UvA-onderzoeker ontwikkelt leugendetector tegen uitbuiting in kledingindustrie

Een leugendetector via internet moet in de toekomst kledingfabrieken die mensenrechten schenden aan de tand voelen. Dat beweert Bruno Verschuere (36), onderzoeker aan de Universiteit van Amsterdam. De reactiesnelheid waarmee iemand antwoordt, moet uitwijzen of die persoon liegt of niet.

Beeld Bruno Verschuere

'Bedrijven hebben soms nepfabrieken, vooral in Aziatische landen zoals Bangladesh, waar alles er netjes aan toe lijkt te gaan. Hier worden mensen van bijvoorbeeld H&M en mensenrechtenorganisaties rondgeleid. Maar achter de schermen zijn de omstandigheden nog net zo slecht. Met behulp van een leugendetector kunnen we erachter komen wie alsnog lak heeft aan de regels,' vertelt Verschuere.

'Audit' kantoren (zij controleren de plaatstelijke fabrieken in Zuid Oost-Azie voor onder andere C&A, H&M en Nike) willen het intiatief in handen nemen. Onder het mom van 'als je niets te verbergen hebt, dan heb je niets te vrezen' willen ze testen afnemen bij fabrieken waar ze de boel niet vertrouwen.

Lastig te manipuleren
'Er zijn al veel testen gedaan en de werking is bijna optimaal,' zegt Verschuere. 'Als we het idee echt mogen uitvoeren, dan kunnen we de eindfase gaan inzetten en de leugendetector publiceren op het internet.'

'Het zijn vragen die deelnemers beantwoorden. Hoe sneller ze antwoorden, hoe eerlijker ze zijn. In plaats van op stressmetingen af te gaan meten we precies hoeveel moeite het iemand kost om te antwoorden.' De suggestie dat het gemakkelijk is om de test te beïnvloeden wuift de psycholoog weg. 'Het zou kunnen, maar het is niet zo gemakkelijk als de meeste mensen zullen denken. De test gaat razendsnel. Het dwingt mensen om in een bepaald ritme te komen. Op gegeven moment is het bijna onmogelijk om de gegevens te manipuleren en kan je niet anders dan gewoon antwoorden.'

Verschuere draait al een paar jaar mee in de wereld van leugendetectors. Zo liep hij stage in Brugge bij een gevangenis en raakte daar geïnteresseerd in liegen. Later kwam hij erachter dat de leugendetectietechniek voornamelijk werd gebruikt in de detentiehoek. Met dit onderzoek wil hij de leugendetector gaan gebruiken voor andere dingen, zoals de crisis in de kledingfabrieken.

Vijftigduizend euro
Het initiatief is genomineerd voor de wetenschappelijke wedstrijd HiLL Innovating Justice Award en maakt kans op de bijbehorende twintig-, dertig- of vijftigduizend euro.

Momenteel staat hij op de vierde plaats. Als hij door meer stemmen in de top drie terecht komt, kan hij de leugendetector nog meer gaan testen en uiteindelijk gaan produceren. Als de Amsterdammer niet wint, gaat hij via crowdfunding proberen om het geld alsnog op te halen.

Psycholoog Bruno VerschuereBeeld Eigen foto
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden