Stadsherstel redt al zestig jaar het aangezicht van Amsterdam

Stadsherstel bestaat zestig jaar. Honderden woningen werden al gered van een wisse dood, en mede daardoor is de binnenstad nu geen plek waar alleen wordt gewerkt.

Het pand aan de Enge Kerkstraat werd ook grondig hersteld door Stadsherstel Beeld Stadsherstel

Zestig jaar bestaat Stadsherstel, zestig jaar waarin het aangezicht van de stad is veranderd. Of misschien beter: waarin het aangezicht is gered. Verwaarloosde woningen, je reinste krotten in sommige gevallen, werden aangekocht en stevig onder handen genomen. Daar waar gaten waren gevallen, bouwde Stadsherstel panden naar het originele voorbeeld weer op. 'We hopen dat het effect is dat eigenaren van naastgelegen woningen zien dat het zin heeft om panden op te knappen,' zegt Stella van Heezik van Stadsherstel.

Als de gemeente geen tijd heeft, dan doen we het zelf. Zo ongeveer moet het zestig jaar geleden hebben geklonken tijdens de oprichting van Stadsherstel. Het waren de jaren waarin de stad op instorten stond: vele woningen leken onherstelbaar verkrot en verpauperd, neerhalen zou de enige optie zijn. In reactie op geluiden om om die reden de binnenstad geheel te bestemmen voor bedrijven en kantoren en bewoners dan maar te huisvesten in onder meer de tuinsteden, moest er iets gebeuren, vond onder meer Geurt Brinkgreve. Samen met enkele mede-initiatiefnemers, zoals jonkheer Jan Six van Hillegom, Huibert Saane en Rudolph Meischke, richtten zij de commissie ter voorbereiding van een maatschappij tot Stadsherstel op. Met financiële steun van Amsterdamse bedrijven werd Stadsherstel op 30 augustus 1956 geboren.

In blakende gezondheid
Er moest halverwege de jaren zestig vooral snel gehandeld worden, was de overtuiging van de stadsherstellers van het eerste uur. Aankopen, restaureren en een goed gebruik zoeken. Amper een jaar na aankoop werd de eerste herstelde woning op Zandhoek 13 opgeleverd: zonder twijfel gered van een wisse dood. Fiets erlangs, daar zo schitterend gelegen aan het Westerdok, en je ziet dat het pand nog blaakt van gezondheid.

Een ander voorbeeld van een meer dan geslaagde operatie is de houten Amstelkerk op het Amstelveld. Eind zeventiende eeuw gebouwd als noodkerk voor de bewoners van het nieuw aangelegde tweede deel van de grachtengordel, inmiddels een van de geliefdste plekken in de stad.

Eigenlijk is er in de loop van de laatste jaren niets wezenlijks veranderd aan de doelstellingen van Stadsherstel, zegt Van Heezik. 'Het behoud van de stad, mogelijk maken dat er ook kan worden gewoond in de monumentale en karakteristieke panden die deze stad heeft.'

Het voortouw nemen waar dat nodig is, dat is waar het op neerkomt. 'Als de markt het zelf oppakt, hoeven wij het niet te doen. De echte krotten, die willen we graag restaureren.'

Herengracht 300 in 1985 Beeld Stadsherstel
Herengracht 300, drie jaar later Beeld Stadsherstel
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden