Amsterdam Bewaar

Wie heeft er interesse in de tunnel onder de Keizersgracht?

De Poentunnel, typisch jaren zeventig: groen, rood en bruin, afgemaakt met een beige tapijtje.
De Poentunnel, typisch jaren zeventig: groen, rood en bruin, afgemaakt met een beige tapijtje. © Elmer van der Marel

Er loopt een tunnel onder de Keizersgracht door, tussen twee oude bankgebouwen. Niemand weet wat hij ermee aan moet.

Muf is het er. Muf en donker. Het tapijt dat zichtbaar wordt bij het openen van de grote stalen schuifdeur schimmelt. Dikke kans dat het al veertig jaar op deze plek ligt. Als huismeester Niek Timmer zijn zaklamp aanknipt, dansen de zompige stofdeeltjes door de lichtstraal. De lamp schijnt vijftig meter de tunnel in en laat zien dat helemaal aan het eind een trapje enkele treden omhoog gaat. Zomaar een tunnel?

Zéker niet zomaar een tunnel.

Het is nauwelijks voor te stellen dat we ons hier ónder de Keizersgracht bevinden. Een paar meter boven onze hoofden stroomt het water, vaart wellicht een rondvaartboot voorbij en bevinden zich zeker tientallen gedumpte fietsen. Ernaast kruist namelijk de Vijzelstraat de gracht: een ideaal punt om vanaf de brug een fiets de plomp in te smijten.

Voor zover bekend is het de enige tunnel onder een grachtengordelgracht door: de Poentunnel. Vernoemd naar het feit dat de onderdoorgang tussen 1974 en 1999 twee vestigingen van de Algemene Bank Nederland (na 1991 ABN Amro) met elkaar verbond: De Bazel en de Vijzelbank, tegenwoordig Kantorencomplex Prins en Keizer.

Loze ruimte
Het verhaal gaat dat de tunnel is gebruikt voor transport van geld, maar waarschijnlijker is dat het om de bankdirecteuren ging, die hun auto parkeerden in de ondergrondse parkeergarage in het ene gebouw en overdekt hun werkplek in het andere konden bereiken.

Nu is het loze ruimte, niemand die er iets mee kan. De Bazel huisvest tegenwoordig het stadsarchief, in het andere zitten onder meer taxibedrijf Uber en hotelboeker Booking. Aan de kant van het archief is de tunnel dichtgemetseld, dus het is nog maar van één kant mogelijk onder de Keizersgracht te komen.

Het maakt het er niet gemakkelijker op een bestemming te bedenken, zegt Ronald Camps van Borghese Real Estate, dat Prins en Keizer beheert voor een Duitse eigenaar. 'Vluchtwegen zijn een probleem, helemaal nu het ene eind van de tunnel is afgesloten. De brandweer heeft er natuurlijk bezwaar tegen als je er iets in zou vestigen waarbij veel mensen van de ruimte gebruikmaken.'

Beige tapijtje
Het mag begrijpelijk zijn, het is wel eeuwig zonde: de Poentunnel is een unieke plek in een zeiknatte stad als Amsterdam, waar het de gewoonte is het bouwen te beperken tot de ruimte boven het maaiveld.

Vijftig meter lang en vier meter breed is ie. Aangekleed in die typische kleuren van de jaren zeventig: groen, rood en bruin, afgemaakt met een beige tapijtje. Maar goed, dat kan er allemaal uit.

Er zijn gesprekken met een wijnhandelaar geweest, zegt Camps. 'Die wilde iets met een bar vóór de tunnel en een bijzondere wijnkelder erin. Dat is helaas niets geworden, de zaak zou lastig zijn te bevoorraden. Sindsdien zijn we gestopt met zoeken, maar als iemand geïnteresseerd is...'