PlusInterview

Wat is de rol van ouders bij rellende jongeren?

Waarom grijpen de ouders toch niet in? Zodra jongeren aan het rellen slaan, komt die vraag op tafel. Dat is begrijpelijk, vertelt hoogleraar Beatrice de Graaf, want ouders spelen nu eenmaal een belangrijke rol. Maar de oproep moet wel constructief zijn.

null Beeld ANP
Beeld ANP

Burgemeester Femke Halsema legde deze week de verantwoordelijkheid allereerst bij de jongeren zelf: “Je maakt een ravage van je eigen stad, de stad waar je van houdt.” Daarna keek ze naar de ouders: “Houd je jongeren binnen.” Dinsdagavond vroegen politie en Openbaar Ministerie hetzelfde: “Weet waar je kind uithangt en ga het gesprek met ze aan.”

Twee zomers geleden nog, toen Nederland ook het toneel was van rellen, sprak premier Rutte van ‘losgeslagen tuig, waarvan de ouders niet ingrijpen’. Slaan jongeren aan het rellen, dan wordt algauw gewezen naar de ouders.

Cruciaal

Dat er naar hen wordt gekeken, valt volgens hoogleraar en veiligheidsonderzoeker Beatrice de Graaf best te begrijpen. “Bij jongeren die willen uittreden uit jihadistische of extreemrechtse groepen is de rol van ouders van cruciaal belang, daar is al veel onderzoek naar gedaan,” zegt ze. “Vaak is de band met hun vriendenkring verbroken en scholen of de autoriteiten zijn allang niet meer in beeld. De ouders houden als laatste contact.”

De jonge betrokkenen bij rellen, onder andere maandagavond in de Molukkenstraat in Oost, zijn geen Syriëgangers of neonazi’s. Toch valt er iets te leren van de omgang met geradicaliseerde jeugd. “Ouders hebben steun nodig, dat hebben Stijn Sieckelinck en Micha de Winter met een belangrijk rapport over families van radicale jongeren wel laten zien,” zegt De Graaf. Ouders en familie van extreemrechtse jongeren en van jihadistische jongeren krijgen die steun, maar familie van veelplegers bijvoorbeeld ook.

Succesvolle appgroepjes

“Dat zou ook rond dit soort rellen kunnen worden opgezet,” stelt De Graaf. “Iets heel praktisch bijvoorbeeld: ouders helpen met het maken van een appgroepje.” In Amsterdam bestaan dergelijke groepen al, weet ze. “Dat had ik nog niet eerder gehoord.” Ouders van kinderen waarschuwen elkaar om hun kroost vooral binnen te houden. Dat was redelijk succesvol, vertelt ze, en gebeurde in overleg met wijkbureaus en wijkagenten.

Dinsdagavond hielpen ouderen de rust te bewaren in Zuidoost.

Waar ouders – en familie in bredere zin – een belangrijke positieve rol kunnen spelen, zijn er ook ouders en families die een negatieve invloed op kinderen hebben. “In het voormalige Oost-Duitsland is onderzoek gedaan naar families die al drie generaties extreemrechtse denkbeelden aanhingen. Dat krijg je er niet zomaar uit.” Minder extreem gaat die waarheid ook op: rellende jongeren die niet worden teruggefloten, zien dat mogelijk als aansporing voor hun gedrag.

Belangrijke tipgevers

Ouders en familie zijn ook goud waard als tipgevers. Begeven jongeren zich op een gevaarlijk pad, dan zijn het vaak de ouders en andere familieleden die de politie waarschuwen. “Het is daarom ontzettend belangrijk om te investeren in goed contact met de ouders,” zegt De Graaf. “Spreek hen daarom aan op een constructieve manier, probeer ze vooral niet alleen de schuld in de schoenen te schuiven.”

Uit alle recente rapporten, of het nou ging om de rellen bij Hoek van Holland of Project X, is volgens De Graaf gebleken dat de politie moet investeren in informatiewinning. “Dat is het kenmerk van slimme riot policing,” zegt ze. “Ga het gesprek aan en blijf in contact, maar laat de jongeren – en hun ouders waar mogelijk – ook weten: waag het niet je gezicht te laten zien bij die rellen, want we weten wie je bent.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden