Plus

UvA-docent schrijft boek over Maagdenhuisbezetting

UvA-docent Joost de Bloois schreef een boek over de bezetting van het Maagdenhuis in april 2015. "Ik wilde laten zien dat er iets groters aan de gang was, het linken aan andere bewegingen in de samenleving."

Studenten bezetten in april 2015 het Maagdenhuis aan het Spui in Amsterdam Beeld Amaury Miller

Zijn kantoor in het Bungehuis heeft hij net verruild voor een kamertje in het PC Hoofthuis, een paar honderd meter verderop in de Spuistraat. Dat Bungehuis, inmiddels verkocht, markeerde het begin van het brede studentenprotest aan de UvA vorig jaar, waarbij eerst het Bungehuis en vervolgens het Maagdenhuis werden bezet.

Joost de Bloois (42), universitair docent literatuurwetenschap en cultural analysis aan de UvA, was al vroeg betrokken. In de twee weken na de ontruiming op 11 april 2015 schreef hij een doorwrocht essay over de betekenis van het verzet. Het boekje, In de naam van het Maagdenhuis, komt nu uit, met verwijzingen naar grote denkers als Michel Foucault.

Waarom raakte u betrokken bij het protest?

"Ik merkte al jaren dat er voortwoekerende controle was op de universiteit. Meer managers, minder voorbereidingstijd, meer rendementsdenken, een slechte behandeling van docenten met tijdelijke contracten.

"Daarbij kwamen de bezuinigingen op de faculteit Geesteswetenschappen, toen de kleine taalopleidingen plotseling in de gevarenzone kwamen en er tientallen collega's zouden worden ontslagen.

Beeld Charlotte Odijk

Joost de Bloois

is universitair docent literatuurwetenschap en cultural analysis aan de UvA

"Er was en is een gestage privatisering van het onderwijs gaande. Toen het Bungehuis werd ontruimd en er een dwangsom van een ton per dag werd opgelegd, hebben tientallen docenten, waaronder ikzelf, de actiegroep ReThink UvA opgericht."

Er is veel over de protesten geschreven. Wat bewoog u om ook een duit in het zakje te doen?

"In de media werd de bezetting van het Maagdenhuis een karikatuur. Alsof de jongens en meisjes die daar zaten terug wilden naar de jaren zeventig. Er heerste veel scepsis, verrassend genoeg ook van linkse media. Ik wilde laten zien dat er iets groters aan de gang was, de beweging linken aan grote denkers en aan ­andere bewegingen in de samenleving, zoals ­de onvrede in de zorg of onder rechters."

Wat heeft de Maagdenhuisbezetting opgeleverd?
"De bezetting an sich was heel complex, met de gebruikelijke krakers en anarchisten, maar ook met docenten en actieve studenten. Ik zag de bezetting vooral als moment om alle meningen te horen. Maar het heeft ook wel degelijk iets opgeleverd. De UvA is echt veranderd sinds de protesten.

"Alleen al het feit dat het college van bestuur het Maagdenhuis als kantoor verlaat, ­is een grote stap. Het vorige college van bestuur geloofde sterk in hun eigen gelijk. Ze kregen ook nooit weerwoord, zagen het Maagdenhuis als 'van ons' en leefden in een bubbel."

"Op de UvA zijn belangrijke stappen gezet met commissies voor democratisering en diversiteit. Er is een nieuw college van bestuur. Ook het aanstellingsbeleid is verbeterd: veel wetenschappers met een tijdelijke aanstelling hebben een vast contract gekregen. Ook is op de ­faculteit Geesteswetenschappen een grote reorganisatie afgewend en zijn kleine opleidingen, zoals de talen, gered. Wat betreft de UvA ben ik heel tevreden, maar nationaal gezien is er helaas weinig gebeurd."

U noemt de bezetting van het Maagdenhuis het einde van de welvaartsstaat. Waarom?

"Als je de twee grote Maagdenhuisbezettingen bekijkt, die van 1969 en die van 2015, dan kun je die van '69 zien als het begin van de moderne universiteit en de markering van het succes van de verzorgings- en welvaartsstaat. De bezetting van 2015 markeert het einde, omdat het neo­liberale denken niet meer weggaat. We gaan naar een maatschappij waar kennis niet meer belangeloos is en ongelijkheid een gegeven."

U maakt zich zorgen.
"Het essay is vooral een pleidooi voor het behoud van de publieke sector. Ik vrees dat het onderwijs steeds meer gaat lijken op het neo­liberale onderwijs in de VS en Groot Brittannië, waar goed onderwijs volgen steeds meer voorbehouden is aan mensen met geld. Dat is hier met het leenstelsel en dure opleidingen als University College ook in gang gezet. Zo wordt onderwijs niet meer een collectieve investering in een goed lopende maatschappij, maar een investering in jezelf, een particuliere aangelegenheid. En dat is een radicale verandering."

In de naam van het Maagdenhuis, Editie Leesmagazijn, €14,95, 161 pag.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden