We zullen meemaken dat Utopia een utopia blijft en Guantanamo Bay wordt

Ik heb 'Utopia' bekeken. Of ik er elke dag naar zal kijken, weet ik niet, maar ik vind het razendinteressant. Door mijn brein speelt natuurlijk de serie 'Lost'. Maar ook de 'Utopia' van Thomas More uit 1516. Ik heb over die twee boeken (deel 1 en deel 2) vroeger college gehad en ik herinner me dat het in feite om satire ging.

In het boek was More in gesprek met Raphael Hythlodaeus, die verre reizen had ondernomen. Omdat er het misbruik van privébezit in aan de orde werd gesteld, werd 'Utopia' vooral door ons, kleine bolsjewieken, bestudeerd, want grootgrondbezitters werden erin afgezeken en de klassentegenstellingen kon je in elke zin aanwijzen. Het tweede deel bevatte het beeld van een ideale samenleving. Er kwam vooral veel godsdienst in voor, herinner ik me.

Maar ook dat alle mensen gelukkig waren, omdat ze een ideaal hadden om naar te streven. En aldus evolueerde een utopie tot 'een onmogelijke samenleving'. Maar niet voor ons. Karl Marx had immers 'Kritik des Gothaer Programms - Randglossen zum Programm der Deutschen Arbeiterpartei' (Kritiek op het programma van Gotha) geschreven, waarin de klasseloze maatschappij werd gedefinieerd. (Ik reisde zelfs naar Frankrijk om daar meer over te weten te komen - lees mijn 'De Plant die muziek maakte', dat bij boekwinkeltjes.nl nog te vinden is.)

Als ik nu naar 'Utopia' kijk, vallen mij een paar zaken op. Het is zo keurig. Ja, er waren dronkenschap, geruzie en verdriet. Maar zo netjes. Ik vraag me de hele tijd af: wanneer laten deze mensen hun beschaving varen? Dat moet gebeuren, maar tot dusver is dat niet het geval. Ze proberen elkaar uit alle macht discipline bij te brengen door taken te verdelen en daar ook verantwoordelijk voor te zijn.

Ik zag dat ze een bad hebben. Daaronder stoken ze een vuurtje en aldus wordt het water heet. Maar daar gaat men dan nog gekleed in. Je hoopt tevergeefs dat ze zich aan hun door hen zelf gestelde regels zullen blijven houden, want die beschermen hen, maar al die ego's willen op een bepaald moment erkenning.

Die willen hun gerechtvaardigde plek op de apenrots. Die willen neuken! Ik zie de kleine dictators al. Er zijn reeds subtiele aanwijzingen dat martelen tot de mogelijkheden behoort. Let maar op, we zullen nog meemaken waarom 'Utopia' een utopia blijft en Guantanamo Bay wordt.

 
Al die ego's willen hun gerechtvaardigde plek op de apenrots
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden