Amsterdam Bewaar

Het gesloopte Emma Kinderziekenhuis (****)

Bouwvakkers werken aan de parkeergarage van het hotel.
Bouwvakkers werken aan de parkeergarage van het hotel. © Floris Lok

Het in de 19de eeuw gestichte Emma Kinderziekenhuis is niet meer. Het gesloopte ziekenhuis maakt plaats voor een vijfsterrenhotel met 211 kamers en 5 suites, maar laat vooralsnog een indrukwekkend gat achter.

Voormalig Emma Kinderziekenhuis

Ons oordeel: ★★★★☆
Waar: Sarphatistraat/Spinozastraat
Waarom: Sloop

Wat kan puin er aantrekkelijk uitzien. In een stad die keurig is schoongepoetst en aangeharkt, is het contrast met half afgebroken panden enorm. Als je het indrukwekkende gat ziet, realiseer je je hoe goed de binnenstad de laatste jaren beschermd wordt. Sloop is een uitzondering, vaker is er sprake van vernieuwbouw.

In de Sarphatistraat, hoek Spinozastraat, is een groot deel van de bebouwing verdwenen. Het grootste deel van het vroegere Emmakinderziekenhuis is gesloopt. Zowel het stenen hoekpand als het glazen gebouw uit de jaren vijftig zijn weg. Van de drie aanpalende panden is nog maar de helft over. Uiteindelijk blijven alleen de drie gevels staan, zij zullen deel uitmaken van het hotel dat op die plek komt.

Bouwplaats
Wie bij nummer 102 naarboven kijkt, ziet door de ramen de hemel. Aan de zijkant van nummer 104 steken een rioolbuis en wat elektriciteitsdraden uit. Vanuit de Spinozastraat heb je het beste zicht op de bouwplaats. In het pand uiterst links schemert een enorme stoppenkast. Van de panden die er nog staan, is het glas in bijna alle ramen gebroken. Eén raam zit vol met gaten, waardoor het lijkt of iemand erop geschoten heeft.

In het open stuk is een graafmachine, ver onder straatniveau, bezig zand te verplaatsten. In een ondergrondse parkeergarage kunnen de hotelgasten straks hun auto parkeren, het personeel kan er zijn fiets stallen. Het contrast tussen het stoere puin en de moderne publieksbegeleiding is groot. Het hek om het bouwterrein hangt vol met aanwijzingen: officiële waarschuwingen - in drie talen - dat dit een bouwplaats is waar onbevoegden niets te zoeken hebben, maar ook briefjes die de slopers hebben geprint en van een plastic beschermlaagje voorzien.

Het gekste is een stuk triplex met een echte bel en de mededeling 'bezoek melden'. Opvallend, omdat ernaast een ruime ingang is, waar iedereen zo doorheen kan lopen. Verder is er een papier voor meldingen en klachten, met telefoonnummer. En de belofte van een informatiepunt. Dat is helaas onvindbaar.

Damescomité
Het Emma Kinderziekenhuis is in de 19de eeuw gesticht. Stadsdoker Samuel de Ranitz zag in zijn praktijk hoe weinig zorg er was voor zijn jonge patiënten. Hij zamelde geld in, startte het eerste Amsterdamse kinderziekenhuis en kreeg hulp van een damescomité, dat bazaars organiseerde om arme patiënten gratis te behandelen. Koningin-moeder Emma leende haar naam aan het kinderziekenhuis. In de 116 jaar dat het in de Sarphatistraat stond, werd het talloze malen verbouwd en uitgebreid.

De laatste jaren verdwijnen de voorzieningen voor sociaal zwakkeren uit de binnenstad. De vrijgekomen ruimte wordt in beslag genomen door luxe gebouwen. De voormalige bibliotheek aan de Prinsengracht werd eerder een Hyatt hotel. In het oude ziekenhuis komt de meest luxe variant: een Hyatt Regency, een vijfsterren­hotel met 211 kamers, vijf suites, een spa en een restaurant. Kosten: 50 miljoen euro.