Opinie Bewaar

'Hoogste tijd om de opmars van lachgas aan te pakken'

Gebruikte patronen lachgas blijven vaak op straat achter na de kick
Gebruikte patronen lachgas blijven vaak op straat achter na de kick © ANP

Het spoor van lachgaspatronen op plekken waar jongeren 'een ballonnetje doen' baart experts, hulpverleners en ouders zorgen. Zij pleiten in dit opiniestuk voor actie tegen de opmars van de partydrug.

Dat lachgas steeds populairder is als (party)drug, is u waarschijnlijk niet ontgaan. Onlangs bracht de NOS naar buiten dat de import van lachgas in twee jaar is gegroeid van 720.000 kilo naar 1,2 miljoen kilo.

Het kan bijna niet anders, zeggen experts, dan dat het uitgaanscircuit - waar lachgas gebruikers in een vrolijke stemming moet brengen - verantwoordelijk is voor de stijging.

Niet alleen op feestjes is het steeds gebruikelijker om 'een ballonnetje te doen'. In Amsterdam Nieuw-West, waar wij wonen en werken, liggen de gebruikte kleine metalen lachgas­patronen overal. Op straat in de bosjes, voor super­markten, in de parken, op schoolpleinen en sportveldjes.

Vooral jongeren zien we, vaak in groepen, grote hoeveelheden lachgas inhaleren. Wij schrijven deze openbare brief omdat wij ons daar als gemeenschap grote zorgen over maken.

Er is heel snel onderzoek nodig naar met name het gebruik van lachgas bij jongere gebruikers

De afgelopen maanden zijn we in Nieuw-West in New Metropolis (de dependance van Pakhuis de Zwijger) meerdere malen bijeengekomen met jongeren, buurtbewoners, ouders, docenten, politieagenten, handhavers, buurthulpverleners. Ook de Jellinek en de GGD waren bij die gesprekken aanwezig. 

Er is behoefte aan een bredere voortzetting van dit gesprek, omdat niemand in Nieuw-West weet wat we met dit nieuwe en almaar groeiende fenomeen aan moeten. 

Wat voor voorlichting moet op scholen worden gegeven? Wat is een gepaste reactie van ouders? Hoe kan de politie hierop handhaven en wie ruimt uiteindelijk al die patronen op die ons stadsdeel vervuilen?

Hersenen in ontwikkeling
De kern van het probleem is dat er weinig onderzoek bestaat naar het (langdurige) effect van lachgasgebruik op de hersenen. Wij maken ons vooral zorgen over jongeren, die vaak niet een of twee, maar wel tientallen ballonnen lachgas per keer inhaleren. 

Eerder al publiceerde de NOS een onderzoek waaruit bleek dat een kwart van de jongeren weleens lachgas heeft geïnhaleerd. Volgens dat onderzoek was meer dan 40 procent van hen jonger dan 18 jaar toen ze voor het eerst lachgas gebruikten. 

Waar hebben de vooral jonge gebruikers nu eigenlijk behoefte aan?

Wij vinden daarom dat er heel snel onderzoek nodig is naar de gevolgen van met name het gebruik van lachgas bij jonge gebruikers met hersenen die nog volop in ontwikkeling zijn.

Naast de effecten op de hersenen lijkt het ons belangrijk te onderzoeken waarom lachgas zo populair is. Waar hebben de vooral jonge gebruikers nu eigenlijk behoefte aan? 

Is het te saai op straat, ervaren ze juist te veel stress of is het lachgas gewoon een goed alternatief voor alcohol en roken, omdat er geen resten van het gebruik te traceren zijn door je ouders, terwijl het ook niet te detecteren is bij controles in het verkeer? 

Kunst en kerstballen
Kortom: dit landelijke fenomeen heeft in delen van onze stad zichtbare effecten, waar wij als gemeenschap niet meer omheen kunnen. Wij gaan graag met u het gesprek aan om te komen tot onderzoek en voorlichting, maar ook om constructieve oplossingen te vinden voor het afvalprobleem.

Mogelijkheden zijn er wel. Zo maken kunstenaars in Nieuw-West al kerstballen, kleden en kunstinstallaties van de grote hoeveelheden patronen die onze straten vervuilen.

Jochen Riester (docent, ondernemer en initiatiefnemer)
Peter Both (projectleider New Metropolis)
Egbert Fransen (directeur Pakhuis de Zwijger) 
Youssef Chraqi (jongerenwerker in Amsterdam-Nieuw-West)
Elwin Bes en Liesje Lokbi (kunstenaars)
Kaj Nieuwenhoff & Thijmen Hilhorst (spatial designers)