Plus

Wat drinken we in 2019?

Nul procent alcohol, aan die trend doet wijnkenner Harold Hamersma niet mee. Wat drinken we wél in 2019? Van belletjes tot wijn met een exotisch smaakje - 'yakkie!'

'Die vermaledijde anti-alcoholtaliban begint steeds meer zijn zin te krijgen' Beeld Rein Janssen en Erik Voors

Waarschijnlijk zitten de kerstrestjes inmiddels wel achter de knopen, maar wellicht heeft u de Allerhande die in het teken stond van de feestdagen nog ergens slingeren. Een van de thema's die Albert Heijn voor ons had bedacht was '0 procent alcohol, 100 procent feest'.

Als wijndrinker schrok ik daar toch een beetje van. "Die vermaledijde anti-alcoholtaliban begint steeds meer zijn zin te krijgen," mopperde ik tegen mevrouw Hamersma. En de wijnschrijver in mij werd al helemaal niet Appie.

Een derde van alle Nederlanders heeft met kerst een AH-erlebnis gehad, omdat zij uit deze Allerhande (oplage 2,2 miljoen) gekookt dan wel gedronken hebben. Vlierbloesemsiroop, kombucha, mocktails en infused bruiswater... Het is niet my cup of tea.

Slokje van de volgende
Nu ben ik overigens niet bang om brodeloos te worden. Integendeel. Om te beginnen juich ik dat vakmatig gesproken zelfs toe. Bij de tientallen wijnproeverijen die ik jaarlijks bezoek, vermijd ik het plichtmatige tussen de flessen geparkeerde mandje stokbrood als ware dit alcoholvrije wijn. Om de smaak te neutraliseren, is brood namelijk ongeschikt.

Het is een aardige traditie, maar de volgende slok wijn op zo'n proeverij smaakt dan toch echt naar brood. Water doet helemaal niks en is slechts goed tegen de dorst. Veel beter al werkt een partje appel. De lichte zuren daarvan zetten de smaakpapillen echt weer op nul.

Onlangs ontdekte ik nog een probaat middel om het binnenwerk te resetten: zoetzure augurk van Kesbeke. Probeer maar 'ns. Maar de allerbeste methode om de smaak van de voorgaande wijn onschadelijk te maken, blijft altijd nog een slokje van de volgende wijn.

En - lucky me - het afgelopen jaar stonden de proeverijen voornamelijk in het teken van de duurdere modelletjes. Daarmee heb ik ook meteen de eerste trend te pakken. Weliswaar zijn we in Nederland wat minder wijn gaan drinken, de gemiddelde besteding en kwaliteit zijn daarentegen omhooggegaan.

Mousserend
Wat nu dronken diegenen die de nuloptie niet wensten te lichten? Bovendien: wat zullen zij in 2019 in het glas hebben? In elk geval zet de trend door dat we meer mousserende wijn gaan drinken. Nederland raakt meer en meer in de ban van het belletje. Mede debet daaraan is de explosieve groei van lokale, regionale en speciaalbieren en de aanhoudende stroom aan gin & tonics.

Als we het schuim van de mond hebben geveegd, zetten we vervolgens graag een glas aan de mond met een wijn van een minder voor de hand liggende druif. Daarvan profiteert met name Italië. Niet alleen omdat het voor derde keer op rij het grootste wijnland ter wereld is, maar met name omdat het grossiert in autochtone druiven. 'Eigen druiven eerst,' luidt daar het motto.

Met name de wat meer geïnteresseerde wijndrinker wil weleens wat anders dan die eeuwige chardonnay of cabernet sauvignon. Zodoende is er ook langzaam een verschuiving naar wijnen uit het oosten van Europa.

'Er is een verschuiving naar wijnen uit het oosten van Europa' Beeld Rein Janssen en Erik Voors

Slovenië laat zich links en rechts al van zijn beste kant zien, met onder andere druiven als ribolla en furmint. Bulgarije meldt zich met melnik en mavrud, en Roemenië gooit exoten als feteasca neagra en negru de nagrasani in de strijd.

De kleur oranje
Georgië presteert zelfs dubbelop. Het land met de oudste wijncultuur ter wereld huisvest niet alleen curieuze druiven als rkatsiteli, saperavi en mtsvane, het is tevens de bakermat van orange wines.

Welbeschouwd hebben we het hier over de oudste manier van wijn maken. Het druivensap van witte druiven blijft tijdens het macereren (het inweken) en fermenteren (de vergisting) in contact met schillen, pitjes en soms ook de steel­tjes. Soms een paar dagen, vaker een paar maanden, en af en toe zelfs een jaar. Niet zelden ook laten de wijnmakers dit proces plaatsvinden in een amfora, in Georgië quevrvi geheten.

Met name de nieuwe lichting koks en sommeliers, die de buzzwords authenticiteit, puur natuur, kleinschaligheid en biologisch-dynamisch op hun lichaam hebben getatoeëerd, heeft zodoende deze wijnkleur helemaal omarmd. Tel daarbij dat dergelijke wijn het uitzonderlijk goed doet bij de thans zo populaire keuken van de Ottolenghi's van deze wereld en de fundering van het succes is gestort.

Al zal dat overigens mondjesmaat blijven. Massaproductie is onmogelijk. Daarom zullen we de kleur oranje niet snel aantreffen in de snel in populariteit groeiende drieliterverpakkingen, de zogenoemde BIB, de bag in box.

Vegan
Brengt mij van mega naar vega. Biologisch is inmiddels een blijvertje en zal doorgroeien, maar daarbinnen is weer een fijne nieuwe niche ontstaan: vegan wijnen.

Even uitleggen. Om wijn helder in het glas te krijgen mogen er caseïne, albumine en isinglass worden gebruikt. Dat zijn producten die zich binden met vaste stoffen zoals tannines, deze laten samenklonteren en naar de bodem van de tank of het vat laten zakken. Kortom, deze klaren de wijn.

Maar wat staat daar nu in klare taal? Caseïne is dierlijk eiwit dat in zuivel voorkomt. Albumine is eiwit uit een kippenei. Isinglass wordt gemaakt van visblaas, onder andere van de steur. Bovendien wordt er ook nog weleens gelatine gebruikt. Als de wijnmaker na het klaren vervolgens de wijn extra filtert, kan de vegetariër rustig inschenken. Maar dat gebeurt niet altijd. Of onvoldoende.

Wie echter het logo 'vegan' op zijn fles treft (en die zie ik steeds meer, met name bij Ekoplaza-achtigen en natuurwinkels) weet dat Marianne Thieme niet op de barricades hoeft te klauteren.

Curieuze toevoegingen
Anders nog waar we in 2019 rekening mee moeten houden? Jazeker. Bijvoorbeeld met een volstrekte tegenhanger van puur natuur. Uit de supermarkthoek heb ik al diverse wijnnouveautés geproefd met curieuze toevoegingen.

'Een rode die smaakt alsof je er de barbecue mee kunt reinigen' Beeld Rein Janssen en Erik Voors

Ik proefde een witte met yuzu (yakkie) en eentje met gember (bepaald niet gemberneutraal). Maar de allerverschrikkelijkste bleek een fles rood waarvan het leek alsof de inhoud daarvan was gebruikt om de ­barbecue mee te reinigen.

Uitgaande van de internationale nieuwsbrieven die ik ontvang, mogen we er daarvan het komende jaar nog meer begroeten. De wijnwereld meent dat wijn met een exotisch smaakje de oplossing is om een jongere doelgroep aan zich te binden. Opknopen van de bedenkers lijkt mij thans nog toepasselijker.

100 procent alcohol
Tot slot blijven we volgend jaar ook lekker dicht bij huis. De Nederlandse wijnoogst van dit jaar komt dan op de markt en die is uitstekend. Daarbij voldoet deze helemaal aan de eigentijdse randvoorwaarde 'wat je van dichtbij haalt is lekker'.

Dat scheelt in CO2-uitstoot en bovendien zijn het wijnen die uitstekend passen bij de door ons zelf gekweekte vergeten groenten of bij de hoogstpersoonlijk de nek omgedraaide kip uit eigen ren.

Wat ik zoal heb gedaan tijdens de kerstdagen? Mijn broer die een wijnwinkel bestiert op Ibiza was over. Zodoende was ons thema '100 procent alcohol, 1000 procent feest.' Het nablussen van de glasbak is dan ook nog in volle gang. Die Allerhande had ik voor kerst al in de papierbak gegooid. Op naar de champagne!

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden