Vijf jaar crisis en niets geleerd

Beeld /

Terwijl de vijfde verjaardag van de crisis met rasse schreden nadert, is er nog bitter weinig gedaan aan het bankenprobleem. Vooral in Europa.

Ja, er liggen nieuwe eisen voor kapitaalbuffers, ja, er zijn nieuwe afspraken over bonussen, en ja, er staat een bankierseed op stapel. Maar afgemeten aan de omvang van de schade - rond de veertien procent van het bruto binnenlands product, en dan vergeet ik staatsgaranties en drie recessies - had je als burger toch echt meer daadkracht verwacht. Zo van: jongens, dit was eens maar nooit weer!

Niet dus. Terwijl Zwitserland en Groot-Brittannië - landen met net zulke grote, gevaarlijke banken als Nederland - op eigen initiatief hogere buffers eisten en beschermingswallen aanlegden, wilde minister De Jager niet verder gaan dan internationale afspraken. Reden: het zou 'onze' (lees: hun) concurrentiepositie schaden en de kredietverlening afknijpen.

Goddank nam de Tweede Kamer daar geen genoegen mee en moest De Jager accepteren dat er een Commissie Structuur Nederlandse Banken kwam. Onderzoek of verdergaande ingrepen nodig zijn om burgers te beschermen tegen roofzuchtige banken, luidde de opdracht.

Gisteren heeft de Commissie haar bevindingen gepresenteerd. Daar werd ik niet blij van: snellere invoering van buffereisen, geen handel voor eigen rekening, een juridische scheidingsverplichting van nuts- en gokbank als het gokdeel te groot wordt, en alleen deelname aan Europese bankenunie als aan alle eisen is voldaan.

Het lijkt heel wat maar mijdt de hete brij. De buffereisen zijn namelijk veel te laag. Beschikt een gewone onderneming over eigen vermogen van dertig tot vijftig procent van de balans, banken kunnen volstaan met tien. Bovendien mogen ze nog altijd zelf berekenen hoeveel risico ze lopen. Daardoor zien ze er op papier stevig uit maar zijn hun buffers in werkelijkheid flinterdun.

Hoe komt dat? Ten eerste omdat banken in Europa groot zijn. Is de bancaire sector in de VS één keer de economie, in Europa drie keer. Ten tweede omdat banken belangrijk zijn. In de VS kan een beetje middelgroot bedrijf voor kapitaal naar de markt. In Europa niet. Maar vooral omdat we de bancaire bullshit nog altijd geloven.

Meer eigen vermogen is duur en gaat ten koste van kredietverlening, is er zo een. Ja hallo, dat komt doordat we schuld fiscaal subsidiëren (aftrekbaar, impliciete staatssteun) en we bankiers nog altijd niet hebben genezen van hun sense of entitlement: hogere buffers gaan namelijk ten koste van de bonuspot, niet van de kredietverlening.

Vijf jaar crisis en niets geleerd: onthutsend.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden