PlusNieuws

Zorgverlening onder druk, vooral in Amsterdam: jaarlijks vertrekt bijna een op de vijf werknemers

De seinen in de Nederlandse zorg staan op rood. In Amsterdam is de situatie erger dan het Nederlandse gemiddelde. Vooral het personeelsverloop is groot. Jaarlijks vertrekt bijna een op de vijf Amsterdamse zorgwerknemers.

Jop van Kempen
null Beeld Dingena Mol
Beeld Dingena Mol

Dat concludeert accountantskantoor EY in het dinsdag verschenen rapport Barometer Nederlandse Gezondheidszorg. De ondertitel luidt: Donkere wolken pakken zich samen door oplopende inflatie, rente en verzuim.

“De financiële situatie van zorginstellingen wordt steeds slechter,” zegt Rob Leensen, coauteur van het rapport. “In 2021 zagen we bijna overal nog winstcijfers, maar dit jaar zien we al meer verlies. Zonder fundamentele aanpassingen wordt dat steeds erger.”

In de verpleeghuizen en gehandicaptenzorg gaat het vanwege een aangekondigde korting op inkomsten voor huisvesting als eerste knellen, aldus Leensen. “In 2024 verwacht ik daar de eerste kritische noten van banken. Bij rode cijfers kunnen ze hun leningen per direct opeisen, waardoor instellingen omvallen. Dat doen banken nooit onmiddellijk, maar het is wel de uiteindelijke consequentie van een langere periode met verliezen.”

Samenwerking en innovatie

Minister Ernst Kuipers (Volksgezondheid) en de zorgsector zelf leggen op dit moment de laatste hand aan het Integrale Zorg Akkoord (IZA), dat volgende week wordt gepresenteerd. Met meer concentratie van zorg, meer regionale samenwerking en innovatie wil Kuipers de problemen het hoofd bieden.

“Maar daarmee ga je het op termijn niet redden,” aldus Leensen na het bestuderen van uitgelekte conceptversies. “Het IZA kent geen fundamentele veranderingen van het systeem, zoals een financiële prikkel voor ziektepreventie of een andere rem op de zorgvraag. Dat is wel nodig voor een toekomstbestendige zorg.”

In Amsterdam zijn de signalen van het vastlopende systeem urgenter. Speciaal voor Het Parool vergeleek EY de hoofdstad met het Nederlandse gemiddelde (zie graphic).

Het rendement en de solvabiliteit (schuld ten opzichte van bezittingen) van Amsterdamse instellingen liggen lager. Nijpender is echter het jaarlijkse verloop van Amsterdams zorgpersoneel. In de hoofdstad wisselen jaarlijks meer artsen, verpleegkundigen en psychologen van werkgever.

Uitwijken

Het verschil tussen Amsterdam en het Nederlandse gemiddelde was in 2019 het hoogst: een jaarlijks verloop van 19 procent versus 13,4; in 2021 was dat 16,5 versus 14,6 procent.

Dat meer Amsterdams zorgpersoneel van werkgever wisselt, komt mede door het grotere aanbod. Zo telt de provincie Groningen drie ziekenhuizen, Noord-Holland heeft er elf.

De moeite om personeel te behouden, zet de zorgverlening onder druk, bleek recent in bijvoorbeeld het OLVG. Er is zo’n groot gebrek aan verpleegkundigen dat Amsterdamse vrouwen voor een bevalling geregeld tegen hun wens in moeten uitwijken naar ziekenhuizen buiten de stad.

In OLVG Oost is geen plek meer voor normale bevallingen, alleen voor geplande keizersnedes. Bevallingen vinden enkel plaats in OLVG West – het voormalige Sint Lucas Andreas Ziekenhuis.

Ook de longgeneeskunde van het OLVG zag veel medewerkers vertrekken door een samenvoeging van de afdelingen in Oost en West, al leidde dat niet tot weigering van patiënten. Daarvoor waren wel aanpassingen nodig in het werkproces, zoals meer dagbehandelingen in plaats van opnames en verdere digitalisering.

Het OLVG is niet uniek, de schaarste treft de hele stad. Zo is de druk ook merkbaar bij verpleeghuizen van Amsta, waar familieleden tijdens de zomervakantie werd verzocht te helpen met het douchen van de bewoners.

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden