Opinie Bewaar

'Negeer doemdenkers over de multiculturele samenleving'

Ouders van scholieren van de Joop Westerweelschool in West zoeken de diversiteit op.
Ouders van scholieren van de Joop Westerweelschool in West zoeken de diversiteit op. © Charlotte Odijk

De berichtgeving over de multiculturele samenleving is vaak alarmistisch, stelt Reza Kartosen-Wong vast. Hij ziet juist allerlei moois gebeuren in zijn Amsterdamse wijk.

De staat van onze multiculturele samenleving was afgelopen weken weer volop nieuws. Alarmistische mediaberichtgeving, al dan niet gebaseerd op onjuiste interpretatie van recente onderzoeksresultaten, bevestigde vooral breed levende aannames over de Ander.

Zoals het idee dat toegenomen diversiteit van de Nederlandse bevolking leidt tot verdeeldheid. Dat nieuwkomers niet zouden willen of kunnen integreren, dat zij een bedreiging zijn voor Nederland. Burgeroorlog!

Maar wie de doemdenkerij naast zich neerlegt, kan in een stad als Amsterdam de ontwikkeling van een 'gemeenschap in verscheidenheid' ontwaren.

Ja, ook Amsterdam wordt overstroomd door nieuwkomers, veelal geluk­zoekers, die zich lang niet allemaal aanpassen aan hun nieuwe woonomgeving.

Zo mengen zij zich niet altijd met de oorspronkelijke bewoners. Bij de speeltuinen in mijn wijk Bos en Lommer klitten sommigen bijvoorbeeld samen met hun 'eigen' mensen - zelfsegregatie.

Jammer, maar ook te begrijpen. Deze migranten zijn hun eigen regio ontvlucht om hier een nieuwe toekomst op te bouwen. Dat is niet niks en integreren kost nu eenmaal tijd.

Het dynamische, multiculturele en progressieve Amsterdam is toch wat anders dan de veelal conservatieve en cultureel homogene herkomstregio's, zoals Zeeland, Friesland en Limburg, maar ook Randstedelijke gemeenten als Laren en Heemstede.

Superdivers
Bovenstaande observatie sluit aan op breder onderzoek naar zogenoemde 'superdiversiteit': een situatie van grote etnisch-culturele verscheidenheid waarin geen enkele groep - ook de grote groep 'autochtonen' niet - een absolute meerderheid vormt.

VU-hoogleraar Maurice Crul, gespecialiseerd in superdiversiteit, stelde onlangs dat in een superdiverse stad als Amsterdam niet de bewoners van niet-westerse afkomst een aanpassingsprobleem hebben, maar de nieuwkomers van Nederlandse afkomst die uit minder diverse steden en dorpen komen (NRC, 1 juni).

Crul leverde terechte kritiek op het recente WRR-rapport over etnisch-cultu­rele diversiteit in Nederland, waarin het tegenovergestelde werd gesuggereerd.

Dat betekent natuurlijk niet dat integratie ­alleen de verantwoordelijkheid van de nieuw­komers is. Ook oorspronkelijke Amsterdammers, van welke etnische afkomst dan ook, moeten hieraan bijdragen - integratie is tenslotte geen eenrichtingsverkeer.

De conclusies van het gebrekkige WRR-rapport zijn vooral paniekzaaierij over de toenemende diversiteit. Die passen bij het heersende cultureel-conservatieve politieke en maatschappelijke discours en worden omarmd door doemdenkers als Paul Scheffer (NRC, 29 mei).

Zoon Sam-Ming, vriendin Louise en meer kinderen van allerlei komaf spelen met elkaar op de crèche

De conclusies geven voeding aan doembeelden van een samenleving die is verdeeld langs etnisch-culturele lijnen en waarin sociale cohesie ver te zoeken is.

Koffietentjes
De Amsterdamse praktijk is gelukkig ook anders. Amsterdammers van verschillende etnisch-culturele afkomst komen elkaar vaker ­tegen dan je zou vermoeden op basis van de mediaberichten en het WRR-rapport. In mijn buurt gebeurt dat 'zelfs' in hippe koffietentjes, waar ik vaak buurtbewoners van diverse afkomst een praatje met elkaar zie maken.

Het gebeurt vooral op plekken voor kinderen, zoals het kinderdagverblijf waar mijn zoontje Sam-Ming, zijn vriendinnetje Louise en andere kinderen van diverse afkomst met elkaar spelen en liefdevol en bekwaam worden verzorgd door een divers team.

Of de Joop Westerweelschool, waar ouders hebben gezorgd voor meer diversiteit en inclusiviteit (Het Parool, 3 februari 2017). En er zijn genoeg nieuwkomers die bewust ­kiezen voor een gemengde in plaats van een 'witte' crèche of school.

Er zijn veel van dit soort plekken waar Amsterdammers samenwerken aan een gemeenschap in verscheidenheid, waarin zij verschillen respecteren en verbinding vinden in overeenkomsten.

Het zou goed zijn als media vaker over deze plekken berichten. In ieder ­geval ter compensatie voor de alarmistische ­berichtgeving over onze multiculturele samenleving.