Opinie Bewaar

'Hoog tijd voor een linkse samenwerking van PvdA en GL'

-
- © Paul van der Steen

Tijn Croon, voorzitter van de Jonge Socialisten Amsterdam, de jongerentak van de PvdA, komt met een oplossing voor het ogenschijnlijke dilemma van de PvdA en GroenLinks. Hoe kan een linkse samenwerking een verbetering betekenen voor de gemeentelijke politiek?

Het nieuwe bestuurlijk stelsel van Amsterdam biedt kansen voor een progressieve alliantie tussen de PvdA en GroenLinks. Als er een gezamenlijke kieslijst wordt opgesteld voor de stadsdeelcommissies ontstaat een talentvol links netwerk in Amsterdam dat vervolg kan krijgen in de rest van Nederland.

In 2014 werden de stadsdeelraden al vervangen door bestuurscommissies, vanaf 21 maart 2018 wordt de gemeentelijke politiek verder gecentraliseerd met de komst van stadsdeelcommissies. Dit zijn adviesraden met daarin gekozen buurtbewoners, die als instrument van het college worden gebruikt om op buurtniveau naar beleidsoplossingen te zoeken. Hun advies is niet bindend.

De Partij van de Arbeid en GroenLinks, twee partijen die in Amsterdam staan voor transparantie en democratische besluitvorming op een zo laag mogelijk niveau, stemden daarom tegen dit voorstel.

Maar nu de invoering van de stadsdeelcommissies een feit is, rest de vraag hoe hiermee om te gaan. Je kan als partij tandenknarsend een kieslijst opstellen, of je maakt een statement door deze verkiezingen te boycotten. Beide opties zijn niet wenselijk. Maar hoe los je dan dit ogenschijnlijke dilemma op?

Hiervoor moet out-of-the-box worden gedacht, en het dilemma moet van tafel. Een derde optie is namelijk voorhanden. Als de PvdA en GroenLinks opteren voor een gezamenlijke kieslijst voor de stadsdeelcommissies, kan op dit front het fundament worden gelegd voor verdere linkse samenwerking.

Valkuil voor progressieve alliantie PvdA en GroenLinks: zelfzuchtigheid

Binnen de gelederen heerst vertrouwen dat de partijen samen een herkenbaar links geluid kunnen neerzetten.

Met het opstellen van de kieslijst ontstaat bovendien een netwerk van progressieve buurtbewoners voor beide partijen. Ik ken veel jonge Amsterdammers die zich in willen zetten voor hun omgeving, maar niet als instrument  voor één partij of het college.

Linkse samenwerking is dan ook een brutaal antwoord op de gemeentelijke centralisatie, maar ook op de rechtse tendens in de stad en in het land.
Wie de Amsterdamse politiek volgt, ziet dat sociale huur al enkele jaren in de uitverkoop staat en de tweedeling in het onderwijs niet genoeg wordt aangepakt.

En zelfs in Den Haag zijn er kansen voor een progressieve alliantie, nu het ernaar uitziet dat zowel de PvdA als GroenLinks vanuit de oppositiebankjes tegen 'Rechts met den Bijbel' gaat strijden.

Toch is de valkuil voor linkse samenwerking helder: zelfzuchtigheid. De partij die het momentum voelt, heeft geen baat bij een alliantie. In het verleden heeft de PvdA zich vaak erg arrogant gedragen in gesprekken over het onderwerp. Na het succes van 15 maart is er een grote kans dat GroenLinks op wolken leeft, zeker met het oog op de Amsterdamse resultaten.

Samenwerking op links is al tijden een heet hangijzer waar niemand zich aan durft te branden. De electorale effecten zijn onzeker; de angst regeert. Tegelijk begrijpen veel linkse kiezers niet waarom GroenLinks en de PvdA de krachten niet bundelen in gemeentes groter dan Eersel.

De ideeën en idealen zijn immers grotendeels dezelfde. Die kiezers verdienen een serieus initiatief om ervaring op te doen met de linkse samenwerking. Amsterdamse stadsdeelcommissies ­vormen het ideale platform om daar lokaal mee te experimenteren.

Andrée van Es, een van de oprichters van GroenLinks, nam in 2014 afscheid als wethouder van Amsterdam met de woorden: "Het zou mij persoonlijk een zegen zijn als de vrienden van de PvdA en mijn vrienden van GroenLinks elkaar weten te vinden in een partijpolitieke toekomst, waarbij de gedegen sociale basis en de opgewekte groene ambities zullen leiden tot een nieuwe groepering." Ik kan het niet beter verwoorden.

Hoewel er nog genoeg obstakels moeten worden overwonnen is dit het moment om de eerste stappen richting concrete linkse samenwerking te zetten.