Plus

Ten slotte: zanger George Michael (1963-2016)

Zanger George Michael is zondag overleden. De man die honderd miljoen platen verkocht en een van de grootste artiesten van zowel de jaren tachtig als negentig was, ging gebukt onder angsten en onzekerheden.

Zanger George Michael overleed zondag.Beeld afp

Daar zat hij dan, in een door de gesloten gordijnen pikdonkere kamer in het Amstel Hotel. Het was vroeg in 2004 en Patience was net uit, het album waarvan we nu weten dat het voor altijd zijn laatste studioplaat zal zijn.

Praten met de pers deed George Michael lange tijd niet graag, ook niet als hij een nieuw album te verkopen had.

Zijn moeizame verhouding met de pers viel hem moeilijk kwalijk te nemen. Weinig popmuzikanten die zoveel door roddeljournalisten achterna werden gezeten als hij. Maar bij Patience was alles anders. Zo open als hij was op de plaat, zo open was hij ook bij interviews. Met zachte stem, maar vrijuit praatte hij in het Amstel Hotel over de zware tijd die hij achter de rug had. Vijf jaar achtereen was hij zwaar depressief geweest, op het suïcidale af.

Onzekerheid
George Michael, de man die honderd miljoen platen verkocht en een van de grootste artiesten van zowel de jaren tachtig als negentig was, vertelde gebukt te gaan onder angsten en onzekerheden. Zijn roem was een last, maar zeker niet de oorzaak van zijn problemen, zei hij: "Ik weet dat ik mijn beroemdheid lang heb gebruikt om mijn onzekerheid te maskeren. Als ál die mensen mij fantastisch vonden, dan moest daar toch iets van waar zijn?'

Patience werd gepresenteerd als zijn laatste officiële cd. Muziek die hij in de toekomst zou maken, zou hij gratis via internet verspreiden. Hij had er geen zin meer in de rest van zijn leven verwoed te proberen populair te blijven. Het was genoeg. "Ik ben tevreden met wat ik, vooral muzikaal, heb bereikt. Maar aan het najagen van succes doe ik niet meer mee."

Als jongeman kon dat succes hem niet snel genoeg ten deel vallen. Georgios Kyriacos Panayiotou heette hij toen nog. Zijn Grieks-Cypriotische vader had een restaurant in Londen, zijn Engelse moeder was danseres.

Wham!
Met schoolvriend Andrew Ridgeley vormde hij in 1981 het duo Wham! Hun skagroep The Executive was eerder uitgelopen op een mislukking, maar met Wham! vonden ze snel een internationaal publiek.

Young guns go (go for it) was in 1982 de eerste van een lange reeks hits. Een grote rol in het succes van nummers als Wham rap!, Wake me up before you go-go en Club Tropicana vormden de bijbehorende videoclips, waarin de jongens steevast te zien waren samen met de achtergrondzangeressen Pepsi & Shirley. De kijker van nu verbaast zich bij de clips over de kleding die George Michael en Andrew Ridgeley toen droegen.

Korte broekjes in Wake me up before you go-go (een nummer op een ouderwetse Motownbeat), hagelwittte zwemslips in Club Tropicana. "Wham! verkocht platen ondanks de kleren die we droegen," zei George Michael later.

Jonge meisjes waren de voornaamste fans van het duo, dat als eerste westerse popact toerde in China. Maar met Last christmas, ook alweer zo'n nummer met een aansprekende clip, vond Wham! ook gehoor buiten het tienerpubliek. Het zou uitgroeien tot een echte kerstklassieker, die elk jaar weer door radiostations over de hele wereld werd gedraaid. Het maakt George Michaels dood op uitgerekend eerste kerstdag des te schrijnender.

Solo
Dat George Michael veel meer in zijn mars had, werd duidelijk met het in 1984 verschenen Careless whisper, een smartelijk gezongen ballad die in wezen een solonummer was. Het nummer deed geruchten over een naderend einde van Wham! aanzwellen.

In 1986 was het zover; met de single The edge of heaven en een optreden in het Wembleystadion in hometown Londen nam Wham! afscheid van het publiek.

Van Andrew Ridgeley werd sindsdien niet veel meer vernomen. Pogingen het te maken als beroepscoureur en filmacteur liepen op niets uit, het album Son of Albert dat hij in 1990 uitbracht was evenmin een succes. George Michael daarentegen kwam na Wham! pas echt op stoom. I knew you were waiting, een duet met Aretha Franklin, een van zijn grote idolen, vormde in 1987 het begin van zijn solocarrière.

Een indrukwekkende start was het: niet alleen omdat het nummer wereldwijd de eerste plaats van de hitparades haalde (ook in Nederland), maar vooral omdat George Michael, opgezweept door Aretha Franklin, ook een echte soulstem in huis bleek te hebben. Op zijn eerste soloalbum Faith, dat later dat jaar verscheen, werd nog duidelijker dat het gedaan was met George Michael als tienermeisjesidool.

Nieuw uiterlijk
Er hoorde een nieuw uiterlijk bij zijn nieuwe rol als volwassen zanger. Spijkerbroek, leren jack, pilotenbril, ongeschoren gelaat: het was macho, maar dan wel op een homo-erotische manier, hoewel het nog jaren zou duren voordat de zanger openheid gaf over zijn seksuele geaardheid.

Heerlijk hitsig was intussen al wel de van Faith afkomstige single I want your sex. Dat radiostations in Engeland en de Verenigde Staten het weigerden te draaien, stond hitstatus niet in de weg. We moesten het nummer vooral niet beluisteren als een oproep tot vrijblijvende seks, zei George Michael. In de clip bij het nummer schreef hij met lipstick op de rug van een vrouwelijk model de tekst explore monogamy - het was de tijd dat aids verwoestend om zich heen sloeg.

Hoewel Faith en de bijbehorende tournee over het algemeen goed werden ontvangen door critici, vond George Michael dat hij toch nog te veel werd beoordeeld op grond van zijn Wham!-verleden. Listen without prejudice heette zijn in 1990 verschenen tweede soloalbum veelzeggend. Het was de plaat waarmee hij zich definitief vestigde als serieus te nemen artiest, maar die hem wel veel problemen met zijn platenmaatschappij Sony bezorgde: van Faith werden 25 miljoen exemplaren verkocht, van Listen 'maar' acht miljoen.

'Onzedelijk gedrag'
Op Older, dat in 1996 verscheen bij zijn nieuwe platenmaatschappij Virgin, klonk George Michaels muziek soulvoller dan ooit en doken voorzichtig ook jazzinvloeden op. Het nummer Jesus to a child, als single een grote hit, werd geïnspireerd door de dood van Michaels partner Anselmo Felepa, die leed aan aids. Officieel uit de kast als homo was de zanger intussen nog altijd niet. Maar hoe het zat, werd voor iedereen duidelijk toen George Michael in 1998 in een openbaar toilet werd gearresteerd wegens 'onzedelijk gedrag'.

Zo'n vette kluif had de roddelpers, waar hij toch altijd al zo'n last van had, nog nooit toegeworpen gekregen. Maar een publicitaire ramp werd het voorval niet. Heel handig wist George Michael het toiletincident om te bouwen tot de vrolijkste coming out in tijden. In de hit Outside, met een clip vol strippende en met elkaar zoenende agenten, bezong hij de geneugten van buitenseks.

Schandalen
Minder grappig is dat hij tien jaar later wederom werd gearresteerd in een openbaar toilet, dit keer in Londen en nu wegens het bezit van drugs. Er waren nadat hij in 2004 met het album Patience bewust een stap terug had gedaan, meer schandalen, meestal veroorzaakt door het gebruik van drank of drugs. Zo viel hij bij een verkeerslicht achter het stuur van zijn auto in slaap en knalde hij in 2010 met zijn Range Rover op een winkel in Londen - Wham schreef een voorbijganger op de zijkant van de wagen.

Tijdens een tournee die hij in de jaren 2006-2008 ondernam ter gelegenheid van zijn 25-jarig jubileum als artiest, maakte hij in de Amsterdam Arena een montere indruk en was hij goed bij stem. Maar zijn Symphonica Tour, die in 2011 begon, moest hij onderbreken wegens ernstige gezondheidsproblemen. Een longontsteking kostte hem toen al bijna het leven. Waaraan George Michael zondag overleed, is nog niet officieel bekendgemaakt, maar volgens zijn manager werd een hartprobleem hem fataal.

Lees ook: 'Mijn grootste probleem was dat ik George Michael was'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden