Teeven zet privacy verdachte op het spel

De privacy van verdachten loopt serieus gevaar door nieuwe rechten die staatssecretaris Fred Teeven aan slachtoffers wil toekennen. Daartoe krijgen ze meer toegang tot het strafdossier dan nu het geval is.

De Amsterdamse rechtbank tijdens de zaak tegen Robert M. In het midden oud-rechter Frans Bauduin, die niets ziet in de plannen van Teeven.Beeld anp

Teeven wil slachtoffers, die nu al hun verhaal kunnen doen in de rechtszaal, toestaan zich uit te spreken over het bewijs, de schuld van de verdachte en de straf die zij passend vinden.

Om het adviesrecht zinvol te kunnen uitoefenen, moeten de slachtoffers ook zicht krijgen op de persoonlijke omstandigheden van de verdachte. Dat maakt het gevaar levensgroot dat reclasseringsrapporten en bevindingen van psychiaters uit het strafdossier op straat komen te liggen.

Alles op internet
'Als je die informatie ter kennis brengt van het slachtoffer,' zegt de Amsterdamse oud-rechter Frans Bauduin, 'zul je geheimhouding moeten eisen. Ziet u gebeuren dat mensen zich daaraan houden? Stel je voor dat zo'n slachtoffer alles op internet zet, dat is het einde van de privacy van de verdachte. Dat raakt de fundamenten van ons rechtssysteem.'

Teeven wil het voorstel nog voor de zomer aan de Kamer voorleggen. Een woordvoerder van Teeven zegt dat 'het belang van een ruimere verstrekking van informatie aan het slachtoffer zwaarder zal wegen', maar het mag niet alles inzien; het blijft een 'zorgvuldige afweging van belangen'.

Gefrustreerd
De rechterlijke macht is tegen. De Raad voor de Rechtspraak verwacht dat slachtoffers vooral gefrustreerd zullen raken, doordat ze zelden of nooit hun zin zullen krijgen. 'De rechter heeft bij de strafoplegging met meer factoren rekening te houden dan de wens van het slachtoffer.'

Bauduin: 'Het slachtoffer komt terecht in een complex juridisch systeem, het is de vraag of hij dat kan overzien. Je moet oppassen dat je niet persoonlijke opvattingen en gevoelens in het geding brengt, of strafsuggesties die ver uitgaan boven het wettelijk maximum. Slachtoffers zeggen nu al vaak 'Wij hebben levenslang', zij vinden elke straf niet passend.'

Meineed
De voorstellen betekenen ook dat slachtoffers die gebruikmaken van hun adviesrecht, ter zitting aan een verhoor kunnen worden onderworpen door de verdediging. De Raad voor de Rechtspraak is hier zeer kritisch over. 'De ondervraging kan iemand rauw op het dak vallen.' Er bestaat een gerede kans, aldus de Raad, dat het slachtoffer het misdrijf als het ware opnieuw moet ondergaan en ook is er het risico van meineed.

Teeven ziet het als belangrijk voordeel dat het slachtoffer in ruimere mate dan nu kan deelnemen aan het strafproces. 'De keerzijde daarvan is dat een mogelijk nadeel (het risico 'opnieuw slachtoffer te worden') niet kan worden uitgesloten, maar het kan wel worden beperkt door het slachtoffer hier op voor te bereiden.'


Lees vandaag (22-2) meer in Het Parool: 'Proces zuiver houden is lastig'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden