Binnenland Bewaar

Integratie Somalische Amsterdammers moet beter

Twee Somalische vrouwen in de Vluchtkerk in Amsterdam
Twee Somalische vrouwen in de Vluchtkerk in Amsterdam © ANP

Somaliërs in Amsterdam integreren slechter dan andere vluchtelingengroepen. Vooral taalachterstanden maken deelname aan de maatschappij problematisch.

'Veel Somaliërs die vanaf 2007 gearriveerd zijn kunnen niet lezen of schrijven,' zegt sociaal geograaf Gery Nijenhuis, die met collega Ilse van Liempt elf maanden onderzoek deed naar Somaliërs in Amsterdam. Het ging om een project van Open Society Foundations, een particuliere organisatie voor democratie, sociaal beleid en mensenrechten.

'Door de jarenlange burgeroorlog in het land was toegang tot onderwijs in veel gebieden vrijwel onmogelijk. Gevluchte Somaliërs komen dus vaak zonder educatieve bagage aan in Nederland, terwijl andere vluchtelingengroepen relatief hoogopgeleid zijn.'

De wijdverspreide taalachterstand is volgens haar de belangrijkste reden waarom Somaliërs moeilijker integreren dan andere vluchtelingengroepen. Nijenhuis: 'Als je je niet eens goed kan uitdrukken in je eigen taal, is een vreemde taal leren en bijvoorbeeld het regelen van gezondheidszorg of werkgelegenheid erg lastig. Analfabetisme werkt dus door op andere gebieden van integratie.'

'Velen zijn niet of zeer laag opgeleid en hebben weinig werkervaring,' vult Dorine Manson, directeur van Vluchtelingenwerk Nederland, aan. 'Ze zijn onbekend met overheidsdiensten en maatschappelijke instellingen en hebben vaak te maken met onverwerkte trauma's. Alle vluchtelingen kampen met enkele van die problemen, maar Somaliërs met al deze hindernissen om te kunnen integreren in Nederland.'

Doelgroepenbeleid
Dat beaamt Ali Ware, directeur van de Somalische Vereniging Amsterdam en Omgeving (SOMVAO). 'Er wordt een generiek beleid gevoerd dat geen rekening houdt met de specifieke problemen van Somaliërs. Die problemen vereisen extra aandacht en ondersteuning, vooral de taalachterstand. Voor mensen die niet kunnen lezen of schrijven, is het bijna niet te doen om de taal te leren en te participeren in de maatschappij.'

Doordat de overheid het doelgroepenbeleid heeft afgeschaft is volgens het onderzoek de benodigde extra aandacht voor de problematiek van specifieke groepen verdwenen. Ook zou de op 1 januari 2013 ingevoerde integratiewet - die vluchtelingen voorschrijft hun eigen inburgering te regelen - een negatief effect hebben op de al niet van een leien dakje gaande integratie van Somaliërs .



Lees vandaag (2-4) meer in Het Parool.