Amsterdam Bewaar

Taxigangsters heer en meester op Leidseplein

De taxichauffeurs op het plein houden elkaar aan de regels; ritten onder de 25 euro kun je vergeten, intimiderend groepsgedrag hoort erbij. Foto Klaas Fopma
De taxichauffeurs op het plein houden elkaar aan de regels; ritten onder de 25 euro kun je vergeten, intimiderend groepsgedrag hoort erbij. Foto Klaas Fopma © UNKNOWN

De gemeente Amsterdam zet alle zeilen bij om de problemen op de taxistandplaats van het CS in te dammen, maar intussen loopt de zaak op het Leidseplein uit de hand. We peilden vannacht de - opgefokte - sfeer. De politie: 'Meneer, dat is toch al jaren zo?'

Er staan geen ambtenaren met opsporingsbevoegdheid, ja op honderd meter, bij de geldautomaten, anders hadden ze makkelijk tien bekeuringen per tien minuten kunnen uitschrijven. De taxistandplaats op het Leidseplein is in de avonduren compleet overgenomen door het gangsterdom.

Vannacht, iets voorbij half een. Een Duitse familie meldt zich bij de eerste auto in rij. Ze willen naar de Koninginneweg. De chauffeur vraagt 35 euro, hij zegt dat het standaard is. Ze aarzelen, zou dit normaal zijn, is het zo ver weg? Ze besluiten weg te lopen. Het gedrag van de chauffeur geeft ook al geen aanleiding te denken dat het wel goed zit. En kennelijk heeft hij forse ondersteuning nodig; er staan wel zes van zijn makkers omheen, heftig argumenterend in een taal die in de verte op Nederlands lijkt.

Je kunt vragen waarom dat nodig is, maar dan moet je wel over het groepsproces heen kunnen komen. Jezelf bekend maken als journalist valt af te raden; de reactie: vermoedelijk bent u homoseksueel? Een chauffeur heeft een blaadje met stoere mannen bij zich en houdt dat omhoog: ''Vind je dit lekker?'' De mannen in zijn omgeving - en alleen zijn deze chauffeurs nooit - beschouwen het als een goeie grap.

Binnen een kwartier worden op de eerste positie - en daar komt de volgende auto niet aan voorbij - zeker vier vrachtjes geweigerd. De ritjes zijn te kort, de vrouwen niet aantrekkelijk genoeg, bedenk het maar. Een man uit Rotterdam overlegt met de eerste auto in de rij, en keert zich binnen vijf seconden af. Wat is er gebeurd? ''Hij vroeg veertig euro. Ik wil naar het Alexanderplein, geen idee waar dat is, maar dit is het Amsterdamse taxibedrijf, daar kijk jij toch niet van op?''

De standplaats, waar vandaan je simpel en snel naar je bestemming zou willen, is een uitgesproken vijandige plek, waar de wens van de passagier afhankelijk is van de luimen van steeds wisselende groepjes kort opgeschoren mannen, meest Marokkaans, die meer werk maken van intimidatie dan van gastvrijheid. Het belang van de passagier is volkomen ondergeschikt aan hun eigen welbevinden, maar het is nogal onduidelijk waar ze dat aan ontlenen, afgezien van dat prachtige groepsgevoel; in een half uur tijd vult de rij zich bijna tot aan het Marriott, maar er vertrekken hooguit drie wagens vanaf de standplaats.

Bij de ingang van de Leidsestraat staan een politiebusje, twee motoragenten en een surveillant. Zou het kunnen dat zij op of nabij de taxistandplaats, vijftig meter verderop, iets beter te doen hebben? ''Meneer, dat is toch al jaren zo? Wij hebben hier belangrijker dingen te doen. Die taxi's, ja, dat is eerlijk gezegd niet zo onze zaak. Dat is toch meer iets voor het bureau handhaving van het taxigebeuren, of hoe het heet.''

Terug op de standplaats. Zeker acht chauffeurs hebben zich rond de eerste auto gegroepeerd; het is een warme avond, misschien willen ze allemaal zo snel mogelijk weg. Maar daar lijkt het niet om te gaan. Belangrijker is dat Ahmed, of hoe de eerste in rij heet, zich conformeert aan de regels die de groep heeft bedacht, dus geen matennaaierij, niks onder de prijs, de meter gaat alleen aan als we naar verwachting boven de 25 euro uitkomen. En, dat moet gezegd, met deze groepsdruk worden geen fouten gemaakt.

Op de trambaan stopt een surveillancewagen van de politie en die blijft daar, in de bocht bij het Hirschgebouw, misschien wel drie minuten staan. Wanneer aangesproken, verklaart de agent achter het stuur: ''Het is natuurlijk niet voor niks dat we hier staan, we kennen de problematiek, dus dat houden we van hieruit toch wel even in de gaten. Weet u wat u moet doen? Eens gaan navragen op het stadhuis waarom ze niet willen handhaven.''

Willen ze niet handhaven? ''Dat zeg ik: ga het eens navragen.'' (ALBERT DE LANGE)