Plus

Zo kom je tijdens een hittegolf ongeschonden de nacht door

Het is heet. En dat betekent behalve jolijt op het strand, in een boot of in de achtertuin, ook de nodige slapeloze nachten. Slaapdeskundige en neuroloog Hans Hamburger geeft handige tips om het leed te verzachten.

Een ding is zeker: tien graden extra in de slaapkamer verstoort de slaap Beeld anp

Deskundigen schatten dat de ideale slaapkamertemperatuur zo rond de 18 graden schommelt. De een wil een graadje meer, de ander een graadje minder. Maar een ding is zeker: 10 graden extra in de slaapkamer, wat niet uitzonderlijk zal zijn de komende dagen, verstoort de slaap.

“Om goed te kunnen slapen, moet het lichaam in de loop van de avond kunnen afkoelen,” zegt neuroloog en slaapdeskundige Hans Hamburger van het Amsterdam Slaap Centrum in de Boerhaave kliniek. “Dat lukt niet als het buiten heel heet is.”

Afkoelsysteem

Onder normale omstandigheden maakt het lichaam zichzelf klaar voor de nacht. De hersenen sturen het ­lichaam zo aan dat het afkoelt. Bloedvaten in de hersenen en de hersenstructuren zorgen ervoor dat bepaalde gebieden van het ­lichaam sterker doorbloed raken en daarmee warmte kunnen kwijtraken. “Dat zie je goed bij kleine kinderen, die rode wangen of rode oren krijgen als ze moe worden. Dat betekent dat de bloedvaatjes daar open gaan staan. Zo koelen ze af en kunnen ze slapen.”

Het lichaam koelt tijdens de nacht 1 graad af, om ’s ochtends weer langzaam op te warmen – dat gaat allemaal vanzelf, dankzij onze biologische klok.

Maar wat als het zo warm is dat dit ingebakken afkoelsysteem tekort schiet? Dan kun je zelf ook wat doen.

De simpelste tip 

Drink een glas koud water. Dat koelt de binnenkant. Een contradictie lijkt dan het volgende advies: neem een warme douche voor het slapen gaan. Nee, geen koude, want daarmee slaan de bloedvaten dicht en kan het lichaam de warmte niet afstaan, zegt de neuroloog. Bij een warme douche gaan de bloedvaten juist openstaan, kan de warmte het ­lichaam uit en dat is slaapbevorderend.

Nog een opmerkelijke wet van Hamburger: niet sporten voor het slapengaan. Sport warmt het ­lichaam op, en niet iedereen raakt die warmte op tijd kwijt. Hamburger wijst op een studie van Roy Raymann, slaaponderzoeker aan het VUmc. Raymann trok mensen een speciaal pak aan waarmee heel nauwkeurig de buitentemperatuur kon worden aangepast. Een subtiele aanpassing van de temperatuur kan de nachtrust al aardig verstoren, zo bleek.

“Daarmee werd ook duidelijk waarom in de avond sporten zo veel invloed op de nachtrust had. De warmte was de boosdoener. Voor het onderzoek dachten ze nog dat het te maken had met adrenaline en dat soort zaken.”

Nog wat praktische adviezen: houd de slaapkamer koel door overdag de gordijnen dicht te houden en pas in het donker te ventileren. Zorg voor verkoeling met een ventilator of airco.

Ga niet helemaal onbedekt liggen, want dan kan het ’s nachts weer dusdanig afkoelen dat je wakker wordt van koude voeten.

Dan alcohol. Hamburger wil niet zeggen dat we de zwoele zomeravonden op een droogje moeten zitten, maar hij waarschuwt wel voor te veel alcohol omdat dat de nachtrust aardig kan verpesten. Het zorgt voor onderbroken nachten.

“In mediterrane landen doen ze overdag een dutje om de doorwaakte nacht te compenseren. Maar in deze streken is dat geen gewoonte. Jammer, want als het kan, is een powernap best wel nuttig.”

Slaapdeskundige Hans Hamburger Beeld Mats van Soolingen
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden