Column

Waarom zou Trump niet een land goed kunnen besturen?

Theodor HolmanBeeld Wolff

Donald Trump zal een uitstekende handelsman zijn, maar hij is een slecht spreker, en dat heeft een groot vooroordeel aan het licht gebracht.

Men denkt dat grote sprekers de meeste invloed uitoefenen. Een mooie formulering, een sterke vergelijking, woorden die dansen en zingen, zouden overtuigender zijn dan iemand die, zoals Trump, zijn gortdroge uitspraken uit de trommel met oude clichés haalt.

Blijkbaar doet mooipraterij er niet toe - althans niet als je een grote leider wilt zijn.

Maar Winston Churchill dan? Was dat niet de man die voor ons de Tweede Wereldoorlog heeft gewonnen? En was hij niet een fantastisch spreker?

Tegenwoordig zijn de historici veel minder enthousiast over de politicus Churchill dan twintig jaar geleden. Hij vond het niet erg van partij te wisselen als hem dat beter uitkwam. Maar welke grote politieke spreker kennen we nog meer uit het verleden?

Kennedy was toch ook zo'n fantastisch spreker? Zal wel, maar ik ken slechts één regel van hem: "Ich bin ein Berliner!" Nou niet meteen een zin die glanst van schoonheid. Maar wel, net als de zinnen van Trump, effectief.

Effectief taalgebruik is meestal lelijk taalgebruik. Het verschil tussen een literaire toespraak en een effectieve toespraak is dat een literaire toespraak troost, vaak door een visioen, hij ontroert ook, terwijl een effectieve toespraak altijd iets in beweging brengt, opwindt.

Literair (Marten L. King): "I have a dream."

Effectief (Ronald ­Reagan): "Tear down this wall."

De reden is simpel: een literaire toespraak gaat vaak over de hoofden van de gewone mensen heen.

Alleen in toneelstukken en boeken komt het voor dat je een mooie toespraak leest of hoort waarna de mensen, door de woorden opnieuw verkwikt en gemotiveerd, naar hun werk gaan.

Ik heb ook wel gehoord dat men Trump geen intellectueel vindt. Dat is denk ik juist, ik geloof dat hij geen boek heeft gelezen, maar wat is de be­lezenheid van de gemiddelde politicus? En waarom zou die een intellectueel moeten zijn?

Hij moet z'n werk goed doen. Hij moet regeren. Of Trump dat kan, weet ik niet. Hij kan wel goed zakendoen. Waarom zou iemand die zijn eigen ­bedrijf goed kan besturen niet een land goed kunnen besturen?

Ik kijk niet neer op intellectuelen, integendeel. Maar ik moet er toch niet aan denken dat schrijvers en filosofen een land zouden besturen. Zij ­mogen hooguit de toespraken schrijven voor de presidenten.

Theodor Holman (1953) is columnist, schrijver, televisie- en radiomaker. Elke dag, uitgezonderd zondag, lees je hier zijn column. Lees al zijn columns terug in het archief. Reageren? t.holman@parool.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden