Amsterdam Bewaar

Directeuren van gemeentebedrijven verdienen volgens critici te veel

Dertje Meijer van het Havenbedrijf Amsterdam verdient op jaarbasis €214.965.
Dertje Meijer van het Havenbedrijf Amsterdam verdient op jaarbasis €214.965. © ANP

Directeuren van Amsterdamse deelnemingen GVB, het Havenbedrijf en Afval Energie Bedrijf verdienen meer dan de premier. De gemeenteraad wil hier een einde aan maken. 'De beloningen zijn veel te hoog.'

Dertje Meijer

Directeur Havenbedrijf Amsterdam
Opbouw beloning 2014:
- salaris: €167.393
- variabele beloning: €13.392
- pensioenbijdrage: €34.180
Alexandra van Huffelen

Directeur GVB
Opbouw beloning 2014:
- salaris: €188.000
- pensioenbijdrage: €24.000
Jeroen de Swart

Directeur Afval Energie Bedrijf
Opbouw beloning 2014:
- salaris: €175.000
- variabele beloning: €3000
- pensioenbijdrage: €29.000

Dertje Meijer is directeur van het Havenbedrijf Amsterdam. Ze geeft leiding aan zo'n 350 mensen, de omzet van het bedrijf is 142 miljoen euro. Meijer krijgt hiervoor een beloning van bijna 215.000 euro, inclusief bonus en pensioenbijdrage.

Mark Rutte is premier van Nederland. Hij geeft leiding aan bijna 17 miljoen mensen, de inkomsten van het land komen uit op ongeveer 250 miljard. Hij krijgt hiervoor 179.000 euro per jaar, inclusief onkostenvergoeding en pensioenbijdrage.

Een populistische vergelijking? Boudewijn de Bruin, hoogleraar financiële ethiek aan de Rijksuniversiteit Groningen, vindt van niet. Het is absurd dat de directeur van het Havenbedrijf meer verdient dan de premier, zegt hij. 'Ze ziet zich misschien als ceo van een grote onderneming, maar dat is ze niet. Haar bedrijf is in handen van de gemeente en dus moeten die salarissen zo laag mogelijk zijn.'

Ministersalaris
Ook de Amsterdamse gemeenteraad vindt de beloning van Meijer te hoog. Een meerderheid steunde vorige week een motie om het salaris van de president-directeur van het Havenbedrijf aan te passen aan een ministersalaris, wanneer dat mogelijk is. Alleen VVD en CDA stemden tegen het voorstel.

Dertje Meijer is in goed gezelschap. Ook Alexandra van Huffelen, directeur het GVB, en Jeroen de Swart van het Afval Energie Bedrijf (AEB) verdienen ruim meer dan de premier. GVB, AEB en het Havenbedrijf zijn alledrie deelnemingen; de gemeente Amsterdam is eigenaar.

'Schokkend,' zegt Rutger Groot Wassink, fractievoorzitter van GroenLinks in de gemeenteraad. 'Een ministersalaris vind ik wel genoeg voor deze functies.' Carolien de Heer (PvdA) is het hiermee eens. 'Ik vind de beloningen veel te hoog.'

De Amsterdamse gemeenteraad heeft middels een motie de wens uitgesproken dat directieleden van alle deelnemingen minder dan een minister gaan verdienen. Maar dit is nog niet gelukt.

Norm vastgesteld
Minister Ronald Plasterk van Binnenlandse Zaken probeert de topsalarissen binnen semipublieke bedrijven - denk aan corporaties, ondewijsinstellingen en zorg - terug te brengen. Hij heeft hiervoor een norm vastgesteld: de beloningen mogen niet hoger zijn dan die van een minister.

Deze norm geldt niet voor de Amsterdamse deelnemingen, maar de raad eist dat de norm wél van toepassing is op de directieleden van deze organisaties. De Heer spoort D66-wethouder Kajsa Ollongren (Economie) aan een actiever beloningsbeleid te voeren en als eigenaar af te dwingen dat de salarissen flink omlaag gaan.

Ollongren werkt aan een nieuw beloningsbeleid, dat ze binnenkort voorlegt aan de gemeenteraad, laat haar woordvoerder weten. Hierin worden de nieuwe salarisnormen meegenomen. 'Het college maakt dan duidelijk op welke manier het uitvoering geeft aan de wensen van de raad', aldus de woordvoerder.

Gemaakte afspraken
Probleem is dat ze niet kan ingrijpen in bestaande salarisafspraken; die zijn contractueel vastgelegd voordat de norm van 179.000 euro inging.
De woordvoerders van GVB, AEB en het Havenbedrijf wijzen daar ook op: de gemaakte afspraken vallen binnen de toen nog geldende norm.

De Bruin vindt het niet zo belangrijk of de salarissen bij de Amsterdamse deelnemingen wel of niet onder de norm vallen. 'De directie zou vrijwillig afstand moeten doen van een deel van haar salaris,' zegt hij. 'Zo'n directeur wordt betaald uit belastinggeld.' Hij acht het terecht dat de gemeenteraad matiging afdwingt. 'Ik hoop dat de raadsleden het spel scherp spelen.'

Volgens Bart Vink van D66 moet de gemeente de bestaande afspraken respecteren en kunnen de lonen pas omlaag als een nieuwe directeur aantreedt.

Groot Wassink gaat verder. Hij vindt dat de wethouder een beroep moet doen op de directeuren van de deelnemingen om uit eigen beweging hun beloningen te matigen. 'Ook bankiers hebben onder druk afgezien van een deel van hun beloning.'

Ook Plasterk machteloos tegen toplonen

Amsterdam vindt dat de salarissen bij Alliander, dat de elektriciteitsnetwerken beheert, ook lager moeten zijn dan dat van een minister. De gemeente heeft bijna tien procent van de aandelen in handen. De top van Alliander verdient circa vier ton per jaar. Minister Ronald Plasterk heeft onderzocht of hij iets kon doen aan deze toplonen, maar kwam tot de conclusie dat die niet onder de norm vallen die stelt dat bestuurders niet meer dan een ministersalaris van 179.000 euro mogen verdienen.

'Teleurstellend', zei wethouder Kajsa Ollongren deze week tegen de raad. 'Wij vinden namelijk dat deze lonen wel lager moeten zijn dan de norm.'

De gemeente heeft een minderheidsbelang in diverse bedrijven waarvan de directie meer verdient dan een minister. De topman van Schiphol, Jos Nijhuis, verdient zo'n negen ton. Amsterdam heeft een belang van twintig procent. Carel van Eykelenburg, voorzitter van de raad van bestuur van Bank Nederlandse Gemeenten, krijgt bijna vijf ton uitbetaald. Amsterdam heeft 1,1 procent van de aandelen. Raadsfracties vinden dat Amsterdam ernaar moet streven deze salarissen onder de norm te krijgen.