PlusPS

Smakelijke Bevrijdingsmaaltijd, lieve Amsterdammers

Een maand geleden kwam de oproep. Gezocht: vijfhonderd 'lieve Amsterdammers' die bijzondere dingen doen voor de stad voor een Vrijheids­maaltijd onder de bogen van het Rijksmuseum. Dit viertal zal zaterdag ook aanschuiven.

Mek YkealloBeeld Tammy van Nerum

'Via andere Eritreeërs komen er veel vluchtelingen bij mij terecht'

Mek Ykeallo (51)

Een spontaan potje voetbal groeide dankzij Mek Ykeallo uit tot het helpen van Eritrese vluchtelingen. Drie jaar ­geleden was Ykeallo aan het voetballen met zijn vrienden in Osdorp. Toen er een jongen langs de kant stond te kijken, nodigden Ykeallo en zijn vrienden hem uit mee te doen. De jongen bleek een Eritrese vluchteling te zijn, net als Ykeallo zelf ooit was. In 1994 kwam Ykeallo naar Nederland.

"Deze jongen was echt net in Nederland. Ik ben ­hem ­samen met iemand anders gaan helpen met klusjes als zijn koelkast aansluiten, hij had geen idee hoe alles werkte," zegt Ykeallo.

Een paar dagen later kwam de jongen met andere vluchtelingen ­terug om te voetballen. Hieruit ontstond het idee om vaste voetbalavonden te organiseren, de eerste keer kwamen er tussen veertig en vijftig jongens, allemaal Eritreeërs. Door te voetballen maken ze hun hoofd even leeg, daarna praat Ykeallo met ze om te zien hoe het met ze gaat.

"Tegenwoordig zijn de voetbalmomenten op zaterdag en zondag, omdat de jongens doordeweeks bijna allemaal aan het studeren zijn of aan het werk. Die ontwikkeling is prachtig om te zien natuurlijk," zegt Ykeallo.

Inmiddels is Ykeallo een bekend contactpersoon voor Eritrese vluchtelingen geworden, naast dat hij zijn restaurant Azmarino runt in De Pijp. Ykeallo: "Via andere Eritreeërs komen er veel vluchtelingen bij mij terecht; ze kunnen in hun eigen taal direct geholpen worden. Ik omschrijf mezelf als cultuurtolk. Ik heb een brugfunctie tussen de Eritrese en de Nederlandse cultuur."

Herman PolakBeeld Tammy van Nerum

'Een meisje vroeg heel serieus hoe vaak ik Hitler had ontmoet'

Herman Polak (81)

Tijdens de Tweede Wereldoorlog zat Herman Polak als Joods jongetje alleen ondergedoken bij achttien verschillende families in en rond Amsterdam. "Rond mijn veertigste werd ik me pas bewust van wat ik had meegemaakt als kind. Toen kwam ik erachter dat ik een oorlogstrauma had. Zo had ik bijvoorbeeld een hekel gekregen aan het ­Jodendom en Joden. Al het nare wat ik had meegemaakt, zoals dat ik vroeger niet mocht buitenspelen, had namelijk met mijn Joods-zijn te maken."

Toch besloot hij zijn nare ervaringen om te zetten in iets positiefs: via zijn zus kwam hij terecht bij het Landelijk Steunpunt Gastsprekers WOII-Heden dat lessen op scholen geeft waarin oorlogsslachtoffers hun verhaal delen.

Polak gaat nu langs Nederlandse middelbare- en hogescholen en verschillende universiteiten in Europa om te vertellen over de oorlog en de impact daarvan op zijn ­leven. "Soms krijg je een grappige vraag. Een keer vroeg een meisje heel serieus hoe vaak ik Hitler had ontmoet. Toen moest ik wel even lachen," zegt Polak.

Voor hem is het niet het belangrijkst dat kinderen weten wat hij heeft meegemaakt, maar het gaat vooral om het meegeven van een boodschap: kinderen moeten lief zijn voor elkaar.

Polak: "Als ik spreek voor een ouder publiek druk ik de ouders altijd op het hart dat haat en discriminatie niet normaal moeten worden. Ik heb zelf ervaren hoe lang het duurt tot je de foute ideeën die je als kind hebt meegekregen verleert. Geef het goede voorbeeld en voed je kind op met een positief beeld van hun medemens.

Hans en Gon HomburgBeeld Tammy van Nerum

'We zijn door dit werk inmiddels ware rozenexperts geworden'

Hans (68) en Gon (66) Homburg

Heeft u er weleens bij stilgestaan hoe het kan dat het rosarium in het Vondelpark zo mooi bloeit? Dat komt doordat Hans en Gon Homburg zich er over ontfermen. In 2014 meldden ze zich aan als vrijwilliger voor het onderhouden van het Rosarium.

"Het idee was het rosarium een of twee keer per maand te verzorgen, maar al snel hadden mijn vrouw en ik door dat dat niet vaak genoeg was en zijn we op eigen initiatief vaker gegaan," zegt Hans.

Een paar keer per week gaan ze met hun tuingereedschap samen of alleen aan de slag met het onderhouden van de rozenstruiken. Hierbij krijgen ze hulp van een wisselende groep vrijwilligers, die ze op de hoogte houden via een Whatsappgroep.

"Naast dat we van tuinieren houden, vinden we het vanuit historisch oogpunt ook belangrijk dat het rosarium blijft bestaan. Het is sinds 1936 al onderdeel van het Vondelpark," zegt Hans.

Voor het echtpaar Homburg en de vrijwilligers werken de belangstelling en positieve reacties van de bezoekers motiverend. Hans: "Zowel toeristen als vaste bezoekers zien ons als een aanspreekpunt als we bezig zijn. We zijn door dit werk inmiddels ware rozenexperts geworden. We kunnen er altijd wel iets over vertellen doordat we ze zelf uitkiezen. Dit doen we op basis van duurzaamheid, vorm, kleur en - erg belangrijk - de geur."

Samen eten

Zaterdag worden in Amsterdam honderd Vrijheidsmaaltijden georganiseerd. De grootste vindt plaats onder de bogen van het Rijksmuseum, ­indachtig de woorden van oud-burgemeester Eberhard van der Laan: "Ik hoop dat Amsterdam de lieve stad blijft, die het is" en "Zorg goed voor ­elkaar, en voor de stad."

Voor vijfhonderd 'lieve Amsterdammers' - genomineerd door vrienden, buren of kennissen vanwege hun bijdrage aan de stad - wordt een programma vol muziek, theater en bijzondere verhalen over geschiedenis, toekomst en verbinding georganiseerd.

Joris Bijdendijk en Samuel Levie zijn verantwoordelijk voor het diner, samen met de Amsterdamse horecazaken Sea Palace, Holtkamp Horeca, Kesbeke, Sir Hummus, Tjin's Toko, de Couscousbar en Rijks. Wat er op tafel komt? Joris Bijdendijk: "Het wordt een diner voor Amsterdammers, ­gemaakt door Amsterdammers. Iedereen maakt een eigen gang. Ik probeer daar een menu van te maken; zodat je niet drie keer biefstuk krijgt."

Zaterdag, 18.00-20.30 uur, onder de ­bogen van het Rijksmuseum (alleen op uitnodiging). I.s.m. Food Cabinet, Rijks, Het Parool, Rijksmuseum en het ­Amsterdams 4 en 5 mei comité.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden