nek. Het klinkt al heel ‘kampvuurachtig.’

Katja van Honschooten (34) is opgetogen over de snelle resultaten die ze boekt. “Het is even puzzelen met de vingers, maar je kunt al snel iets hoorbaars produceren en dan zit je meteen in die zomerse vibe. Ik denk erover om een ukelele te kopen!”

Na afloop van de workshop is het mogelijk om een ukelele aan te schaffen. Dat zijn dezelfde exemplaren als waarop de deelnemers spelen. De prijs varieert van 125 tot 220 euro en ze worden veelvuldig verkocht. “Deze houten, handgemaakte komen van een Portugees familiebedrijf,” aldus Tammes. Liefst zou ze zien dat in elk huishouden een ukelele aan de muur hangt. “Dat vader of moeder lekker een liedje spelen, zonder bang te zijn om een foutje te maken en zo het goede voorbeeld geven. Het gaat om het plezier en niet om perfectie. De positie van de mondhoeken is belangrijker dan de positie van de vingers!”

Wat betekent ukelele?

Vaak wordt aangenomen dat ukelele ‘springende vlo’ betekent, genoemd naar de vingers van Portugese zeevaarders die zo snel over de snaren sprongen.

Er zijn echter ook andere verklaringen. Zo betekent uku niet alleen ‘vlo’ maar ook ‘klein’. De meest poëtische uitleg is de volgende: ukulele ­bestaat uit de twee Hawaiiaanse woorden Uku (geschenk) en Lele (komen): een geschenk dat van ver kwam. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden