Opinie Bewaar

Sharons wraak op de stad namens de boeren en buitenlui

'Dronken over straat lallen en in de portieken kotsen is meer iets voor de boeren en buitenlui'
'Dronken over straat lallen en in de portieken kotsen is meer iets voor de boeren en buitenlui' © ANP

In de rubriek 'om de wereld in 800 woorden' één kwestie, twee visies: de Amsterdamse blik en een mondiale kijk op de actualiteit. Door Max Pam en Paul Brill. Deze week: het platteland versus de stad.

Pam

Wie de uitslagenkaart van de Amerikaanse verkiezingen bekijkt, ziet dat de Verenigde Staten grotendeels rood zijn gekleurd. Rood is Trumpland, daar wonen de Republikeinen. Blauw is het gedeelte aan de randen, New York en Boston, San Francisco en Los Angeles. Daar wonen de Democraten.

De kaart doet mij denken aan een scan van een holle schedel die ik tegenkwam in een leerboek over het brein. Van binnen leek het hoofd leeg, de hersenen zaten tegen de randen van de schedel geplakt. Een zeldzaamheid die bij 1 op de 100 miljoen mensen voorkomt.

Toch moet je oppassen met zulke metaforen. De man met de holle schedel kon tamelijk normaal functioneren. Zo heb ik het idee dat Donald Trump dom en slecht is inmiddels achter me gelaten.

Nederlanders zijn in grote meerderheid voor de Democraten en tegen de Republikeinen, begrijpelijk gezien onze geschiedenis, maar het wordt potsierlijk wanneer Nederlandse opinieleiders Trump voor de laatste keer waarschuwen. Ik probeer naar Trump te kijken als naar het natuurverschijnsel van de geiser die af toe hete lucht spuit.

Het clichébeeld is dat de hogeropgeleide stedelingen op de Democraten stemmen en de lager­opgeleide plattelanders op de Republikeinen. De eerste groep heeft vaak een hoger inkomen, de tweede groep een groter vermogen. Als ik naar Boer Zoekt Vrouw kijk, denk ik soms dat de opstand van het platteland tegen de stad ook naar Nederland zal komen en al zichtbaar is in Amsterdam.

Dronken over straat lallen en in portieken kotsen is meer iets voor buitenlui

Op Koningsdag bijvoorbeeld verhuist de hele provincie naar Amsterdam om hier de bloemetjes buiten te zetten. Dronken over straat lallen en in de portieken kotsen is meer iets voor de boeren en buitenlui, dan voor de Amsterdammers zelf. Ook zou ik wel eens wel weten hoeveel aanhangers van Ajax uit Amsterdam komen.

Het onbehouwen gedrag van de F-side komt mij voor als iets typisch provinciaals. Vrijdag nog in de gierput, zaterdag meedoen aan het tractorracen en zondag in het stadion. Sterker nog: de gedachte komt wel eens op dat ook b. en w., alsmede de leden van de Amsterdamse gemeenteraad, helemaal geen Amsterdamse achtergrond hebben.

Burgemeester Femke Halsema is geboren in Enschede, dus dat gaat nog wel. Maar neem nu wethouder Sharon Dijksma. Haar wieg stond in het Groningse Hoogkerk. Weet u hoe onder de lokalen de bijnaam van de Hoogkerkers luidt?

Mouskoolstronken, oftewel boerenkoolstronken.

Van iemand met zo'n afkomst kun je weinig anders verwachten dan dat zij wraak wil nemen op de stad. De afgelopen week verhoogde zij weer het parkeergeld. Nog even en een uurtje parkeren in Amsterdam kost net zoveel als een hele stolpboerderij in Lutjebroek.

Max Pam

Brill

Amerikaanse verkiezingen doen soms denken aan groot gekakel in een vol kippenhok. En het observeren ervan heeft wel iets weg van het turen door de spleten van zo'n hok, waarbij het zicht wordt bemoeilijkt door de opstuivende veren. Toch denk ik vijf dingen duidelijk te zien.

1. Bill Clintons welbekende campagnemotto 'It's the economy, stupid' kan worden opgeborgen in de archiefkast. Hoewel Amerika zich mag verheugen in een robuuste economische groei en bijzonder lage werkloosheid, heeft president Trump dit niet tot speerpunt van zijn campagne gemaakt.

Nee, hij was weer volop de cultural warrior met woeste teksten over alle malicieuze krachten die het waarachtige Amerika bezoedelen. Ik ben ervan overtuigd dat hij juist daarmee Middle America heeft gemobiliseerd en de Republikeinse meerderheid in de Senaat heeft veiliggesteld.

2. Fijn voor de Democraten dat ze de slag om het Huis van Afgevaardigden hebben gewonnen. Hebben ze tenminste één bastion in Washington. Dit succes kan niet verbloemen dat de verkiezingsuitslag een teleurstelling voor hen is. Van een 'blauwe golf' kan moeilijk worden gesproken.

Wat vooral ontbreekt, is de glanzende doorbraak van een aansprekende nieuwe ster. Andrew Gillum in Florida, Stacey Abrams in Georgia, Beto O'Rourke in Texas, ex-gevechtspilote Amy McGrath in Kentucky - ze genereerden het nodige enthousiasme, maar haalden het net niet.

Wat vooral ontbreekt, is de glanzende doorbraak van een nieuwe ster

3. Wel kunnen de Democraten zich op de borst kloppen voor de pluriformiteitsslag die hun partij heeft gemaakt. Veel van de winst kwam voor rekening van vrouwen, Latino's en Afro-Amerikanen. In Kansas zegevierde een lesbische native American en Colorado krijgt een gouverneur die openlijk homoseksueel is.

Allemaal leuk en aardig, maar er schuilt een gevaar om de hoek: dat de partij helemaal in de ban raakt van diversiteits- en identiteitspolitiek. Voordat je het weet ben je dan terug bij het misverstand van 2016, toen Hillary Clinton dacht te kunnen doorstoten naar het Witte Huis door alle kaarten op vrouwen en Latino's te zetten.

4. Samenwerking, bipartisanship. De woorden werden devoot uitgesproken door Nancy Pelosi, de nieuwe voorzitter van het Huis. Ook Trump deed een duit in het zakje. Geloof er niets van. Het wordt oorlog.

5. De verdeeldheid van Amerika krijgt nu ook geografisch haar beslag. De blauwe staten worden blauwer, de rode roder. Steden en voorsteden worden Democratisch territorium, de Republikeinen zijn heer en meester in landelijke en kleinsteedse gebieden.

Je kunt inmiddels een stedentrip uitstippelen met minimale kans dat je een Trump-aanhanger tegenkomt. En voor Wilders en Baudet is er een fijne vakantie in Idaho en Wyoming zonder te worden geconfronteerd met Democratische nieuwlichterij.

Paul Brill