Wereldleiders herdenken val Berlijnse muur

Helmut Kohl (rechts), voormalig bondskanselier, schudt de hand van oud-president Bush.

BERLIJN - Met een minutenlange ovatie werden ze ontvangen: George H.W. Bush, Michaïl Gorbatsjov en Helmut Kohl. De drie mannen die een einde maakten aan de Koude Oorlog. Afgelopen zaterdag werden ze geëerd in het Friedrichstadtpalast in Berlijn. De voormalige leiders van de communistische Sovjet-Unie, de Verenigde Staten en (West-)Duitsland grepen op een cruciaal moment de kans om Europa te veranderen en kregen daarbij een bijzondere vertrouwensband.

Ze zijn merkbaar oud geworden. Bush (85) schuifelt met een wandelstok, Gorbatsjov (78) maakt geen gedachte af. Helmut Kohl (79) is ondanks zijn omvang het breekbaarst. Sinds een val vorig jaar zit hij in een rolstoel en komt nog maar moeizaam uit zijn woorden. Geregeld pakken de oude vrienden elkaars handen vast. Bush lacht een paar keer tegen de opwellende tranen, ook Kohls ogen zijn vochtig.

De ontroering bij de circa tweeduizend gasten, onder wie bondskanselier Angela Merkel, is tastbaar als Kohl spreekt. ''De hemel heeft ons geholpen,'' zegt de oud-kanselier over het wonder van de val van de Muur en de daaropvolgende Duitse eenwording. Niemand hield destijds voor mogelijk dat het binnen afzienbare tijd zou gebeuren, laat staan zonder bloedvergieten. Hij is 'blij en dankbaar', maar herinnert ook aan de moeilijkheden die er waren: anders dan met Bush boterde het aanvankelijk maar matig tussen Kohl en Gorbatsjov.

De historische gebeurtenissen van 1989/90 zijn 'een bewijs dat volkeren van hun verleden kunnen leren en daar naar kunnen handelen', stelt de Duitse president Horst Köhler. Hij noemt de drie staatsmannen hiervoor exemplarisch: ''Oorlog heeft hen niet verhard en verlamd, maar hun besef gesterkt van de opgave om vrede te koesteren en naar vrijheid en gerechtigheid te streven.''

Ze waren politici die leiding gaven, net als die andere grote persoonlijkheden uit de jaren tachtig en negentig: Margaret Thatcher, Vaclav Havel, Jacques Delors, Lech Walesa, François Mitterrand en Ronald Reagan. Het is de enige keer dat de naam valt van de Amerikaanse president die Gorbatsjov opriep de Muur af te breken.

Andere hoofdrolspelers zijn niet vergeten. De ook aanwezige Poolse oud-premier Tadeusz Mazowiecki (82) en de Hongaarse oud-premier Miklos Nemeth (61) worden onder applaus bedolven. Zonder de gebeurtenissen in hun landen was de Muur waarschijnlijk niet gevallen. (OENE VAN DER WAL)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden