Taal en rekenen belangrijkst voor zwakke school

Ongeveer de helft van de Amsterdamse scholen is niet goed genoeg, kinderen gaan met een te slechte basis naar het voortgezet onderwijs. Foto ANP Beeld
Ongeveer de helft van de Amsterdamse scholen is niet goed genoeg, kinderen gaan met een te slechte basis naar het voortgezet onderwijs. Foto ANP

AMSTERDAM - Op zwakke scholen moet álle aandacht naar het verbeteren van taal en rekenen. Voor alle extra programma's, van het bevorderen van gezond eten tot het tegengaan van segregatie, is even geen tijd, zegt topambtenaar Kees Loef van de gemeente Amsterdam.

Ongeveer de helft van de Amsterdamse scholen is niet goed genoeg, kinderen gaan met een te slechte basis naar het voortgezet onderwijs. Voor de verbeteraanpak van de gemeente hebben zich inmiddels 45 scholen gemeld. Anderhalf jaar is de gemeente bezig met het programma om scholen aan te pakken. ''Vanaf de eerste dag dat scholen meedoen, is er verbetering. We hebben vrij grote zekerheid dat onze methode werkt,'' zegt Loef.

Op 23 van 27 onderzochte scholen heeft de Onderwijsinspectie daar al resultaten van gezien. Het programma richt zich enkel op de kwaliteit van het onderwijs. En dan nog alleen de basiskennis die kinderen op de basisschool horen te leren: rekenen en taal. Al die '326 andere initiatieven' moeten even stoppen.

Loef is als 'procesdirecteur prioriteiten' aangetrokken om het programma Kwaliteitsaanpak Basis­onderwijs Amsterdam te begeleiden. Het is een van de belangrijkste programma's van wethouder Lodewijk Asscher en Loef moet zorgen dat de vaart er in blijft. Loef werkte jaren lang als veiligheidsexpert voor de gemeente en verbaast zich over wat hij aantreft in het onderwijs. Grootste verbazing: dat het onderwijs zo lang verwaarloosd is.

Het project om de kwaliteit van scholen te verbeteren haalt dan ook veel overhoop. Van de leerkracht voor de klas tot de inspectie en de besturen, van iedereen worden nieuwe inspanningen verwacht.

Leraren krijgen in de klas bezoek van onafhankelijke onderwijsexperts, die precies bekijken hoe ze les geven en wat verbeterd kan worden. Het valt vaak mee niet. ''Soms is het meer oppassen wat de leerkrachten doen.'' Kinderen rennen te veel rond, pauzes lopen uit, ouders hangen te lang in de deuropening. Maar de ingrepen hebben snel effect. ''Er verandert wat in de klas. Er wordt beter les gegeven. Dat is, vreemd genoeg, spectaculair nieuws.''

De leerkrachten werken goed mee. ''Dat er wat moet gebeuren is onomstreden. Het ís toch ook erg, al die leerkrachten doen enorm hun best, maar aan het eind van de les is de opbrengst nul. Dat gun je die mensen toch ook niet.''

Directeuren krijgen bijscholing. Besturen moeten meewerken, wat aanvankelijk moeizaam ging. Het werd vreemd gevonden dat de onderwijswethouder zich met de kwaliteit van het onderwijs ging bezighouden. Loef ziet de laatste tijd een 'omslag in het denken' bij de besturen. ''Ze worden professioneler.''

Maar niet op alle punten is overeenstemming. Katholiek schoolbestuur KBA heeft er moeite mee dat de gemeente zich zo intensief met het onderwijs bezighoudt, maar is nog in gesprek. Een aantal andere besturen procedeert tegen de gemeente over de financiële bijdrage. Rijke schoolbesturen moeten meer betalen dan de arme. Maar dat staat de samenwerking verder niet in de weg, zegt Loef.

Ook op de Onderwijsinspectie heeft het programma invloed gehad. ''De inspectie is alerter geworden.'' Een bijkomend effect daarvan is dat op korte termijn het aantal scholen door de inspectie als zwak betiteld wordt, zal toenemen.

De aanpak van de gemeente breidt zich geleidelijk uit. Het begon met scholen die van de Onderwijsinspectie het predicaat zwak hadden gekregen. Maar nu zijn er ook scholen bij die het volgens de inspectie goed doen. Het openbaar schoolbestuur in Zuidoost heeft alle scholen aangemeld voor het programma en de scholen in de Indische Buurt volgen waarschijnlijk. Loef: ''We zijn beter op schema dan verwacht.''

Maar er is nog een hoop te doen. ''Bijna de helft van de scholen in Amsterdam heeft verbetering nodig,'' zegt Loef. En daarna moet de gemeente de ontwikkelingen in de gaten blijven houden. Zo zou het gunstig zijn als incompetente leraren die op een school worden ontslagen, niet meer zo makkelijk op een andere worden aangenomen.

De gemeente ondersteunt de nieuwe, academische pabo aan de VU. Studenten worden aan Amsterdamse scholen gekoppeld en iedereen krijgt gratis boeken van de stad.

Nog een wens: ouders zouden de keuze voor hun school meer moeten baseren op de kwaliteit van de school en niet op de extra's die scholen bieden. Als ouders zo kiezen, denkt Loef, zullen slechte scholen snel leeg lopen.

Waardoor de kwaliteit achteruit is gehold, is ook Loef en zijn collega's niet duidelijk. Voorzichtig merkt hij op dat oudere teams het vaak goed doen. ''Maar we weten niet waardoor het onderwijs op veel scholen zo verslechterd is. Als we het weten, hebben we het ei van Columbus.'' (MARIEKE MONDEN en ADDIE SCHULTE)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden