Column

Stel dit sprookje aan de kaak en je bent racismebestrijder

Theodor Holman (1953) is columnist, schrijver, televisie- en radiomaker. Elke dag, uitgezonderd zondag, lees je hier zijn column.

Theodor Holman Beeld Wolff

Laat ik het op mezelf betrekken.

Er is een sprookje met de sprookjesfiguur, Kantjil Indolokki. Die eet alle kindertjes op en wordt daar ook nog eens voor beloond. Kantjil Indolokki is getrouwd met de vogel Tokeh Bisbisbis, waar iedereen zo bang voor is, en ze wonen samen in de toko van het heksje Bruine Annie.

Stel nu dat de Efteling daar een gezellige attractie van heeft gemaakt. Kantjil Indolokki loopt daar, mechanisch aangedreven, zogenaamd rond en steekt allemaal plastic kinderen in zijn bek, terwijl Tokeh Bisbisbis klapwiekend die kinderen een pak rammel geeft, wat door heksje Bruine Annie met genoegen wordt gadegeslagen terwijl ze schreeuwt: "Je lâh je kripoet, je lâh je kripoet!"

Ben ik dan beledigd?

Vind ik dit discriminatie?

Ga ik dan bij de Efteling aandringen op het weghalen van deze attractie omdat dit vernederend is voor Indo's en in Nederland een op de vier Nederlanders banden hebben met ons oude Indië?

Vind ik deze attractie 'uiterst racistisch'? Vind ik deze attractie getuigen van een onderdrukkende stereotypering? ('Alle Indo's eten kinderen op.')

Nee, natuurlijk niet. Het is een sprookje, geschreven door de totaal onbekende auteur Dorhol Man - vermoedelijk een pseudoniem - die overigens zelf - ik moet wel eerlijk zijn - zijn geld verdiende met een tabaksplantage te Lebak, waar hij de inlanders knechtte en hen met kleine schaartjes het onkruid liet wegknippen.

Maar de actiegroep Stop Oppressive Stereotypes vindt de vormgeving van Monsieur Cannibale op de Efteling wel uiterst racistisch, want in het sprookje komt een zwarte kannibaal voor met allemaal kookpotten.

Racisme hoort bestreden te worden. Maar denkt de actiegroep nu werkelijk dat het zien van Meneer Kannibaal een beeld bij kinderen achterlaat waardoor ze later in hun leven een afschuw krijgen van zwarten?

De bestrijding van racisme wordt hier misbruikt als vorm van aflaat. Stel dit sprookje aan de kaak en je kunt jezelf racismebestrijder noemen en je in de voetsporen wanen van een Martin Luther King of een Nelson Mandela.

Maar dat ben je dan niet. Het is een goedkope manier om een schoon geweten te suggereren. Je verklaart kunst als 'verkeerd' en vernietigt het. De actiegroep wil een werk van Gerard Gustin en Sacha Distel op de brandstapel leggen, die de muziek maakten, en degene die Monsieur Cannibale vormgaf voor de Efteling. Een soort boekverbranding kortom.

Van kunstwerken blijf je af! Hoe lelijk ook.

Reageren? t.holman@parool.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden