Plus

Speurhond Hunter wordt opgeleid om een leven te redden

Mildred Bertelkamp (58) is een van de weinige Amsterdammers die zelf een speurhond opleiden. Ze traint drie keer per week bij een vereniging in Amersfoort. Haar doel? 'Dat hij ooit een leven redt.'

Bertelkamp oefent vaak met Hunter in het Amsterdamse Bos: 'Dan laat ik hem aan een buisje menselijke geur ruiken' Beeld Renate Beense

Genoeg honden in Amsterdam, maar de mensen die ze ­opleiden tot speurhond zijn op één hand te tellen. Mildred Bertelkamp is een van die trainers. Wanneer ze met haar Mechelse herder Hunter (3) door het Vondelpark wandelt, ziet ze veel mensen terugdeinzen.

Hunter is niet aangelijnd, dus lopen de meeste wandelaars met een grote boog om hem heen. De politie zet Mechelse herders, die gekenmerkt worden door een atletische bouw en een tamelijk woeste uitstraling, dan ook in bij arrestaties en om vernielzuchtige hooligans af te schrikken. Wie hurkt nou neer om zo'n hond over zijn bol te aaien?

Onverstoorbaar
"Toch hoef je niet bang te zijn voor Hunter," zegt Bertelkamp. "Mechelse herders worden opgeleid tot politiehond. Mits goed afgericht zullen ze nooit iemand aanvallen, achtervolgen of zelfs besnuffelen. Als we een oefening doen en andere honden dagen hem uit, dan merkt hij ze niet eens op. Hij gaat onverstoorbaar door met speuren."

In het Amsterdamse Bos oefent Bertelkamp vaak met Hunter. "Dan laat ik hem aan een buisje met een menselijke geur ruiken. Daarna plaats ik dat buisje bij vier geurloze buisjes. Aan Hunter de taak het buisje met de menselijke geur eruit te pikken en dat naar mij te brengen.

Het is grappig om te zien dat omstanders dan wél naar me toe komen. Ze zien dat hij goed is afgericht en zijn niet meer bang. Soms laat ik ze de oefening zelf uitvoeren met Hunter; ­vinden ze prachtig."

Eén kilo vlees per dag
Bertelkamp woont samen met Hunter in een appartement op de Admiralengracht, op driehoog. Dat is bijzonder, want de meeste speurhonden - en andere honden die worden opgeleid tot politiehond, zoals reddingshonden en bijthonden - leven in een kennel in de buitenlucht.

"Dat is in de grote stad natuurlijk lastig. Misschien is dat de ­reden dat zo weinig Amsterdammers deze sport beoefenen. In Brabant en Limburg, waar meer ruimte is, is de sport veel groter."

Ze heeft er geen problemen mee dat de hond in haar ­appartement leeft. "Ik ben meestal buiten met hem aan het trainen. Dat vergt zoveel energie dat hij thuis alleen maar slaapt en rust. Ja, hij wordt wakker om te eten; een ­kilo vlees per dag. Dat kost me ongeveer honderdvijftig ­euro per maand."

Het serieuze werk
Naast de bossen, parken en industrieterreinen in de stad gaat Bertelkamp voor het serieuze werk naar Amersfoort, zo ook deze woensdagavond. In haar auto ligt een houten geweer en breekijzer, in de kofferbak zit Hunter in een kooi.

Ze zijn onderweg naar hondensportvereniging 't Haartje. Daar zal Bertelkamp over een kleine twee uur met Hunter speuren naar het geweer en breekijzer, en ­proberen een vermiste persoon in het puin te vinden.

De training van vanavond is belangrijk, want over twee weken legt ze op die onderdelen examen af. Als ze slaagt, mag ze meedoen aan het Nederlands Kampioenschap Speurhond 2019. Dat zou een opstap zijn naar haar grote droom: Hunter inzetten als speurhond voor de politie.

Certificaten
Maar zover is het nog niet. Eerst moet ze meer ervaring ­opdoen, meer certificaten behalen en het belangrijkste: écht Hunter de baas zijn tijdens oefeningen. "Dat is nog een flinke kluif, want hij is enorm driftig."

Mildred Bertelkamp wil Hunter écht de baas zijn tijdens oefeningen. 'Dat is nog een flinke kluif, want hij is enorm driftig' Beeld Renate Beense

Drie keer per week zit Bertelkamp een uur in de auto van Amsterdam naar Amersfoort om te trainen bij 't Haartje. Noodgedwongen, want Amsterdam heeft geen vereniging die speurhonden opleidt.

Op woensdagavond traint ze ­ongeveer vier uur, zaterdagmiddag vijf en zondagochtend zelfs zes uur. Ook rijdt ze weleens naar Venlo of Overijssel voor speuroefeningen. "Het is belangrijk om op verschillende locaties te speuren, zodat Hunter niet te ­vertrouwd raakt met één gebied."

Clubhuis
Voordat Bertelkamp gaat trainen, eet ze samen met ­andere leden een broodje in het clubhuis, een klein honk te midden van drieduizend vierkante meter oefenterrein dat door de verhoudingen aanvoelt als miniatuurhuisje.

"Deze vereniging is een warm bad. We helpen ­elkaar om beter te worden en praten veel over de sport." Wie door het raam van het clubhuis naar buiten kijkt, ziet een uitgestrekt grasveld, een hindernisbaan en een sliert reusachtige puinbergen die het terrein in tweeën opdelen.

Bertelkamp loopt met Hunter naar de puinbergen. "Rarrr, zoeken man, zoeken man," roept ze. Hunter sprint weg bij zijn baasje en klautert de berg op. Hij zigzagt over het puin, snuffelt aan loszittende stenen en betonblokken. Hij zoekt Rien Peters, voorzitter van 't Haartje, die zich heeft opgesloten in een rooster van ongeveer een kubieke meter, begraven onder het puin.

Oogje toeknijpen
Na een paar minuten heeft Hunter een spoor. Hij spurt in een rechte lijn op Peters af. Hij is er bijna, maar springt dan plots de puinberg af en plast tegen een betonblok.

"O, o, o, een doodzonde," zegt Inger Rijnja-Nachenius, de ­trainingsmaat van Bertelkamp die net is aangekomen om te kijken. "Hiervoor zou je zakken op het examen, maar ­tijdens het oefenen knijpen we een oogje toe."

Dan klautert Hunter weer omhoog. Enkele tellen later blijft hij staan bij twee over elkaar geschoven betonblokken en begint hard te blaffen. Peters is gevonden. Bertelkamp haast zich naar het rooster om hem te bevrijden. Ze geeft Hunter een balletje om mee te spelen. "Voor een ­beloning doen ze alles."

Marktplaats
Bertelkamp kocht Hunter drie jaar geleden als pup op Marktplaats. Ze wilde per se een Mechelse herder, want die zijn gefokt om fit en gezond te blijven. "Mijn vorige hond overleed op zijn achtste aan kanker. Dat wilde ik niet nog eens meemaken."

Van de fokker moest ze 'm wel opleiden tot bijthond voor de politie, omdat het zo'n sterke hond is. Dat vond Bertelkamp maar niets. Ze stelde als compromis voor hem op te leiden tot speurhond, en de fokker ging akkoord.

"Daar had ik nul ervaring mee. Ik begon met trainen bij een Amsterdamse hondensportvereniging, waar ik de ­basis leerde voor het speuren. Dat maakte me zo enthousiast, dat ik zo snel mogelijk gericht ging trainen voor ­speurhondcertificaten. Daarom vertrok ik daarna naar 't ­Haartje."

Als speurhond leert Hunter menselijke geur, stoffelijke resten, geld, explosieven en verdovende middelen te ­detecteren. Vaak wordt in een later stadium een specialisme gekozen.

Nijpend tekort
De politie kan 'm dan inzetten als ze bijvoorbeeld een vermiste persoon willen opsporen in een bos of onder het puin. De politie leidt zelf ook ­honden op, maar zonder particuliere trainers als Bertelkamp zou een ­nijpend tekort aan geschikte politiehonden ontstaan.

Intussen heeft Bertelkamp het houten geweer in het gras gegooid. Een halve minuut later is het breekijzer gevonden. Hunter blijft ernaast staan, neemt het niet in zijn bek. Dan blaft hij heel hard. "Kijk, als hij het zo doet tijdens het examen, is dat certificaat ­binnen," zegt Bertelkamp. ­

"Omdat Hunter zo driftig is, vindt hij het moeilijk het breekijzer niet in zijn bek te nemen en naar me toe te hollen. Maar dat is niet de bedoeling, want de ­politie moet nog dna van het wapen kunnen ­afnemen."

Trainen als hobby
Bertelkamp ziet het trainen van Hunter als hobby, maar zegt extreem fanatiek te zijn. "Het is in korte tijd mijn lust en mijn leven geworden." Ze hoopt dat Hunter op een dag een leven redt. "We hebben een lange weg te gaan, maar ik heb er vertrouwen in, omdat ik weet hoe goed hij is."

Bertelkamp krijgt regelmatig de vraag of haar hond te koop is. "Wanneer ik met hem op het bedrijventerrein Westpoort train, merken de bewakers op hoe goed hij is afgericht. Zij lopen daar soms met beveiligingshonden, ­maar altijd aan de lijn.

Wanneer ik opga voor een speurhondcertificaat, zien de keurmeesters wat zijn potentieel is en vragen ze mijn prijs. Maar ik verkoop hem niet, ook niet voor heel veel geld. Ik wil Hunter zelf opleiden, ­wedstrijden met hem winnen en inzetten voor de politie."

Hond in opleiding

In Nederland zijn 500 hondensportverenigingen aangesloten bij de KNPV (­Koninklijke Nederlandse Politiehond Vereniging). Deze verenigingen hebben als doel bijthonden of speurhonden af te richten voor de politie.

Bijthonden worden meestal ingezet tijdens rellen of voetbalwedstrijden, speurhonden zoeken bijvoorbeeld naar een vermiste persoon. Slechts 26 van de 500 hondensportverenigingen richten óók speurhonden af.

"Het is een niche binnen de hondensport," zegt KNPV-bestuurslid Sjaak Evers. De sport is volgens hem in ­opkomst­ in andere regio's, maar ­Amsterdam blijft achter.

"Het leeft hier niet. Er zijn wel hondensport­verenigingen, maar die richten enkel ­bijthonden af. Dat wordt toch als een stoerdere tak van sport gezien."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden