Kunst & Media Bewaar

Ruzie bij Rietveld over oud pand GAK

Het oude GAK-gebouw, volgens de directeur van de Gerrit Rietveld Academie uitstekend geschikt voor zijn instituut: 'Net Kreuzberg'. Foto Floris Lok
Het oude GAK-gebouw, volgens de directeur van de Gerrit Rietveld Academie uitstekend geschikt voor zijn instituut: 'Net Kreuzberg'. Foto Floris Lok © UNKNOWN

AMSTERDAM - De plannen van de Gerrit Rietveld Academie naar het voormalige GAK-gebouw in Bos en Lommer te verhuizen, hebben intern tot commotie geleid. Via een petitie willen tegenstanders voorkomen dat het oude gebouw verlaten wordt.

Directeur Tijmen van Grootheest wordt grootheidswaanzin verweten. Van Grootheest zou als de Franse president François Mitterand een grand projet willen nalaten, ter meerdere glorie van zichzelf.

De Rietveld kampt al jaren met ruimteproblemen. In 2003 werd een nieuw gebouw van architectenbureau Benthem Crouwel neergezet naast het uit 1966 daterende oude academiegebouw in de Fred Roeskestraat, een ontwerp van Gerrit Rietveld zelf. De nieuwbouw voldoet echter niet aan de verwachtingen.

Sinds vorig jaar beschikt de Rietveld Academie tijdelijk over een deel van het GAK-gebouw, met 44.000 vierkante meter één van de grootste kantoorpanden van Amsterdam. Het pand aan het Bos en Lommerplein, ontworpen door Ben Merkelbach, staat sinds 2005 leeg en is eigendom van een consortium van woningcorporaties Rochdale en Het Oosten en projectontwikkelaar AM. Door de grootte zou het ook mogelijk worden er omvangrijke studentenhuisvesting voor Rietveldstudenten in te realiseren.

Van Grootheest wil nu het hele pand betrekken. Hij ziet de overstap als 'een enorme kans'. 'We verlaten het Olympisch Kwartier en de Zuid-as voor een buurt, vergelijkbaar met Kreuzberg, Berlijn, schrijft hij in een nieuwsbrief.

Linda van Deursen, hoofd van de afdeling Grafische Vormgeving, heeft een petitie opgesteld, die sinds gisteren online staat (www.rietveldforrietveld.org). 'De directie heeft zorg en verantwoordelijkheid voor dit cultureel erfgoed,' schrijft ze. 'De huidige functie is voor het hoger openbaar kunstonderwijs ontworpen door één van Nederlands meest invloedrijke ontwerpers en is met publiek geld gefinancierd en gerenoveerd.'

De petitie verwijt de directie dat ze kwantiteit van onderwijs boven kwaliteit stelt. Doordat het ministerie de academie financiert op basis van het aantal studenten, is de neiging ontstaan steeds groter te willen worden. 'Is de Gerrit Rietveld Academie nu al niet te groot?'

Ook vormgever en oud-museumdirecteur Wim Crouwel is tegen. ''Bij de opening, in 1967, werd de academie naar de bouwmeester vernoemd. Het is dus om die reden dat enig historisch besef op zijn plaats is. Er moet wel een heel dringende reden zijn om niet alles te proberen om de academie en dit door Rietveld gebouwde monument, waar haar naam aan ontleend werd, bijeen te houden.'' En: ''Gaat de Rietveld Academie straks verder als de Merkelbach Academie?'' (KEES KEIJER)