Plus

Wethouder Ivens: 'Ik wil stoppen met nee verkopen'

Amsterdammers met een middeninkomen zitten in het nauw: ze verdienen te veel voor sociale huur, te weinig voor koop. Laurens Ivens (SP) wil 'stoppen met nee verkopen'.

Wethouder Laurens IvensBeeld Mats van Soolingen

Het is een stille dag. Wethouder Laurens Ivens (Wonen, SP) komt naar de Stopera. Zijn collega's zijn weg en hij is 'burgemeester'. Het is ­rustig, maar zijn eigen woon­portefeuille kookt. De afgelopen weken hebben veel Amsterdammers met middeninkomens laten weten dat hun het water aan de lippen staat. Zij zijn bezorgd over de snelle huurstijgingen.

Hoe kijkt u naar de situatie?
"We zien hetzelfde verschijnsel als bij sociale huurwoningen. In Amsterdam is 17 procent van de huizen geschikt voor de middeninkomens; 5,6 procent zijn huizen met een middenhuur tussen de 710 en 970 euro. Cijfermatig klopt het. 11 procent is koopwoning voor middengroepen. Er is echter sprake van verdringing."

Scheefwonen in de vrije sector?
"Ik ken genoeg mensen die met een hoog inkomen in een huis voor middeninkomens wonen. Die willen ook op skivakantie en een auto."

Dus alles is goed?
"Dat zeg ik niet. Door die verdeling wachten veel jonge middenhuurders op een huis. Zij kunnen niet kopen en door schaarste kunnen ze ook niet in de vrije sector huren. Hébben ze een huurhuis, dan wordt de huur snel te hoog."

Had minister Stef Blok gelijk toen hij zaterdag in Het Parool zei dat Amsterdam meer voor middengroepen moet doen?
"Door minister Blok zijn veel huurwoningen voor middeninkomens verdwenen. Amsterdam telde 56.000 sociale huurwoningen in handen van particulieren. Die verhuurden graag aan middeninkomens. Iemand met 40.000 euro inkomen kan een hogere huur betalen dan iemand met 25.000 euro inkomen. Blok versoepelde het puntenstelsel. Zeker 40.000 woningen die bewoond werden door middenhuurders, zijn geliberaliseerd en doorgeschoven naar het dure segment."

Blok zegt dat u meer zou moeten bouwen en sociale huurwoningen moet liberaliseren.
"We hebben het aantal nieuwe woningen opgekrikt van 300 in 2013 naar ruim 1300 in 2015 en 2016. We willen meer doen. Maar ik voel er niks voor zomaar te schuiven van sociale huurders naar middeninkomens. Er is bij beide groepen woningnood."

Ligt het accent dan op bouwen?
"Je moet bouwen, maar de schaarste in populaire gebieden is groot. Daarom verdwijnen veel middenhuurwoningen in het dure segment."

Amsterdam telt 57 procent sociale huur­woningen. Dat kan, vinden D66 en VVD, toch best 30 procent zijn?
"In de overzichten van de minister staat dat mensen die maximaal 35.000 euro verdienen - dan gaat het om de helft van de Nederlanders en ook de helft van de Amsterdammers die niet veel verdienen - in een goedkope woning moeten kunnen zitten. Dat is wat we in Amsterdam proberen te doen, ook met sociale huurwoningen. En waar komt die 30 procent vandaan? Dan ga je ervan uit dat 20 procent van de mensen met een laag inkomen in koopwoningen zitten. Dat is in Amsterdam niet zo; we hebben geen betaalbare koopwoningen."

Trekken veel sociale huurwoningen mensen met lage ­inkomens aan?
"De minister kende het Amsterdam van vroeger; de huidige stad kent hij minder goed. De wachtlijsten zijn vol, asielzoekers staan in de rij, middengroepen staan te dringen. Ik wil stoppen met nee verkopen. Maar de minister wil dat we niet kijken naar de zwakke groepen."

Wat doet u voor middeninkomens?
"Bouwen, maar ook huurstijgingen beperken. We zijn voorzichtig met het verlagen van de grondprijzen in ruil voor lagere huren. Dat kost geld. We willen het een beetje doen voor nieuwbouw, waarbij we voorwaarden bedingen in bestemmingsplannen en erfpachtcontracten. We komen volgend jaar met extra plannen".

"Het probleem is dat je in de vrije sector beperkt regels kunt instellen. Investeerders die zo'n contract sluiten willen afspraken maken voor tien of vijftien jaar. Uiteindelijk willen ze helemaal vrij zijn."

Moeten er afspraken met commerciële verhuurders komen?

"Ja, dat is leuk. Dan hoop ik dat Den Haag eerst de wet maakt die de gemeenten dezelfde positie in de vrije markt geeft als woningcorporaties. Als socialist heb ik niet zo'n moeite met regulering. Bij nieuwbouw kun je wat doen, maar niemand kan de huidige verhuurders de les ­lezen."

Zal dit probleem worden opgelost?
"Uiteindelijk kan niet iedereen in de stad wonen. Ik heb zelf in Amstelveen, Slotervaart en op IJburg gewoond. Ik woon nu in Nieuwendam. Dat zijn interessante woongebieden. Maar in Zaanstad liggen de woningprijzen op de helft. Ik vind dat we die steden moeten 'upgraden' door ze aansluiting te geven op het Amsterdamse openbaar vervoer, zodat je 's avonds na de opera nog met de laatste metro naar huis kunt. Dan pas heb je één woningmarkt."

Het omstreden huurcontract van Bouwinvest, dat huurders op het Java-eiland snelle huurverhogingen oplegt, staat niet op zichzelf. Veel meer gerenommeerde verhuurders sluiten deze contracten.

Amsterdammer Corinne Staal, die net een woning heeft gehuurd voor 950 euro in de nieuwe woontoren B'Mine aan de IJ-oevers,vlaat weten een vergelijkbaar huurcontract te hebben. Ze leeft van een vast pensioen en berekende dat ze over vijf jaar weg moet omdat ze de toekomstige huur van 1300 euro niet kan betalen.

De contracten bij B Mine volgen ruwweg het percentage dat huurders in de sociale sector moeten betalen om de verhuurderheffing te betalen, met een maximum van vijf procent, plus inflatie. Bovendien worden de huren elke vijf jaar geharmoniseerd met de vrije markt.

Dit kan tot super-huurstijgingen leiden. De Woonbond vindt dit soort contracten schandalig en kan huurders maar één ding adviseren: de contracten absoluut niet tekenen, zoals je ook geen sleutelgeld betaalt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden