Plus

Vliegers over hun favoriete Fokkers: 'Hij is sympathiek'

Met de onthulling op Schiphol-Oost van een Fokkerstaart bovenop een aambeeld heeft KLM zondag uitgebreid afscheid genomen van zijn laatste vier Fokkers. De toestellen vlogen na de onthulling zonder passagiers van Schiphol naar Groot-Brittannië.

Om te symboliseren dat de Fokkertoestellen werkpaarden waren, zijn ze op een aambeeld geplaatst. Beeld anp
Om te symboliseren dat de Fokkertoestellen werkpaarden waren, zijn ze op een aambeeld geplaatst.Beeld anp

Zaterdagavond, toen de laatste Fokkervlucht met passagiers vanuit Londen op Schiphol aankwam zat captain Reinout Verkerk in de cockpit. "De Fokkers 100 en 70 waren de eerste toestellen met de aanzet tot een echt glazen cockpit," zegt Verkerk, die 11 jaar geleden zijn carrière op de '70' begon. "Nog met echte beeldbuizen die flink warm werden en, als backup, nog echte metertjes." Die zijn inmiddels uit de nieuwste generatie vliegtuigen verdwenen, maar hun boordcomputers borduren verder op wat Fokker dertig jaar geleden heeft ingezet.

Onnodige poespas
Ook KLM-captain Charley Valette, die zijn carrière op de Fokker Fellowship begon en nu een afscheidsboek heeft gemaakt voor de KLM-Fokkers, is lyrisch over de vliegtuigfabrikant. "Het cockpitontwerp van Fokkeringenieur Henk de Groot was heel erg opgeruimd. Zonder onnodige poespas en makkelijk te vliegen. Alle cruciale hendels en knoppen hebben hun eigen vorm, zodat je ook in noodgevallen meteen weet wat je grijpt.

Dat was volgens Waldo Berenschot al zo bij de Fokkertoestellen waarvan de '70' uiteindelijk is afgeleid. In zijn lange carrière heeft de 68-jarige pensionado ze alle naoorlogse Fokkers 'gehad'. "Fokkers waren altijd net even prettiger om te vliegen dan vergelijkbare vliegtuigen. Ik heb ook toestellen van Britse makelij gevlogen, die zaten altijd onlogisch in elkaar. Fokker had al heel vroeg door hoe een vliegtuig de vliegers het beste konden helpen."

Berenschot begon op grote vliegtuigen. "Maar ik vond het veel leuker op die kleine toestellen, kan je vaak starten en landen." Hij is best te spreken over de Fokker F27 en de F50, de propellervliegtuigen van de fabrikant. "Maar dat zijn tractors vergeleken bij de straalvliegtuigen van Fokker."

Berenschot is best te spreken over de Fokker F27 en de F50, de propellervliegtuigen van de fabrikant. 'Maar dat zijn tractors vergeleken bij de straalvliegtuigen van Fokker.' Beeld Herman Stil
Berenschot is best te spreken over de Fokker F27 en de F50, de propellervliegtuigen van de fabrikant. 'Maar dat zijn tractors vergeleken bij de straalvliegtuigen van Fokker.'Beeld Herman Stil

Luxepaard
Zijn favoriet is de Fokker 70, de kleinste van de straalvliegtuigen. "Hij is sympathiek, probeert je altijd te helpen en je voelt dat hij het doet. Hij heeft zo'n kracht voor zijn gewicht en het is een heel stevig toestel. Het is meer een luxepaard dan de Boeing 737, dat is een werkpaard."

"Het is een vliegtuig voor piloten. De besturing gaat nog met kabels. Je moet echt werken om hem de bocht om te krijgen. In de nieuwste vliegtuigen gaat alles elektronisch. En omdat de motoren aan de romp zitten in plaats van onder de vleugels kan hij veel meer zijwind hebben dan een 737."

De vliegers roemen de luchtrem aan de 'walvisstaart' van het toestel; twee kleppen die openklappen om het toestel na de landing flink af te remmen. 'Even het anker uitgooien', noemt Verkerk het gebruik van de extra rem. "Je kon al afremmen met de motoren, maar die speedbrake werkt nog eens extra mee."

Zoeken naar toilet
Merkwaardigheden zijn er ook. Zo liepen volgens KLM-stewardess Agnes van der Tuin passagiers en cabinebemanning nog wel eens een kast in als ze een toilet zochten. "Omdat de Fokker bij KLM overal vandaan kwamen, hebben er vier verschillende cabine-indelingen bij KLM hebben gevlogen. Sommigen hebben twee toiletten, ander één voorin. Het was elke vlucht weer een verrassing."

Verkerk maakte gisteren de laatste vlucht, die gisteren van Schiphol naar Norwich vertrok, mee. 'Dat laat ik me niet ontnemen.' Beeld Herman Stil
Verkerk maakte gisteren de laatste vlucht, die gisteren van Schiphol naar Norwich vertrok, mee. 'Dat laat ik me niet ontnemen.'Beeld Herman Stil

De bemanning vloog de de langere Fokker 100 en de daarvan afgeleide Fokker 70 door elkaar. "De '70' was knusser," zegt Van der Tuin. "Hij is korter en best krap. Maar op de jumpseat achterin bij start en landing was echt mijn huisje."

Gammel
Captain Verkerk hekelt de klimaatbeheersing. "Zeker op een warme bestemming kreeg je hem maar moeilijk op een aanvaardbare temperatuur." En vliegers vrezen de bepaald gammele derde stoel in de cockpit, bedoeld voor instructeurs of reservepiloten. "Je zit in de deuropening," zegt hij, "niemand kan er meer door en als je hem niet goed vastmaakt lig je achterover tussen de passagiers."

Toch maakte hij de laatste vlucht, die gisteren van Schiphol naar Norwich vertrok, op zo'n stoeltje mee. "Dat laat ik me niet ontnemen."

De Fokkers worden in Engeland overgedragen aan hun nieuwe eigenaars. Verkerk en Van der Tuin worden 'omgeschoold' voor Fokkeropvolger Embraer. "Dat is geen probleem," zegt de piloot, "het helpt bij de overstap dat ik nog op de Fokker gevlogen heb."

Lees ook: De ingewikkelde liefde tussen KLM en Fokker

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden