Plus

Waarom Amsterdam hoofdstad van de laadpalen is

Voor de Amsterdamse bedrijven die zich bezighouden met oplaadpunten voor elektrische auto's, is Nederland al te klein. Twee zijn er dit jaar overgenomen door fossiele energiereuzen.

Beeld anp

Het Amsterdamse EV-box plaatste dit najaar zijn 50.000ste oplaadpunt. Vanaf IJburg is gebouwd aan een laadpalennetwerk dat zich uitstrekt over meer dan twintig landen.

NewMotion heeft meer dan 30.000 laadpalen bij mensen thuis en bij bedrijven. Vanaf het kantoor op de Keizersgracht zijn ook nog eens meer dan 100.000 laadpassen uitgegeven om de auto onderweg bij te laden, op 50.000 plekken in 25 landen.

Beide Amsterdamse bedrijven zijn dit jaar overgenomen door fossiele energiereuzen.

Shell kocht onlangs NewMotion, het Franse Engie ontfermde zich in het voorjaar over EV-box. Al even Amsterdams is Fastned, dat stevig aan de weg timmert met 63 snellaadstations, met ambitieuze uitbreidingsplannen in Duitsland, Engeland en België.

En dan is er nog het door Nuon en Heijmans opgebouwde gemeentenetwerk van inmiddels 2400 openbare laadpalen. Daar hebben dit jaar ruim 30.000 auto's ten minste één keer bijgeladen - een kwart van alle Nederlandse stekkerauto's.

Tesla
Het tekent de status van Amsterdam als oplaadhoofdstad, van de wereld misschien wel. Kristof Vereenooghe, directeur van EV-box, spreekt zelfs van 'de EV-charging valley van de wereld', waarbij EV staat voor Electric Vehicle.

Want behalve autofabrikant Tesla hebben ook het Taiwanese Delta, het Amerikaanse Chargepoint en het Australische Tritium Europese hoofdkantoren geopend in en om Amsterdam.

"Hier zitten het talent, de internationale uitstraling, het belastingklimaat en de start-upmentaliteit." In 2015 besloot hij met EV-box Almere te verlaten. "Almere is géén Amsterdam."

Pioniersmentaliteit
Ook NewMotiondirecteur Sytse Zuidema prijst de 'innovatieve zakencultuur'. "De perfecte plek voor start-ups."

Zijn voorganger en oprichter van NewMotion, Alef Arendsen: "Het klinkt misschien vreemd om als bedrijf dat zich bezighoudt met auto's in de binnenstad te gaan zitten, maar dat was belangrijk om het juiste ondernemende personeel te trekken, in het centrum van start-up-Nederland."

Stuk voor stuk prijzen ze de pioniersmentaliteit van de gemeente Amsterdam en de stimuleringsmaatregelen door de rijksoverheid - essentieel, omdat fabrikanten en particulieren terugschrokken voor investeringen.

Laadpaalleveranciers vroegen zich af: komen er wel genoeg elektrische auto's? Particulieren vroegen zich af: komen er wel genoeg plekken om op te laden?

Met de noodzaak om uit dat kip-eidilemma te breken is volgens Vereenooghe nog een reden genoemd waarom de laadpalen hier worden gemaakt: in het dichtbevolkte Nederland zijn veel woningen zonder eigen oprit.

Verschillende aanbieders
Niet alleen Amsterdam vervult die voortrekkersrol, benadrukt Maarten Steinbuch, als hoogleraar in Eindhoven dé autoriteit als het gaat om elektrisch rijden. Goed, misschien wel bij de software. "Maar ABB, de nummer één in de wereld op het gebied van snelladers, werkt vanuit Eindhoven."

De techniek is dan weer afkomstig van de door het Zweeds-Zwitserse ABB opgeslokte Delftse start-up Epyon. En dan is er nog het Arnhemse Allego, dochter van netwerkbedrijf Alliander, dat tot in België en Duitsland een snellaadnetwerk opzet. "We noemen Amsterdam hier graag gekscherend Eindhoven-Noord, maar vanuit China bekeken zijn we natuurlijk ook één grote stad."

"Dat vind ik ook het belangrijkste: dat we als Nederland een goede positie innemen en behouden in elektrisch vervoer." Behalve uit de snelle groei van de laadpaalfabrikanten blijkt die eens te meer uit de internationale adoptie van de hier ontwikkelde open ICT-protocollen, waardoor laadpalen met elkaar kunnen communiceren en automobilisten onderweg bij verschillende aanbieders terechtkunnen.

Behoud van die positie is geen vanzelfsprekendheid, waarschuwt Steinbuch. De bouw van windmolens is immers ook helemaal overgenomen door Duitse en Deense fabrikanten.

Machtige auto-industrie
Arendsen: "Nederland is natuurlijk een goed land om met elektrische auto's bezig te gaan. In de eerste jaren waren er stimuleringsmaatregelen te over en met de korte afstanden en het nog steeds niet onaardige fiscale beleid is het een goede uitvalsbasis voor bedrijven als NewMotion."

In andere Europese hoofdsteden timmert men heus ook aan de weg. "In Berlijn gebeurt veel. Tegelijk zit daar de auto-industrie, die lang de boot heeft afgehouden en geen stimulering voor elektrische auto's wilde. In Frankrijk: hetzelfde verhaal."

Dreigt dan bij de overname door Shell en Engie niet opnieuw zo'n houdgreep door de klassieke, op fossiele energie gebaseerde industrie? Arendsen is daar niet bang voor, de elektrische auto valt niet meer te stoppen. "Een olietanker van koers laten veranderen is moeilijk, maar wellicht lukt het van binnenuit."

Ook bij EV-box gebruiken ze de metafoor van de olietanker die langzaam maar zeker bijgedraaid wordt door de vorig jaar aangetreden topvrouw Isabelle Kocher.

Overnames door grote bedrijven zijn ook broodnodig, legt Vereenooghe uit. Voor nieuwe innovatie en investeringen zijn machtige partners nodig. "Kleine bedrijven kunnen dit groeitempo niet blijven volhouden."

In Californië en Noorwegen rukt de elektrische auto ook snel op. "Maar niet één plek in de wereld is zo ver als Amsterdam nu. Als je op Schiphol landt, zie je alleen elektrische taxi's, in elke straat kun je de auto opladen. Wereldklasse."

Beeld Shutterstock

Shell roert zich op de markt

Het opladen kan almaar sneller en steeds meer stekkerauto's zijn geschikt voor de snellader. Langs de snelweg rukken de snel­laders gestaag op. Het jongste voorbeeld is Shell, dat begonnen is met het opzetten van een netwerk in de Randstad.

Ook is Shell aangesloten bij BMW, Daimler, Ford en Volkswagen, die tot 2020 honderden snellaadstations openen in Europa. Het brengt Shell meteen in het vaarwater van het Amsterdamse Fastned, dat een concessie heeft voor tweehonderd laadstations. Vorige week verloor Fastned nog een rechtszaak tegen de staat, aangespannen omdat Shell een vergunning had gekregen om bij een benzinestation op de A1 bij Muiden ook laadstations te openen.

Tegelijk helpt de nieuwe concurrentie bij het opstuwen van elektrisch vervoer, zegt Fastnedtopman Michiel Langezaal. "Dat grote partijen nu meedoen, is op zich een goed teken. Als je in je eentje blijft, is er geen markt."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden