Plus Analyse

Trump zakt door het ijs tijdens het eerste tv-debat met Clinton

Donald Trump viel maandagnacht genadeloos door de mand in het eerste tv-debat met Hillary Clinton. De Republikein stak bleekjes af bij de ervaren Democraat.

Trump en Hillary tijdens hun eerste tv-debat Beeld Mike Segar / Reuters

Republikeinse kopstukken deden na afloop hun uiterste best journalisten en kijkers te laten geloven dat het eerste tv-debat tussen de presidentskandidaten een geweldige avond was geweest voor Donald Trump, maar dat was het niet.

De miljardair was vooral een boze, bij vlagen schreeuwerige kandidaat met soms onnavolgbaar warrige, betekenisloze antwoorden, zonder specifieke plannen.

Hillary Clinton presenteerde gedetailleerde voorstellen en bewees dat een goede voorbereiding en ervaring wel degelijk tellen. Ze was zelfverzekerd en overspoelde de kijker met feiten over onfrisse episodes uit het zakelijke verleden van Trump.

Hij had daarop vaak geen sterk verweer paraat en slaagde er niet in de aandacht af te leiden met een aanval op Clinton. "Fout!" beet hij haar een paar keer zonder enige onderbouwing toe. Toen ze aankaartte dat hij jarenlang geen inkomensbelasting betaalde, ontkende hij dat niet. "Dat maakt me slim," luidde zijn commentaar.

'Racistische leugen'
Trump bracht zichzelf in de problemen toen debatleider Lester Holt hem vroeg waarom hij de complottheorie was blijven verspreiden dat president Barack Obama geen Amerikaan is. Trump, die niet had geoefend, had geen antwoord. De theorie is 'een racistische leugen', rea­geerde Clinton.

Trumps aanhangers laten zich niet afschrikken door een wankel optreden. Maar de twijfelaars die hij moet overhalen om van Clinton te winnen, zagen vannacht niets dat hen ervan kon overtuigen dat de showman een geloofwaardige presidentskandidaat is.

Hij kwam bijvoorbeeld opnieuw vrouwonvriendelijk uit de hoek. In reactie op Clintons verwijt dat hij vrouwen 'varkens, slonzen en honden' heeft genoemd, zei hij dat die woorden voor actrice Rosie O'Donell waren en dat ze het verdiende.

Zijn geluk: Clinton presenteerde zich als een effectieve en ervaren aanklager, maar bood geen inspirerend alternatief.

Clinton en Trump tijdens het debat Beeld Pool / Reuters

Conservatief Amerika toonde zich na afloop teleurgesteld in Trump. Hoewel rechtse opiniemakers debatleider Holt verweten de kant van Clinton te hebben gekozen - Trump sprak van 'een eerlijk steekspel' - vonden de media dat de Republikein tal van kansen voor open doel had laten liggen.

Op sociale media werd vooral de loopneus van Trump en diens gesnuif breed uitgemeten. Wie was hier nou niet gezond? sneerden de Clintonfans.

Het pers­centrum in de universiteit van Hempstead Beeld John Locher

Met haar laatste aanval van de avond stapt Hillary Clinton pijnlijk hard op de lange tenen van Donald Trump. Als debatleider Lester Holt hem vraag wat hij bedoelde met de opmerking dat Clinton niet de looks van een president heeft, werpt hij tegen dat hij het niet over haar uiterlijk had, maar over haar uithoudingsvermogen.

Clinton laat het er niet bij zitten. "Hij probeert het onderwerp hier van uiterlijk naar uithoudingsvermogen te veranderen, maar deze man heeft vrouwen varkens, slonzen en honden genoemd," zo brengt ze oude uitspraken van Trump in herinnering. "Een deelneemster aan een schoonheidswedstrijd noemde hij ooit Miss Piggy."

En zo eindigt het eerste presidentiële debat met een vrouwelijke deelnemer met Trump als de seksist die denigrerend commentaar op het voorkomen van vrouwen levert. De Republikeinse kandidaat toont zich een tikje rancuneus, als hij niet veel later in de spinroom achter het podium alsnog een vileine rechtse directe op de neus van Clinton plaatst.

Het dubieuze seksleven van haar man haalt hij alsnog subtiel naar boven. "Ik ben heel blij dat ik me heb kunnen inhouden als het gaat om alle vragen rond Bill," zegt hij als hij hoogstpersoonlijk met Melania Trump aan zijn linkerzij voor de camera's verschijnt in de ruimte waar Clinton haar medewerkers het woord laat doen.

"Want ik heb heel veel respect voor Chelsea Clinton. Ik wilde niet zeggen wat ik van plan was te zeggen." Wat dat dan was? "Misschien vertel ik dat in het volgende debat."

Trump laat zich gaan nadat hij anderhalf uur lang keer op keer in de verdediging is gedwongen. Hij klaagt Clinton vanachter zijn spreek­gestoelte aanvankelijk effectief aan, vooral als het over banen en handel gaat. "Waarom hebt u al die problemen niet opgelost als u al zo lang in de politiek zit?"

Afro-Amerikanen
Hij oogt boos, schreeuwt en interrumpeert vaak - maar raakt uiteindelijk zelf veel meer in de problemen dan zij. Als het over de enorme kloof tussen wit en zwart Amerika gaat, werkt hij zich bijvoorbeeld eigenhandig in de nesten. Ja, er is tegen hem een rechtszaak gevoerd omdat hij
Afro-Amerikanen geen appartementen zou verhuren - 'maar ik heb die geschikt zonder schuld te erkennen', is zijn weinig vertrouwenwekkende verweer.

Het moeilijkste moment komt als debatleider Holt Trump vraagt waarom hij tot vorige week de complottheorie heeft verspreid dat president Barack Obama mogelijk niet in de Verenigde Staten is geboren, terwijl in 2011 het onomstotelijke bewijs in de vorm van een geboortecertificaat naar buiten is gebracht.

Er komt niet veel meer dan een schouderklopje van Trump voor Trump. "Ik was degene die ervoor heeft gezorgd dat het geboortecertificaat is gepubliceerd. Dat heb ik goed gedaan."

Trump laat op zijn beurt na Clintons zwakke plekken uit te buiten. Waar zijn de e-mails? Clinton besluit deze keer niet uit te leggen waarom het volgens haar allemaal wel meeviel met die geheimzinnige privéserver waarmee ze geheime informatie blijkt te hebben verzonden. Ze zegt maar gewoon: "Het was fout, ik had het anders moeten doen."

Trump sputtert nog tegen - 'dat was niet zomaar een fout, het was een bewuste keuze' - maar daarmee is de kous af. En ook debatleider Lester Holt komt er niet op terug.

Evenmin besteedt hij aandacht aan vragen over de zweem van belangenverstrengeling die rond de Clinton Foundation hangt. "Holt pakte Trump harder aan," concludeert Trumps adviseur Boris Epshteyn na afloop.

Goed voorbereid
Clinton lijkt de worsteling van Trump met plezier te aanschouwen. "Woo!" laat ze zich halverwege zelfs breed lachend ontvallen. Ze blijft klinken als een wat afstandelijke bestuurder en veegt Trump niet van het podium, maar presenteert plannen, heeft feiten paraat, reageert scherp en slaagt erin Trumps eigen woorden tegen hem te gebruiken.

"Luister gewoon naar wat u net gehoord hebt," zegt ze als Trump verklaart dat hij heel goede relaties met de zwarte gemeenschap heeft - terwijl sommige peilingen aangeven dat nul procent van de Afro-Amerikanen hem steunt.

Het team van de Democraten kan er geen genoeg van krijgen te benadrukken hoe onnavolgbaar Trumps zinnen en hoe weinig concreet zijn ideeën zijn. Robbie Mook, Clintons campagnemanager: "Eén kandidaat kwam hier vanavond goed voorbereid naartoe - voor het debat en voor het presidentschap."

Lees ook onze reportage over de debat-nacht in de Melkweg [+]

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden