Opinie Bewaar

De tijd dringt voor boekhouder Kock

Michiel Couzy
Michiel Couzy © Wolff

Drie jaar geleden kwam wethouder Udo Kock naar Amsterdam met een missie: hij zou de financiën op orde brengen. De gemeente raakte nog wel eens een paar miljoen kwijt, of boekte grote bedragen over naar de verkeerde bankrekeningen. Vraag maar aan zijn voorganger Pieter Hilhorst.

Kock had jarenlang ervaring opgedaan bij het Internationaal Monetair Fonds, een organisatie waarvoor het beteugelen van financiële chaos een dagtaak is. Een man met de juiste papieren voor zo'n klus.

Maar terwijl zijn voormalige werkgever IMF de een na de andere keiharde maatregel nam om de financiële chaos in Griekenland te bestrijden, lukt het Kock maar niet orde op zaken te stellen. Amsterdam is hardnekkiger dan Athene.

Zo concludeerde de Amsterdamse Rekenkamer in april dat de boekhouding van de gemeente ondoorzichtig is. Kock zal hiervoor komende week verantwoording moeten afleggen in de gemeenteraad.

Als je als ambtenaar weet dat ondernemers op tijd betaald krijgen als je de order goed invoert, dan doe je dat toch gewoon?

En dan kwam ook nog naar buiten dat de gemeente maar liefst veertig procent van haar rekeningen te laat betaalt. Duizenden ondernemers moeten langer dan een maand wachten op hun geld, terwijl je van een gemeente juist een voorbeeldfunctie kunt verwachten. Leveranciers komen hierdoor in de problemen.

Bij Kock groeit de frustratie over de aanhoudende chaos op de Stopera. In een interview zei hij dat ambtenaren slechts de helft van de orders op de juiste manier invoeren in het nieuwe betalingssysteem. Begin dit jaar was dat een kwart.

Als ambtenaren hun orders wél goed invoeren, volgt betaling automatisch en op tijd. Maar dat gebeurt niet omdat het, volgens Kock, 'lastig is om afspraken binnen de gemeente Amsterdam geïmplementeerd te krijgen'.

Dan val je toch van je stoel. Ik zal het wel te simpel stellen, maar als je als ambtenaar weet dat ondernemers op tijd betaald krijgen als je de order goed invoert, dan doe je dat toch gewoon?

Hij ging nog verder. Amsterdam heeft al jaren een slechte betaaldiscipline. "We deden maar wat," zei Kock, een van de grootste diskwalificaties van een ambtelijke organisatie die ik ooit uit de mond van een wethouder heb gehoord.

Veel is verbeterd, de stad raakt niet meer zomaar miljoenen kwijt en dat is goed nieuws voor Amsterdammers

De opmerkingen leverden hem in de gemeenteraad een standje op van de PvdA, die Kock verwijt dat hij zich verschuilt: de wethouder is verantwoordelijk, niet de ambtenaren. Kock, over het algemeen een rustig mens, kreeg het even te kwaad. "Totale flauwekul," reageerde hij. "Een schandalige aantijging."

Natuurlijk is Kock verantwoordelijk, maar wat is dat toch met de cultuur in de Stopera? Vorig jaar bleek al uit het onderzoek van de financiële enquêtecommissie dat ambtenaren regels en afspraken niet nakomen.

De Stopera als vrijstaat.

Wethouder Kock heeft flink ingegrepen in de organisatie, mensen op een andere plek gezet. Veel is verbeterd, de stad raakt niet meer zomaar miljoenen kwijt en dat is goed nieuws voor Amsterdammers. Maar het lek is nog niet boven en door de reorganisaties en nieuwe systemen is de onrust groot.

Kock heeft de juiste papieren, maar staat binnen de Stopera ook bekend als boekhouder die nog wel eens hoekig kan reageren. Hij ligt niet bij iedereen even goed. Het is de vraag of hij in staat is ambtenaren ervan te overtuigen dat zij zich potdomme aan de afspraken moeten houden. De verkiezingen zijn over tien maanden, de tijd dringt.

Politiek verslaggevers Michiel Couzy en Ruben Koops belichten beurtelings op zaterdag in 'Republiek Amsterdam' een politiek onderwerp uit de stad.

Reageren? m.couzy@parool.nl