Sunny Bergman geeft een ander perspectief op Zwarte Piet

Een week voor pakjesavond presenteerde documentairemaakster Sunny Bergman gisteren haar filmische protest tegen Zwarte Piet: 'Our colonial hangover'.

Sunny Bergman gaf na afloop van haar documentaire een toelichting: 'Ik richt me op witte Nederlanders die kritiek afdoen als gezeur.' Beeld Jean-Pierre Jans
Sunny Bergman gaf na afloop van haar documentaire een toelichting: 'Ik richt me op witte Nederlanders die kritiek afdoen als gezeur.'Beeld Jean-Pierre Jans

Het is geen film voor zwartepietfundamentalisten, merkte documentairemaakster Sunny Bergman gisteren op na afloop van de vertoning van 'Our colonial hangover' in het Bijlmer Parktheater in Amsterdam Zuidoost. 'Ik richt me vooral op de witte Nederlanders die de bezwaren tegen Zwarte Piet afdoen als gezeur omdat zij zelf alleen maar goede herinneringen bewaren aan het Sinterklaasfeest. Ik wil die mensen in aanraking brengen met een ander perspectief.'

Een week voor pakjesavond presenteert Bergman, bekend van spraakmakende documentaires als 'Beperkt houdbaar' en 'Sletvrees?', haar filmische protest tegen de verschijning van Zwarte Piet als raciaal stereotype in het belangrijkste feest van de Nederlandse cultuur.
Een overzicht van de belangrijkste momenten in de recente pietenstrijd - op straat, op de sociale media en in de rechtszaal - combineert Bergman met een persoonlijke zoektocht naar de aanwezigheid van alledaags racisme.

Dicht bij huis
De documentairemaakster mengde zich de afgelopen twee jaar nadrukkelijk in de discussie, met optredens in praatprogramma's, maar ook door als moeder van schoolgaande kinderen bezwaar aan te tekenen tegen de afgifte door de gemeente Amsterdam van de evenementenvergunning voor de intocht. Tijdens de intocht in Gouda behoorde Bergman tot de grote groep arrestanten.

Die activistische inslag in acht genomen, is de documentaire opvallend ontspannen van toon, en bijna lief in de zorgzame manier waarop de maakster haar argumenten tegen Zwarte Piet naar voren brengt.

Mogelijk is dat het gevolg van haar keuze om het debat letterlijk dicht bij huis te voeren. Bergman ondervraagt bijvoorbeeld haar vader, die niet veel snapt van haar bewogenheid op dit dossier, en ook de aardige buurman en zijn vriend die elk jaar toeleven naar hun optreden als hulpsinterklaas en Piet. 'Het voelt een beetje alsof ik een kopie van Mein Kampf laat zien,' grapt de laatste zodra hij zijn pietenpak voor de camera uit de bewaarhoes haalt.

Raciale vooroordelen
De heftigste beelden in de film werden geschoten in Londen, waar Bergman verkleed als Zwarte Piet door het park huppelde en louter sterk afwijzende reacties ontmoette. Ze vond het lastig, vertelde ze tijdens de nazit, om een rol te vertolken die ze verfoeit, maar ze vond het belangrijk om te laten zien welke reacties Zwarte Piet door zijn verschijning oproept zodra de toeschouwers niet vertrouwd zijn met de mores van het Sinterklaasfeest.

Bergman spaart zichzelf overigens bepaald niet in haar film. In gesprek met een Afrikaanse studievriend van vroeger moet ze vaststellen dat ze zelf niet gespeend is van raciale vooroordelen, een conclusie die later in de documentaire nog eens wordt bevestigd door de uitslag van een computertest van een Amerikaanse universiteit naar de universeel ingebakken gewoonte om witte mensen gunstigere eigenschappen toe te dichten dan zwarte mensen.

Een Nederlandse versie van de test, inclusief de resultaten van bekende Nederlanders als Typhoon en Georgina Verbaan, zal vanaf aanstaande maandag te vinden zijn op de website onderhuids.nl. Op de website staan ook fragmenten van Our colonial hangover die de montage niet hebben overleefd. De documentaire zelf wordt maandag uitgezonden om 20.25 op NPO 2.

Lees vandaag (29-11) in Het Parool een uitgebreid interview met Sunny Bergman: 'Ik ben echt een hippiekind, op blote voeten ja'

Sunny Bergman. Beeld Harmen de Jong
Sunny Bergman.Beeld Harmen de Jong
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden