Plus

Waar valt de hoosbui? De zoektocht naar een beter weerbericht

In paraplu's verwerkte sensoren, apps en andere innovatieve manieren om neerslag te detecteren zorgen voor een accurater weerbericht. Daarmee komen ook de grote verschillen binnen de stad in beeld.

Bart van Zoelen
Zomer 2014: de Bos en Lommerweg staat blank na een wolkbreuk Beeld anp
Zomer 2014: de Bos en Lommerweg staat blank na een wolkbreukBeeld anp

Door de klimaatverandering doen zich vaker stortbuien voor, maar de van Buienradar bekende radargegevens worden op grote hoogte gemeten, waardoor de grote verschillen die juist binnen de stad optreden niet worden geregistreerd. Meetstations, zoals van het KNMI, zijn vaak buiten de stad gevestigd.

Innovatieve manieren om neerslag te meten kunnen betere plaatselijke informatie leveren, blijkt uit onderzoek van Rain Sense van AMS Institute, het Amsterdamse instituut voor stadsonderzoek. In 2014 stonden nog hele straten blank in de Rivierenbuurt. Van buurt tot buurt kan de buienintensiteit sterk verschillen, waardoor voor hulpdiensten soms niet meteen duidelijk is waar de wateroverlast precies optreedt.

De gemeente verbetert weliswaar het riool door een investering van een half miljard euro tot 2022, maar de verwachting is dat de afwatering dan nog niet altijd opgewassen zal zijn tegen dit soort hoosbuien. Betere informatie kan daarom ook helpen om kwetsbare plekken in kaart te brengen en te verbeteren met daktuinen en ander groen.

App om buien te melden
Uiteindelijk hopen de onderzoekers in real time een overzicht te krijgen waar het water valt. Daarvoor hebben ze het afgelopen jaar verschillende meetmethodes uitgeprobeerd en tegen elkaar afgezet. Vooral het combineren van de meetgegevens van maar liefst 64 weeramateurs in de stad bleek veelbelovend.

Daarnaast werd een app ontwikkeld, die het mogelijk maakt dat Amsterdammers buien rapporteren. Omdat hun locatie wordt vastgelegd, komen daarbij meteen ook verschillen per buurt in beeld, zo bleek uit een eerste experiment met driehonderd deelnemers.

Zendmasten voor mobiele telefonie kunnen de verdeling van de neerslag over de stad nog secuurder laten zien. Onderzoekers van de Wageningen Universiteit toonden eerder al aan dat dit mogelijk is, door verschillen in signaalsterkte te meten die optreden doordat regen de microgolven dempt. Alleen omdat de KPN-gegevens met tussenpozen van een kwartier waren aangeleverd, bleken ze in Amsterdam onvoldoende bruikbaar.

150

In de zomer van 2014 viel de regen met pieken van 150 millimeter per uur uit de lucht, met als gevolg wateroverlast in de Rivierenbuurt.

Met een meetparaplu denken de onderzoekers op termijn nog meer informatie binnen te halen. De aan de TU Delft ontwikkelde paraplu registreert de regenval door een geluidssensor en stuurt die informatie meteen door. De gemeente heeft al belangstelling getoond voor deze smart umbrella. Als hotels zulke paraplu's meegeven aan toeristen veranderen zij in mobiele regenmeters.

Of het ook zover komt, moet blijken. Zo'n paraplu werkt immers alleen als het een laagdrempelig voorwerp is om mee te sjouwen. "En dan moet het wel een betaalbaar ding zijn," zegt Daniël Goedbloed van Rainproof, het programma waarmee rioolbeheerder Waternet de stad regenbestendig wil maken.

500

Tot 2022 steekt de gemeente ruim 500 miljoen euro in onderhoud, uitbreiding en beheer van de riolering.

Buienradar op buurtniveau
Zo is het ook nog ongewis of op termijn uit dit onderzoek zoiets voortvloeit als een Amsterdamse Buienradar op buurtniveau. "Dat zien we natuurlijk graag gebeuren. Dat zijn wel van die dingen die we aan het verkennen met elkaar," zegt Goedbloed. Maar het moet wel betaalbaar blijven. En of er een commerciële uitbater te vinden is die brood ziet in zo'n app?

Waternet zou in elk geval erg gebaat zijn bij gedetailleerde informatie over waar de regen valt. "Dan kunnen we anticiperen op wateroverlast en onze putzuigers alvast op pad sturen naar de kolken die verstopt raken. Dat is sneller dan wachten tot we een melding binnenkrijgen."

64

Door de gegevens van 64 weeramateurs in Amsterdam vormt zich al het begin van een overzicht van de regen die valt her en der in de stad.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden