Update

Winst Rohani in Iran maakt felicitaties en scepsis los

Felicitaties stromen binnen na de overweldigende verkiezingswinst van de hervormingsgezinde Hassan Rohani, de nieuwe president van Iran. Westerse landen reageren voorzichtig positief op de uitkomst van de verkiezingen in de islamitische republiek. Tegelijkertijd is er ook veel scepsis over Rohani's mogelijkheden om de verstoorde banden met het buitenland te verbeteren.

Aanhangers van Rohani vieren zijn overwinning op straat in Teheran, zaterdagavond.Beeld reuters

Rohani zelf sprak zaterdagavond op de staatstelevisie van een 'overwinning van wijsheid, gematigdheid, groei en bewustheid en een overwinning van toewijding over extremisme en overgevoeligheid'. De feitelijke machthebber, ayatollah Ali Khamenei, en huidig president Mahmoud Ahmadinejad feliciteerden Rohani hartelijk met zijn verkiezingswinst. Ook VN-chef Ban Ki-moon bracht zijn gelukwensen over en liet weten de verkiezingen met grote interesse te hebben gevolgd.

Speelruimte
De grote vraag die veel buitenlandse regeringen bezighoudt, is hoeveel speelruimte Khamenei de nieuwe president zal bieden voor zijn beoogde koerswijziging. Europese landen reageerden zaterdag toch voorzichtig positief. Zo zei EU-buitenlandchef Catherine Ashton dat de kiezers Rohani 'een sterk mandaat hebben gegeven'. De Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken Frans Timmermans zei dat 'iedere stap in de goede richting welkom is', maar waarschuwde ook dat de speelruimte van de nieuwe president beperkt lijkt.

Ayatollah Khamenei heeft als Opperste Leider van het land het laatste woord en kan besluiten van de president naar de prullenbak verwijzen. De vraag is dan ook in hoeverre Rohani de onderhandelingen over het nucleaire programma in rustiger vaarwater kan brengen. Het Westen vermoedt nog altijd dat Iran stiekem aan kernwapens werkt.

'Verantwoorde keuzes'
De Verenigde Staten spraken niettemin hun hoop uit dat de Iraanse regering 'verantwoorde keuzes zal maken die zullen leiden tot een betere toekomst voor alle Iraniërs'. De Amerikanen feliciteerden het volk met de stembusgang, ook al zou die hebben plaatsgehad 'tegen een achtergrond van gebrekkige transparantie, censuur en intimidaties die de vrijheid van meningsuiting en de vrijheid van vergadering beperkte', aldus de verklaring uit Washington.

In de Arabische wereld maakten de verkiezingen gemengde reacties los. Het sjiitische bolwerk Iran staat op zeer gespannen voet met soennitische landen en groepen in de regio. Zo zien de machthebbers in de Golfstaat Bahrein Rohani als 'lid van een team' en hebben ze geen enkel vertrouwen in verandering, aldus minister van Informatie Samira Rajab. Vertegenwoordigers van rebellengroepen in Syrië zien in de nieuwe president een 'cosmetische verandering'. De Moslim Broederschap in Egypte liet alleen weten 'ernaar uit te kijken om te zien hoe de winnaar zal handelen'.

'Tijdsschema's rekken'
De meest onderkoelde reactie kwam zaterdag vanuit Israël. 'Iemand die als hervormer wordt gezien, kan het voor een aantal landen verleidelijk maken Iran nog een kans te geven, tijdsschema's te rekken en overlegronde na overlegronde te blijven houden', aldus minister van Binnenlandse Defensie Gilad Erdan. 'In de tussentijd draaien de centrifuges door', zei hij, doelend op de apparaten waarmee uranium wordt verrijkt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden