Plus

Waar zijn de tallships een half jaar na Sail?

Voor ons mag Sail een nautisch hoogtepunt zijn, voor de tallship-bemanning is het vooral werk waardoor ze de wereld kunnen bevaren. Waar zijn de schepen een half jaar later?

De Tall Ships verlaten op de laatste dag van het evenement gezamenlijk SAIL Amsterdam Beeld anp

In Kaliningrad is het nu rond de vier graden en regent het. Het is waarschijnlijk niet het exotische oord waar bezoekers van Sail deze zomer van droomden, nadat ze zich op de kades van de IJ-haven hadden ondergedompeld in een wereld met matrozen en majestueuze zeilschepen uit alle windstreken.

Heel even leek het avontuur binnen handbereik, die week in augustus. Varen op open zee, onder een heldere sterrenhemel. Dolfijnen en tropisch fruit. Havens met exotische namen als Pointe-à-Pitre of Barra dos Coqueiros. Minder exotisch: industriestad Kaliningrad, de Russische enclave aan de Oostzee tussen Polen en Litouwen.

Toch is dit waar de twee grootste schepen die afgelopen zomer op Sail waren te bezichtigen nu al maanden liggen: de Sedov, het grootste nog zeilende traditionele zeilschip van de wereld (117,5 meter) en de iets kleinere viermastbark Kruzenshtern (114,5 meter).

Scheepsbewegingen
Na Sail voeren beide schepen op en neer langs de kustlijn van Europa - de Kruzenshtern stak zelfs nog even de Middellandse Zee over naar Haifa (Israël) - maar ze keerden begin november terug naar Rusland voor groot onderhoud. De schroeven liggen eraf, de motoren worden gereviseerd en de schepen de komende maanden geverfd.

De Sedov gaat deze zomer door het poolgebied via de Noordelijke Zeeroute. De Kruzenshtern wil in maart weer uitvaren, maar vanwege de politieke en economische situatie in het land - het schip is eigendom van het ministerie van Visserij - zou het zomaar nog een tijd in de haven van Kaliningrad kunnen blijven liggen.

Dan hebben andere Sailschepen het beter voor elkaar, zo blijkt uit data van MarineTraffic, een bedrijf dat scheepsbewegingen monitort. Het 44 meter lange Australische trainingschip Young Endeavour vaart alweer bij Tasmanië. Het Chileense 'martelschip' Esmeralda voer maanden geleden al langs Kaap Hoorn en ligt nu in de haven van Valparaiso, de grootste havenstad van Chili.

Ook de Statsraad Lehmkuhl is weer thuis in het Noorse Bergen, maar stak afgelopen najaar wel twee keer de Atlantische Oceaan over. In oktober van de Canarische Eilanden via Bermuda naar Baltimore en in november de noordelijkere route terug naar Europa.

Eilandtochten
En ook kapitein Moritz Kuhlenbäumer heeft het goed voor elkaar. Vanaf Sint-Maarten - waar het nu rond de dertig graden is - vertelt hij over de reis van de Clipper Stad Amsterdam de afgelopen maanden. Na Sail maakte de driemaster een Europese tour, waarbij het schip van haven naar haven steeds andere toeristen meenam. Eerst naar het noorden, over de Noordzee en de Oostzee. Hamburg, Oslo, Kopenhagen, Göteborg en Kiel. Daarna naar IJmuiden voor een paar weken onderhoud op de werf.

Vervolgens door de Straat van Dover en de Golf van Biskaje richting Portugal. Daarna Marokko, naar de havens Tanger en Casablanca. En toen was het tijd voor de grote oversteek. Vlak voor kerst, na 21 dagen wind in de zeilen en met 3449 mijlen achter de rug, kwam het schip aan in Martinique. In drie weken van Casablanca naar de Caraïben, met af en toe een spiegelgladde zee.

Nu vaart de Stad Amsterdam mee in het Caribische cruiseseizoen en maakt het eilandtochten. Het zijn prachtige zeildagen met een 'perfect lopend weertje en stralende zee,' aldus Kuhlenbäumer. En zelfs een ervaren kapitein kan er nog steeds volop van genieten als op open zee opeens een groep van honderden dolfijnen opduikt en uren meezwemt. Over Sail laat hij zich iets diplomatieker uit. "Dat was natuurlijk een bijzonder event, in onze thuishaven. Met zo veel schepen en zo veel mensen."

Kaart

Deze kaart is gebaseerd op data van MarineTrafic. Het bevat de scheepsbewegingen tussen 23 augustus 2015 en 19 februari 2016 van veertien van de opvallendse schepen die op Sail aanwezig waren.

Rondvarend circus
De Noorse kapitein Clas Jagdum, van de zestig meter lange driemaster Christian Radich, is wat explicieter. "Zo'n optocht met al die schepen is leuk hoor, maar een evenement als Sail zie ik vooral als werk. We hebben het geld dat we in de zomer verdienen nodig zodat we de rest van het jaar ook kunnen varen."

Voor Amsterdam is Sail bijzonder, voor de crew van de tallships allerminst. In de zomer maken ze deel uit van een rondvarend circus van historische schepen. Dat begon in juli met vier opeenvolgende Tall Ships' Races, waarbij bij elke etappe een nieuwe groep toeristen meevaart. Daarna volgden in augustus de evenementen als Sail Bremerhaven, Sail Amsterdam en Sail Greenwich. De schepen krijgen een vergoeding van duizenden euro's van de organisatie in ruil voor hun aanwezigheid en verdienen extra bij door de netwerkborrels aan boord.

"Onderhoud van zo'n schip is duur en wij hebben achttien vaste crewleden die we moeten betalen. Dat soort evenementen zijn dus noodzakelijk," aldus Jagdum. Op dit moment is de Christian Radich onderweg naar de Azoren, het meest westelijke punt van Europa, op 1400 kilometer van het Portugese vasteland.

Net zoals veel andere schepen is de Radich buiten het zomerseizoen een opleidingsschip voor de zeevaartscholen. Aan boord varen nu al maanden vijftig Noorse studenten. "En dat is toch echt het allermooiste wat er is: met zijn allen ervoor zorgen dat zo'n schip blijft varen, want aan boord van de Christian Radich zijn alle handen nodig."

Over een paar maanden begint het zomerseizoen weer voor de Radich, met zeven verschillende tochten voor toeristen: voor 1300 euro vaar je in twaalf dagen van Antwerpen naar Lissabon. Vlak daarvoor wordt ook nog Delfzijl aangedaan, voor het evenement DelfSail. Daar zijn - net zoals afgelopen zomer - ook weer de schepen Nao Victoria, Santa Maria Manuela, Mir, Dar Mlodziezy en de Statsraad Lehmkuhl te bewonderen.

Muisklikken
De reisschema's van de schepen staan al maanden vast. De Stad Amsterdam vaart binnenkort naar de Verenigde Staten. In april maakt het dan vanaf Boston weer de oversteek naar Europa, naar de Azoren. Het avontuur is inderdaad binnen handbereik: met een paar muisklikken boek je vanaf 1500 euro de reis naar Europa.

En het is dan misschien avontuurlijk voor de toeristen aan boord - die ook meelopen in de wacht - maar niet voor de bemanning. Hoewel kapitein Kuhlenbäumer in april wel wat zwaarder weer verwacht dan op de heenreis. "Windkracht acht, dagen achtereen op open zee. Dat ga je wel wat hogere golven krijgen. Maar wij noemen dat geen storm. Gewoon, harde wind."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden