Trump schort financiering WHO op: ‘Zoveel doden door hun fouten’

De Verenigde Staten zetten voorlopig de financiering van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) stop vanwege de manier waarop die organisatie de coronapandemie aanpakt. Dat zei president Donald Trump woensdag (lokale tijd) op een persconferentie in het Witte Huis.

Donald Trump. Beeld AFP
Donald Trump.Beeld AFP

Volgens Trump heeft de WHO de ernst van de uitbraak van het virus in China verdoezeld. Het longvirus dook daar in december voor het eerst op in de stad Wuhan. “De uitbraak had ingeperkt kunnen worden bij de bron met zeer weinig doden,” zei de president. “Zoveel doden zijn veroorzaakt door hun fouten.”

De VN-organisatie heeft ‘gefaald in haar basisplicht’ en moet daarom ‘verantwoordelijk worden gehouden’, stelde Trump. De Amerikaanse bijdrage aan de WHO wordt volgens de president opgeschort in afwachting van een evaluatie van het WHO-optreden in de coronapandemie. De VS zijn verreweg de grootste financier van de WHO, vorig jaar droeg het land zo'n 450 miljoen dollar bij, dat is bijna een vijfde van het totale budget van de gezondheidsorganisatie van de Verenigde Naties.

Trump dreigde eerder al de geldkraan dicht te draaien. Vorige week verweet hij de gezondheidsorganisatie erg op de hand van China te zijn. De bijdrage van China aan de WHO is de laatste tien jaar verdubbeld maar nog steeds veel minder dan wat de Amerikaanse belastingbetaler jaarlijks ophoest. De invloed van China in de organisatie is daarentegen onevenredig groot, zeggen critici.

Trump suggereert dat de WHO aan het handje loop van China. De organisatie was volgens de president veel te mild over de inspanningen van China om het virus aan het begin van de uitbraak in bedwang te houden. In tegendeel, China werd door de WHO herhaalde geprezen voor de lock down van Wuhan, een stad met 12 miljoen inwoners.

Manoeuvre

Waarnemers zijn verbijsterd over de politieke aanval van Trump, juist op een moment dat de wereld de handen vol heeft aan het bevechten van een wereldwijde crisis. Craig Spencer, directeur Wereldgezondheid en Noodhulp van Columbia University en directeur van Artsen Zonder Grenzen in de Verenigde Staten had er geen goed woord voor over. “Dit is het slechtste besluit ooit van deze president. Dit zal gevolgen hebben voor de hele wereld want de WHO kan niet zonder Amerikaans geld. Hij doet doet dit alleen om de aandacht af te leiden van zijn eigen politieke problemen. Ik heb met de WHO gewerkt in Afrika tijdens de ebolacrisis. Destijds was de respons niet goed en er is zeker ruimte voor verbeteringen binnen de organisatie. Dat gezegd hebbend, de WHO is onze beste hoop in de strijd tegen toekomstige pandemieën. Hun budget is gênant klein. Er zijn ziekenhuizen in New York met meer geld.”

Trumpkenners zien de aanval van Trump als een typische manoeuvre van de president. Met grote woorden wordt een opponent onder druk gezet, met de bedoeling ruimte te scheppen voor een nieuwe deal. Trump heeft namelijk nog niet gezegd dat de Verenigde Staten definitief zullen stoppen de WHO te subsidiëren. De Amerikaanse bijdrage aan het werk van de VN-organisatie die waakt over de wereldgezondheid wordt voorlopig voor twee tot drie maanden opgeschort. In die tijd wil Trump, zegt hij, laten uitzoeken of er binnen de WHO sprake is van ‘ernstig mismanagement’. Eventuele aanpassingen en nieuwe afspraken met de organisatie zal de president dan zeker kunnen gebruiken in de campagne voor zijn herverkiezing.

Veel commentatoren in de Verenigde Staten begrijpen uit de timing van Trumps kritiek op de ‘falende WHO’ dat de president thuis in grote problemen is gekomen. Want ook Trump wordt herhaaldelijk 'mismanagement’ verweten en dat ook hij heeft gefaald in zijn eigen aanpak van de pandemie. Trump zelf legt de schuld bij anderen en zegt dat hij door China en de WHO op het verkeerde been zou zijn gezet over de werkelijke impact van de epidemie. China zou hebben gesjoemeld met de aantallen besmettingen en de WHO zou veel te vroeg zijn geweest met felicitaties aan het adres van China voor de aanpak van het virus.

‘Niet het moment’

Het is ‘niet het moment‘ om middelen voor de werkzaamheden van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) of die van iedere andere humanitaire organisatie in de strijd tegen het coronavirus te verminderen. Dat heeft VN-chef António Guterres gezegd.

“Ik ben van mening dat de Wereldgezondheidsorganisatie moet worden gesteund, aangezien deze absoluut cruciaal is voor de inspanningen van de wereld om de oorlog tegen Covid-19 te winnen,” zei Guterres. “Nu is het tijd voor eenheid en voor de internationale gemeenschap om in solidariteit samen te werken om het virus en de vernietigende gevolgen ervan te stoppen.”

Eerder ruzieden de ambassadeurs van de Verenigde Staten en China in Nederland al over de WHO. De Amerikaanse ambassadeur Pete Hoekstra kondigde de stappen van Trump al voorzichtig aan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden