Opinie Bewaar

'Zogenaamd knetterlinkse college doet niets voor vrijplaatsen'

Het besluit om de I amsterdamletters te verwijderen leidt tot veel ophef. Maar waar gaat het debat over?
Het besluit om de I amsterdamletters te verwijderen leidt tot veel ophef. Maar waar gaat het debat over? © Shutterstock

De discussie over de I amsterdamletters is een afleidingsmanoeuvre, betoogt Jarmo Berk­hout van Het Actiefonds in dit opiniestuk.

Het besluit om de I amsterdam-letters van het Museumplein te verwijderen heeft tot meer weerstand geleid dan de Amsterdamse raad waarschijnlijk had vermoed. Mensen bleken bereid petities en demonstraties tot behoud van de gewraakte letters te organiseren.

Het is duidelijk dat de maatregel symboolpolitiek van de zuiverste soort is, maar dat is niet raar: het gaat hier tenslotte om een symbool. Niettemin lijkt er een zekere onmacht schuil te gaan achter het verwijderingsbesluit. En niet alleen onmacht van het gemeentebestuur.

Kunnen we eigenlijk überhaupt nog iets anders doen dan strijden om symbolen? Is het nog mogelijk om Amsterdam als ideaal in leven te houden?

GroenLinks moet niet vergeten op te komen voor de achterban omwille van machtsbehoud

De negatieve reacties op het verwijderings­besluit zijn behoorlijk verbazingwekkend. Het massatoerisme is een van de meest serieuze problemen waar Amsterdam mee te maken heeft en het is volstrekt onduidelijk wat er verkeerd aan zou zijn om de stad en haar bewoners te beschermen tegen de uitwassen ervan. 

Fractievoorzitter van GroenLinks Femke Roosma zei er dan ook het volgende over: "I amsterdam staat voor het individualisme, terwijl wij in deze stad solidair en divers willen zijn." 

Toch is die redenering niet helemaal overtuigend: solidariteit en diversiteit zijn niet per se onverenigbaar met individualisme. 

I amsterdam staat ook niet voor individualisme, maar voor een veel onrustbarender trend: de verwording van de stad tot marketingproduct, dat moet verhullen dat het massatoerisme parasiteert op symbolen van een vrijheid die in werkelijkheid al jaren onder enorme druk staat.

Woonruimte
Het is allang aangetoond dat het massatoerisme alleen goed is voor de economie in die zin dat vooral (buitenlandse) kapitaalbezitters er flink aan verdienen. Dat de huizenprijzen stijgen is goed voor huizenbezitters. Maar niet voor hen die de idealen van solidariteit en diversiteit hoog in het vaandel hebben en zich geen woonruimte kunnen veroorloven.

Jarmo Berkhout

Werkzaam voor Het Actiefonds, een Amsterdamse organisatie die activisten in binnen- en buitenland finan­cieel ondersteunt

Kraken is verboden en het beschermde deel van de huurwoningenmarkt krimpt, terwijl de Zuidas groeit en vrijplaatsen verdwijnen. Die typisch Amsterdamse vrijheid waar al die bestuurders en ondernemers zich zo graag op beroepen, begint te vervlakken tot een herinnering aan de twintigste eeuw. 

Dat er nu mensen zijn die I amsterdam verwarren met typisch Amsterdamse vrijzinnigheid, duidt er eigenlijk al op dat de uniciteit van de stad achter de horizon verdwenen is. Ze zien het symbool aan voor de werkelijkheid die door dat symbool verdrongen is. 

Het resultaat: dit zogenaamd knetterlinkse college steekt geen poot uit om de laatste plekken te behouden die nog recht doen aan het vrijgevochten imago van de hoofdstad. 

Het ADM-terrein, al twintig jaar in gebruik door een gemeenschap van onder anderen kunstenaars en activisten, moet worden ontruimd ten gunste van de grote industrie. Ironischer dan dit wordt het niet. 

Progressieve en groene partijen, die voor solidariteit en diversiteit zeggen op te komen, plaatsen belangen van vervuilende havenbedrijven boven een succesvolle vrijplaats die al decennialang de inhoud biedt die achter de slogans van ons bestuur niet te vinden is. 

Steun voor het bedrijfsleven
Het zijn dit soort plekken die Amsterdam anders maken dan andere steden en waaraan de marketing zijn 'succes' dankt, maar wie komt er op voor mensen die dat mogelijk hebben gemaakt? 

Het zogenaamde progressivisme van D66 blijkt wederom uit niets anders te bestaan dan de leuzen waarachter ze hun steun voor het bedrijfsleven verhullen, terwijl GroenLinks moet oppassen niet in dezelfde sociaaldemocratische val te lopen als de PvdA onder Rutte-II: vergeten voor de eigen achterban op te komen omwille van machtsbehoud. 

Roosma en haar fractiegenoot Zeeger Ernsting schreven onlangs in Het Parool: 'Wij weigeren ons vrijzinnigheidsbegrip op te geven aan vercommercialisering en criminaliteit.' 

Als zij dit menen, en als het gemeentebestuur iets anders wil doen dan symboolpolitiek bedrijven, dan redden ze ADM en alle andere vrijplaatsen. Hier zou het debat over moeten gaan, niet over een paar letters op het Museumplein.