PlusReportage

Wat is Koningsdag nog zonder vals spelende violisten, biertaps en dronken bezoekers?

Wat blijft er over van een Amsterdamse Koningsdag zonder vrijmarkt, vals spelende violistes en ronkende biertaps? Een stille stad met hier en daar een verdwaald plukje oranje.

Een leeg Vondelpark.Beeld Het Parool

Aan humor geen gebrek tijdens deze tot Woningsdag omgedoopte editie van Koningsdag. ‘Misschien meer een feestje voor Prins Bernhard junior in plaats van Willem-Alexander. Die heeft toch wat meer pandjes dan zijn neef,’ wordt er deze ochtend gelachen in de rij voor de HEMA in winkelcentrum Oostpoort in Oost.

Daar heeft zich voor negen uur al een flinke file verzameld. Door de keurig in acht gehouden afstand strekt hij zich tientallen meters uit. Een uur later is de drukte voorbij. Iedereen heeft wat hij wil: een set glanzende oranje tompouces.

Eénpersoonsvrijmarkt

Het blijkt een van de weinige Koningsdagtradities die in tijden van corona overleeft. Wie de stad doorkruist van Oost naar West en via Zuid weer terug, hoort vooral het geluid van stilte. Zelfs in het Vondelpark – doorgaans het epicentrum van oranjevariété – is het rustig. Een klein peloton hardlopers, enkele skaters en wat koppeltjes op kleedjes langs de waterkant. Wielrenners slalommen tussen de wandelaars door. Een mens zou bijna verlangen naar de gebruikelijke luidruchtige borrelpraat aan de buitenbar, het gegil rond de ballengooikraam of de valse noten van een 6-jarige violiste.

Nu is het stil. In de straten van de oude Watergraafsmeer bijvoorbeeld. Normaal gesproken een geliefde bestemming voor gezinnen met jongere kinderen, die er voor een pandemonium aan peuterpret zorgen. De ouders ondertussen zwevend in de culinaire hemel tussen foodtruck en wijnbar.

Op een van de doorgaans drukste plekken heeft Jantine de Vries nu een éénpersoonsvrijmarkt ingericht. Zonder kleedje, maar wel met een vrolijke uitstalling van ooit handig bevonden spullen voor de deur. Bij het speelgoedkeyboard en de badmintonshuttles heeft ze een bordje gehangen. Boodschap: ‘Wegens corona gratis mee te nemen.’ Zelf gaat ze straks een stuk fietsen met haar zoon. Ze hoopt bij terugkomst een lege stoep aan te treffen. “We gaan verhuizen. Dus de boel moet echt weg.’’

Gratis mee te nemen.Beeld Het Parool

Voorlopig brengt ze de huisraad nog even zelf aan de man. “Wauw, een echte Koningsdagbelevenis,” reageert een passerende buurvrouw. Ze valt voor een kleurboek. Een fysieke transactie komt er niet. De Vries legt het boekwerk op de stoeprand klaar.

Corona drive thru

Even verderop staat op een picknicktafel een in oranje crêpepapier gehulde sjoelbak. Hij wordt niet bespeeld. Een huizenblok meer richting het centrum is er wel een kleine toeloop onder een slinger van oranje vlaggetjes zichtbaar. Een ‘corona drive thru’ in de Zachariass Jansestraat trekt een publiek van gulzige kleuters. Op het menu: poffertjes en pannenkoeken. Allemaal gratis. De regels: geen klandizie boven de 12 jaar.

Het zijn uitzonderingen in de verder vrijwel lege stad. Op de Beethovenstraat – jaarlijks het decor voor een defilé van koopjesjagers – schaffen mensen nu een krantje of een koffie-to-go aan. Van een vrijmarkt is nergens een spoortje zichtbaar. Hetzelfde gaat op in het Oosterpark en het Sarphatipark. In het eerste rijdt een politiewagen langzaam rondjes over de wandelpaden, in het tweede is extra toezicht aangekondigd, maar niet nadrukkelijk aanwezig. Alle bankjes in de zon zijn bezet. Er wordt driftig gesport op het fitnessveldje. Wie hier de anderhalve meter zou willen nameten, komt op vele boeterijpe onderlinge afstanden.

Lege De Blaffende Vis

De parkgangers moeten allemaal buurtbewoners zijn, leert een stop bij het Centraal Station. Geen in oranje gehulde koningsdagvierders of buitenlandse toeristen. Iets meer oranje is er te zien in de Jordaan, waar café De Blaffende Vis elk jaar het middelpunt van de actie is voor wie graag meermaals proost op de verjaardag van de Koning. De beroemde gevelversiering is nu digitaal gemaakt. Het pand oogt in die wetenschap extra kaal in de vroege middagzon. Twee dames in oranje shirt kopen er nu koffie om mee te nemen.

Het uitbundigst gaan Cora van Staa en Suzanne Berens gekleed. In glimmende Koninginnejurk en met oranje pruik oogsten ze bemoedigend commentaar van passanten. Van Staa, bardame bij café Sonneveld aan de Egelantiersgracht, heeft een warme maaltijd in haar tas. “Breng ik nu al een paar weken elke dag langs bij mensen die het even nodig hebben,’’ legt ze uit. Vandaag bezorgt ze een huisgemaakte Hollandse gehaktbal. Met een mandarijntje voor het oranjegevoel. De verkleedpartij doet het goed op straat, merkt ze. “Mensen zijn toch blij dat ze iets herkenbaars zien. We krijgen van iedereen een grote glimlach. Dat maakt mij dan weer gelukkig.’’ 

Cora van Staa (l) en Suzanne Berens oogsten in glimmende Koninginnejurk en met oranje pruik bemoedigend commentaar van passanten.Beeld Het Parool
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden