'Wat ze eraan overhouden, niet te zeggen'

In de Amsterdamse zedenzaak belichten maandag een kinderarts, een kinderpsychiater en een kinderpsycholoog de lichamelijke en geestelijke gevolgen van seksueel misbruik voor jonge en zeer jonge kinderen.

Beeld ANP

Er is weinig literatuur van misbruik van zulke jonge kinderen bekend.

Dit stelde kinderarts Eleonora Landsmeer-Beker vanochtend als getuige-deskundige voor de rechtbank in het proces rond de Amsterdamse zedenzaak. Landsmeer heeft de dossiers bestudeerd van 38 kinderen, vijf meisjes en 33 jongens. Hun gemiddelde leeftijd ligt tussen de acht en twaalf maanden.

''Bij misbruik is vaak sprake van een machts- en leeftijdsverschil. Het gebeurt in het geheim en er is sprake van emotionele druk en geweld. 25 tot 35 procent van seksueel misbruik bij kinderen gebeurt onder de zeven jaar. Kinderen kunnen eet- en slikproblemen krijgen, buikpijn hebben, angsten voor verluieren, terugvallen in zindelijkheid. Oraal misbruik wordt als een erge vorm ervaren doordat kinderen denken dat ze stikken. Voor het kind is de penetratie ook zeker pijnlijk,'' zegt Landsmeer.

Wat de gevolgen voor deze kinderen zijn, is nog lastig te zeggen. Daarvoor is onderzoek nodig. ''Je kunt nu niet zeggen: dít houdt een kind eraan over,'' aldus Landsmeer. ''De klachten die kunnen ontstaan, zijn afhankelijk van allerlei zaken. Hoe zijn de ouders bijvoorbeeld betrokken bij hun kind en hoe kunnen zij hun kind steunen?'' Het bewuste geheugen heeft zich bij dergelijk jonge kinderen nog niet ontwikkeld.

Rechter Frans Bauduin constateerde dat op de beelden van het misbruik door Robert M. het hoorbaar was dat het kind soms huilde, soms krijste.


''Realiseert een gemiddelde volwassene het zich als een kind huilt?'' vroeg rechter Bauduin de kinderarts. Landsmeer: ''Een mens met een normaal geestelijk vermogen realiseert zich dat.''

Robert M. die zijn hoofd op zijn handen steunde, nam een slokje water, schreef wat op een blaadje en schoof dat naar zijn advocaat Tjalling van der Goot. Hij maakte een vertwijfeld gebaar met zijn handen.

De rechtbank heeft in de zedenzaak drie getuigen benoemd: naast deze kinderarts ook een kinderpsychiater en de bijzonder hoogleraar hulpverlening en preventie kindermishandeling aan de VU, professor Francien Lamers-Winkelman. Zij hebben zich gebogen over de fysieke en psychische gevolgen van het misbruik op zeer jonge kinderen.

Vandaag was de vierde zittingsdag van het proces tegen Robert M. en Richard van O. in de zedenzaak. Later op de dag zullen zeven kinddossiers achter gesloten deuren worden behandeld. Deskundigen van het Pieter Baan Centrum komen 30 maart aan het woord. (Marc Kruyswijk en Hanneloes Pen)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden