Column

Verdriet kun je niet kiezen

Theodor HolmanBeeld Wolff

Dat de dood onrechtvaardig kan zijn, wisten we. Maar soms kwelt mij ook dat de aandacht voor de dood zo onrechtvaardig kan zijn.

Zo schrok ik meer van de dood van George Michael dan van de dood van het Russische koor dat met een vliegtuig in de Zwarte Zee stortte.

Natuurlijk, de dood van een familielid dat dicht bij je staat, raakt je meer dan de dood van een onbekende familie ergens in Frankrijk.

Toch is dit iets wat problemen geeft.

Als joden, christenen en moslims bij een strijd omkomen, hangt het ervan af waar je opgegroeid bent en wat je overtuigingen zijn wier dood je je het meeste aantrekt.

Het is een argument dat ik al hoorde toen ik veertig jaar geleden studeerde: "Dat er allemaal joden sterven, vinden jullie erg, maar dat er Palestijnen sterven, doet jullie niks."

Dat was juist. Die slachtoffers van de Holocaust kon die Palestijnen weer niks schelen.

Je kunt niet alle doden betreuren. Je kunt ook niet bepalen door wiens dood je wordt geraakt. Ik betreur George Michael, mijn vrouw betreurt de vrijdag overleden cellist Heinrich Schiff, wat mij niets doet, en mijn Russische vriend is geheel kapot van de dood van het Russische koor.

Verdriet kun je niet kiezen. De doden in Aleppo raken me formeel wel, maar niet echt. Een dood kind zien, kan ik nauwelijks verdragen, maar of dat kind nou door de rebellen is gedood of door Assad, raakt me in gelijke mate.

Verdriet kan woede veroorzaken waarna je de wapens wilt opnemen, maar wie de wapens opneemt wordt bijna nooit geraakt door de slachtoffers die hij zelf maakt. Die slachtoffers worden als 'rechtvaardige doden' beschouwd.

Het afgelopen jaar heb ik veel doden te betreuren gehad. Jongens met wie ik in het café heb gezeten, meisjes met wie ik naar bed ben geweest, het stemde me treurig, maar toch raakte de dood van Johan Cruijff me opeens meer.

Geen idee hoe dat kwam.

Ik heb een tante en een ­oom gehad die bij een auto-ongeluk om het leven zijn gekomen. Mijn ouders waren er kapot van. Ik was tien. In ­diezelfde tijd hoorde ik over een jongen en een meisje die getrouwd waren, van de kerk naar huis reden en in de Van Baerlestraat tegen een tram botsten. Dood. Ik kon er ­weken niet van slapen.

Theodor Holman (1953) is columnist, schrijver, televisie- en radiomaker. Elke dag, uitgezonderd zondag, lees je hier zijn column. Lees al zijn columns terug in het archief.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden