Recensie

'The Wolf of Wall Street': hoeren en snoeren op epische schaal (****)

Martin Scorsese's 'The Wolf of Wall Street' vertelt het levensverhaal van corrupte effectenhandelaar Jordan Belfor en levert een ouverture voor de bankencrisis van de jaren nul.

Leonardo DiCaprio als corrupte effectenhandelaar Jordan Belfort. Beeld Mary Cybulski

Het rumoer was 'The Wolf of Wall Street' al vooruitgesneld. Lieten Martin Scorsese en scenarioschrijver Terence Winter de figuur van de corrupte effectenhandelaar Jordan Belfort, op wiens memoires de film deels is gebaseerd, niet wegkomen met zijn abjecte gedrag? Sterker nog, was deze drie uur durende film over hoeren en snoeren op epische schaal niet eerder een verheerlijking van een levensstijl waarin grootverbruik van al dan niet voorgeschreven medicamenten samenvalt met helikopters die op het eigen jacht kunnen landen? 'Scarface' meets Wall Street, zoiets.

Zwarte komedie
Waar was de moraal van het verhaal, vroegen sommige critici zich af. Het is merkwaardige kritiek aan het adres van Scorsese en Winter, die net zo min als Brian De Palma ('Scarface') verweten kan worden dat sommige kijkers in deze orgastische excessen een lifestyleadvies zien. Dat men 'Wall Street' wil zien hangen, zegt meer over de status van 'Wall Street' dan over de bedoelingen van de filmmakers. 'De wolf van Wall Street' was inderdaad de bijnaam van Belfort, die in de jaren negentig als briljante koopman waardeloze aandelen aan arme sloebers wist te verkopen. Hij manipuleerde de koersen, verdiende miljoenen zwart geld en probeerde die op alle manieren wit te wassen.

Totdat hij tegen de lamp liep, zijn vrienden verraadde en na een gevangenisstraf een bloeiende praktijk opbouwde als motivational speaker; een mooie, Amerikaanse carrièrecurve. Winter en Scorsese maken van 'The Wolf of Wall Street' een krankzinnige, burleske, zwarte komedie over de nooit aflatende behoefte van de mens naar meer en meer. En in het geval van Belfort en kompanen: veel meer. Natuurlijk krijgt de wolf de schuld, maar ook de schapen, die hun moeder verkopen voor zelfs maar het gerucht van een pot goud achter de regenboog, ontspringen de dans niet.

Oscarmateriaal
Het levensverhaal van Belfort levert een ouverture voor de bankencrisis van de jaren nul waarbij het over miljarden ging, en de verantwoordelijken nog altijd vrij rondlopen - zie 'Inside job' en 'Margin call'. Maar wie de moraal ontgaat, heeft met een blinddoek om zitten kijken. Al in het eerste kwartier, als we zien hoe op het kantoor van Stratton Oakmont het weekend wordt ingeluid, met seks, drugs en nog meer drugs, krijgt een secretaresse tienduizend dollar aangeboden om kaal te worden geschoren: just for kicks. En daar zit ze dan, met half weggeschoren haar, tranen in haar ogen, geld in haar schoot geworpen, tegenover haar collega's die in een schuim-bekkende menigte zijn veranderd.

Scorsese laat de camera in een voortdurende glijvlucht over de duistere taferelen glijden; altijd op zoek naar beelden die ons in het hoofd van zijn intense personages kunnen plaatsen. Leonardo DiCaprio, als de spreekstalmeester in dit zwarte circus, werkt voor de vijfde maal met Scorsese samen en speelt in 'The wolf of Wall Street' de beste rol uit zijn carrière. Dat geldt ook voor sidekick Jonah Hill, die de schaamteloosheid van de levensstijl nog net even verder voert. En ook Matthew McConaughey (als krankzinnige leermeester) en Rob Reiner (als explosieve vader) hebben scènes die tot de beste en geestigste van het afgelopen jaar behoren: Oscarmateriaal, stuk voor stuk.

Wolven
Natuurlijk, 'The wolf of Wall Street' is drie uur, en er zit onmatigheid in de manier waarin sommige scènes al improviserend worden uitgespeeld, met name een episode waarin DiCaprio en Hill onder invloed zijn van een bijzonder straffe variant van hun favoriete Quaaludes.

In het imponerende oeuvre van Scorsese is 'The Wolf of Wall Street' misschien nog het best te vergelijken met het gangsterepos 'Goodfellas', dat weer de inspiratie leverde voor 'The Sopranos', waar scenarioschrijver Winter voor werkte. Winter en Scorsese zijn onverslaanbaar in het portretteren van bepaalde mannengroepen, of ze nu hun geld verdienen met afpersing of met bedrog. Wolven zijn het, die weten dat ze op een vulkaan leven. In het laatste beeld van 'The Wolf of Wall Street' zien we hoe een groep mensen afwachtingsvol naar spreker Jordan Belfort kijken, in afwachting van zijn wijze woorden. Schapen, vlak voor de slacht. Die schapen, dat zijn wij. Daar is je moraal.


Film: The Wolf of Wall Street
Regie: Martin Scorsese
Met: Leonardo DiCaprio, Jonah Hill, Margot Robbie, Matthew McConaughey, Rob Reiner

The Wolf of Wall Street

  • Ons oordeel:
Martin Scorsese en Leonardo DiCaprio. Beeld Het Parool
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden