Amsterdam Bewaar

Witte arbeider uit Noord voelt zich verraden en bedreigd

Orionstraat, Tuindorp
Orionstraat, Tuindorp © Jean-Pierre Jans

Autochtone Amsterdammers uit Tuindorp Buik­sloot en Floradorp voelen zich in de steek gelaten en achtergesteld: migranten en yuppen bedreigen hun manier van leven.

Het gevaar dat mensen zich bedreigd en in de steek gelaten voelen, moet worden weggenomen

De nieuwkomers zouden zich niet aanpassen aan de gedragscodes van de buurt, zoals het groeten op straat en het bijdragen aan het gemeenschapsgevoel.

De internationale non-gouvernementele organisatie Open Society Foundations, die zich onder meer bezighoudt met het bevorderen van de democratie en tolerantie, heeft zes West-Europese blanke arbeidersgemeenschappen - in het Deense Aarhus, Berlijn, Lyon, Manchester, Stockholm en Amsterdam - ondervraagd over onder meer werkgelegenheid, gezondheid, huisvesting, politiek en media.

Problemen
De bewoners van Tuindorp Buiksloot, bekend als het Blauwe Zand, en Floradorp deden vorig jaar mee. In de wijken is minstens driekwart van Nederlandse afkomst. Velen werken in de bouw. Het percentage sociale huurwoningen is hoog. De inkomens en opleidingen zijn laag, de schooluitval is hoog (25 procent), de schulden zijn veelal groot.

'Het arbeidsethos in deze twee wijken is sterk. Je ziet veel busjes voor de deur. De mensen wonen vaak al tientallen jaren in de buurt. Maar ze zien wel alles om zich heen verdwijnen: het jeugdhonk gaat dicht, de speeltuinbeheerder en het voetbalveld verdwijnen terwijl in aanpalende wijken wel wordt geïnvesteerd. 'Goed gedrag wordt gestraft,' zeggen ze, aldus socioloog Saskia Welschen, die de Amsterdamse wijken onderzocht.

Verandering
Ze richtte zich op het welbevinden van de arbeiders. Hoe reageren zij op de veranderende stedelijke samenleving? 'Er heerst een sterk gemeenschapsgevoel in deze Amsterdamse buurten. Er is veel sociale controle en de interactie met de buren is groot. Ze zien echter sommige nieuwkomers als een bedreiging. Een jonge vrouw zei het recht voor zijn raap: 'Ik kan hier tenminste nu nog in mijn tuin in mijn bikini liggen'.

Het gevaar dat mensen zich bedreigd en in de steek gelaten voelen, moet worden weggenomen, vindt Welschen. 'Anders komen ze in een negatieve spiraal terecht, wat tot politieke onverschilligheid en nog meer intolerantie leidt. Deze autochtonen zijn trots op hun wijk, ze zijn er geworteld. Dat zou de overheid moeten uitbuiten door juist in de wijk te investeren. Zo voorkom je conflicten tussen groepen mensen en hanggedrag van jongeren en zorg je dat het welbevinden groter wordt. Amsterdam moet geen blinde vlek voor deze ontwikkelingen hebben.'