PlusUit de hoogte

Vanaf 2 hoog zijn de bananen in de groentekramen bijna te tellen

Hoe ziet de stad eruit vanaf een toren, ligfiets of vanuit een souterrain? Deze zomer kijken we van verschillende hoogtes naar de stad. Vandaag: de woonkamer.

Het uitzicht van Cees Smook ­vanuit het raam van zijn seniorenwoning Beeld Rink Hof
Het uitzicht van Cees Smook ­vanuit het raam van zijn seniorenwoningBeeld Rink Hof

Hier voelt Cees Smook (72) zich senang: in de hoekwoning op één hoog, met aan twee kanten uitzicht op de handel en wandel van de Nieuwmarkt, waar hij uitstekend zicht op heeft vanachter zijn bureau, strategisch tegen het raam geschoven. Met zijn stoel wat naar achteren gekanteld en een brandende pijp. "Zo loer ik lekker naar buiten."

Het is een beetje ritueel, beetje training. ­Psychotherapeut Smook is naast zijn werk voorzitter van het Amsterdamse pijprookgezelschap. Regelmatig doet hij mee aan het wereldkampioenschap pijproken. In Nederland, maar ook in Denemarken, Zwitserland, Italië en België.

Genoeg training
Met z'n achten zitten ze dan om een tafel, met een waarnemer die in de gaten houdt of iedereen de regels volgt. Een paar honderd man kan zo meedoen, 'al houdt de airco dat niet altijd bij'.

Iedereen krijgt een nieuwe pijp, drie gram ­tabak, twee lucifers, vijf minuten om de pijp te stoppen en twee minuten om hem aan te steken. Daar moet je dan zo lang mogelijk mee doen. Kleine hijsjes en pufjes, met het risico dat hij uit gaat.

Smooks teamgenoot heet Rookmaker, ­uitstekende achternamen voor deelnemers aan een rookcompetitie. Ze hebben alleen weinig geholpen. Winnen deed Smook nog nooit. "Ik rook al meer dan vijftig jaar, dus je zou denken dat ik genoeg training heb gehad."

Zwieren over de Zeedijk
Enkele maanden geleden werd Smook getroffen door een beroerte, waardoor hij zijn huis aan de Nieuwendijk moest verlaten om te revalideren. Eerst in Slotervaart, wat even wat anders was dan de Amsterdamse volksbuurten die hij gewend was. "Een pinautomaat was in geen velden of wegen te bekennen."

Nu woont hij in woon-zorgcentrum Flesseman. Als ras-Amsterdammer - "Ik zwierde vroeger al op de Zeedijk" - had hij zich geen betere plek kunnen wensen: terug in de bewoonde wereld. "Ik kan hier naar vrienden, de boekwinkel. Ik heb mijn vrijheid terug."

En er is genoeg te bekijken. Want vanaf twee hoog kun je zien welke drankjes er op de terrastafels staan, zijn de bananen in de groentekramen bijna te tellen en de mensen op het plein te volgen. "Je vraagt je af waar ze vandaan komen en waar ze naartoe gaan. Dat boeit me."

Rolstoelwedstrijd
Laatst was er een koorddanser, die zijn touw tussen twee bomen op het plein had gespannen en een groep straatdansers, die op hun hoofd tolden. "Iets wat wel een beetje frustrerend is om te zien, als je zelf de ene voet niet meer voor de ­andere kunt krijgen."

Vanuit de andere kant van de kamer heeft hij zicht op het basketbalveldje, wat tot zijn verbazing opvallend intensief wordt gebruikt. Binnenkort moeten de basketballers even plaats maken. Smook heeft plannen voor een ­Flesseman-rolstoelwedstrijd.

Het uitzicht roept ook herinneringen op. "Ik heb die hele metroaffaire in de jaren zeventig nog meegemaakt en me in de jaren zestig, toen ik nog in de politiek actief, hevig tegen de komst van Albert Heijn op het plein verzet. We wilden minder blauw op straat en met de politie had dat niets te maken."

Openluchtbioscoop
Een echte volksbuurt noemt hij de Nieuwmarktbuurt, waar mensen werken en wonen, een plek waar geleefd wordt. Hij vindt het een mooi plein, waar de stad er volgens hem niet zo veel van heeft. Maar als hij dan toch een minpuntje moet noemen: de openluchtbioscoop op het plein. Hij kan de tekst wel horen vanuit zijn woning, maar het beeld net niet zien.

Wat hem ook opvalt, zijn de grote groepen ­toeristen, die door een gids over het plein worden geleid, vaak wel een man of zeventig, soms met de fiets aan de hand. Hij betwijfelt of ze wel van de juiste informatie worden voorzien. Hij wijst naar de Waag: "Alles over de beroemde snijruimte bijvoorbeeld, laten ze altijd weg."

Het is er af en toe chaotisch, maar last heeft hij er niet van. "Als je daar problemen mee hebt moet je niet in de stad gaan wonen." En lopen ze op straat toch in de weg, dan heeft hij een grote fietstoeter. "Als ze maar hard genoeg schrikken, moeten ze wel aan de kant."

Een hutje op de hei? Dat lijkt Smook niks. "Daar is toch minder te zien. Hier gebeurt het, hier zie je wat er leeft."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden