Plus PS

Tien fabels en feiten over smeren met zonnebrand

Het lijkt zo simpel, een beetje smeren met zonnebrand. Maar er bestaan een hoop misverstanden over. Germaine Relyveld (46), dermatoloog en oncoloog bij het Antoni van Leeuwenhoek in Amsterdam, geeft uitsluitsel en advies.

Beeld Lizette Schaap

Doe maar factor 50, dan hoef ik me maar een keer in te smeren

Fabel.

"Dat is dus absoluut niet waar. De factor aanduiding SPF 50 betekent dat je onder ideale omstandigheden 50 x 10-20 minuten beschermd bent tegen zonschade. Maar dan moet je dus minstens elke twee uur opnieuw en genoeg - tot je een laagje ziet - smeren, omdat je het vaak afveegt of de werking minder wordt door blootstelling aan zonlicht."

"Mensen vinden dat al snel overdreven veel, maar denk maar zo: als je een volle dag van acht uur naar het strand gaat, betekent het dat je maar vier keer hoeft te smeren.

Met factor 50 word ik minder snel bruin

Feit.

"Op het moment dat zonlicht bij de huid komt, zal een reactie plaatsvinden waardoor je pigmentcellen pigment vormen en je bruin wordt. Met factor 50 komt er minder zonlicht bij de pigmentcellen. Dus ja: je wordt minder snel bruin. Echter, de meeste mensen smeren niet vaak genoeg en meestal ook te dun, waardoor er toch bruining zal optreden."

"De focus moet niet liggen op bruin worden, maar op de bescherming van je huid. Bruin worden, ofwel toename van pigment, biedt wel enige bescherming, maar deze bescherming is vergelijkbaar met een zonnebrandcrème met factor 3. Vlak voor een zonvakantie onder de zonnebank gaan om al wat pigment aan te maken, zal dus weinig zonschade voorkomen."

"En dat factor 50 de aanmaak van vitamine D zou platleggen, is alleen het geval bij optimaal gebruik: dus om de anderhalf uur een dikke laag smeren. De meeste mensen komen daar nooit aan."

Die tube van vorig jaar kan nog makkelijk een zomer mee

Feit en fabel.

"Dat is niet altijd zo. Zonnebrandcrème heeft wel degelijk een houdbaarheidsdatum. Daarnaast kan door blootstelling aan warmte en zonlicht de factor afnemen, waardoor de crème minder goed werkt. Je loopt dus een risico te verbranden als je je zonnebrandcrème van langer dan een jaar geleden gebruikt."

"Leg je zonnebrand bij voorkeur niet in de volle zon, maar bewaar hem op een donkere, koele plek. Dat kan versnelde veroudering voorkomen."

Ik hoef me niet nog een keer in te smeren, mijn zonnebrand is waterproof

Fabel.

"Waterproof zonnebrand is eigenlijk zonnebrand die beter op je huid blijft zitten, maar dat betekent niet dat die er nooit afgaat of niet uitgewerkt raakt."

"Het product is ontwikkeld zodat mensen wat langer dan tien minuten in het water kunnen blijven. Maar als je eruit komt en je droogt je af, zou alle zonnebrand dan nog op je huid zitten? Zeker niet."

Ik hoef me niet in te smeren, want ik ben al bruin

Fabel.

"Mensen die al bruin zijn geworden door regelmatige zonblootstelling, moeten zich ook blijven beschermen. Zoals eerder gezegd, zorgt bruining voor een zeer lage bescherming."

"Ook donkere mensen, die een type ­pigment hebben dat betere bescherming biedt tegen zonnestralen dan het pigment van blanke mensen, kunnen verbranden. Te veel zon kan voor alle huidtypen schadelijk zijn."

Mijn huid wordt altijd eerst rood, voordat hij bruin wordt

Feit en fabel.

"Ja, die opmerking hoor je vaak! Dat komt doordat er eerst een effect zal optreden van de UVB-straling die inwerkt op de pigmentcellen en die kan leiden tot snelle verbranding (roodheid van de huid). De UVA-stralen zorgen er enkele dagen later voor dat je bruin wordt (door aanmaak van pigment door de pigmentcellen). Dit proces verloopt langzamer."

"Ook al trekt de roodheid weg, een rode huid is een verbrande huid en dat betekent schade."

Ik heb geen zin om me in te smeren. Ik trek wel een T-shirt aan

Feit en fabel.

"Helaas, ook een shirt kan zonlicht doorlaten. Met name lichte kleuren. Kies daarom voor donkere of UV-werende kleding."

"Denk eraan dat water, zand en sneeuw het licht weerkaatsen en je dus ook in de schaduw de huid moet beschermen. Onder een parasol liggen, geeft dus geen volledige bescherming. Ook achter glas kan zonschade optreden bij langdurige zonblootstelling."

De crème trekt in de zon wel in

Fabel.

"Nee, zonnebrand moet inwerken wil die beschermen, dus smeer je in een halfuur voor je de zon ingaat. In de zon kun je transpireren, waardoor de crème sneller van je huid glijdt en je het makkelijker wegveegt."

Een huismerk zonnebrand? Nee, dat durf ik niet aan

Fabel.

"Alle zonnebrandcrèmes moeten aan bepaalde eisen voldoen, dus ook een huismerkcrème bij een drogist. Er kunnen wel toevoegingen inzitten waarop je huid allergisch kan reageren, maar dat kan net zo goed gebeuren bij duurdere crèmes. Ook biologische crème is niet per definitie beter. Vaar daar dus niet blind op."

"Koop zonnebrandcrème altijd bij een drogist of apotheek en niet op de markt of bij een voordeelwinkel. Daar bestaat de kans dat het om restpartijen gaat, die misschien al langer in het schap staan."

Alleen bescherming tegen UVB-straling is genoeg

Fabel.

"Helaas niet. UVB-straling heeft effect op de groei en de verdubbeling van de pigmentcellen, waardoor schade in deze cellen kan optreden wat tot huidkanker kan leiden. Maar ook van UVA-straling, die met name zorgt voor pigmentvorming door pigmentcellen, is gebleken dat die schadelijk kan zijn."

"Een goed product geeft bescherming tegen beide typen straling. Kijk of er een cirkeltje om het UVA-merkje staat op de verpakking, dat betekent dat het ook echt getest is voor deze straling."

Lees ook: Alles over de etiquette en de noodzaak van het insmeren

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden