PlusBoekinkopers

Scheltema: 'Prijs is de leidraad bij boek in de ramsj'

Hoe komen boekwinkels tot hun keuze van het boekenaanbod? Welke boeken wel, en welke boeken niet? Een zesdelige serie gaat daarop in. Vandaag Scheltema, afdelingen ramsj en strips. 'Waarom dat boek het goed doet? Omdat Frans eten lekker is?'

Co Sack bestiert bij Scheltema de ramsj en de stripsBeeld Renate Beense

Een hangplek is het niet, en zo zal Co Sack het ook niet snel omschrijven, maar het is wel zo dat er voornamelijk 50-plussers rond 'zijn' boekentafels cirkelen. Mannen en vrouwen. Fanatieke lezers. Sacks boekentafels staan op de ramsj­afdeling van boekhandel Scheltema.

Zomaar een greep. We zien de roman van Thierry Baudet liggen, tussen Jules Deelder en Roberto Calasso. De Martin Beckromans van Sjöwall en Wahlöö, Modernity in German Art 1910-37, een boek over de denker Leszek Kolakowski, Paddington in het Ziekenhuis. Werk van L.Th. Lehmann en het prachtige Het Tijgerspoor van Julia Leigh.

Sinds een paar weken is die afdeling op de eerste etage van het boekenwarenhuis gevestigd. Co Sack verkoopt bij Scheltema niet alleen Nederlandse ramsj, maar ook veel Engelse en Amerikaanse.

"Dit zijn afgeprijsde boeken. De prijs is de leidraad voor de klant. Boeken zijn duur en als boeken voor de helft of voor een kwart van de nieuwprijs worden aangeboden, is dat voor die klant heel aantrekkelijk. En, ook niet onbelangrijk: de boeken zijn niet gebruikt. Het zijn restvoorraden. De tweedehands boeken staan ergens anders, daar ga ik niet over."

Winkeldochters worden ze ook wel genoemd, de boeken die, onverkocht, na een tijd in de ramsj gaan. Prachtige boeken zie je daar, bijna voor niets. Je moet alleen even wachten. Maar niet elk boek gaat in de ramsj. En niet iedereen heeft een positief gevoel bij die term.

"Ja, er zijn mensen die hun neus ophalen voor ramsj, zij kopen alles nieuw, maar uiteindelijk gaan ook zij overstag. Dat zijn dan voornamelijk de jongere klanten. En die zie ik ook allemaal weer terug als ze hier eenmaal iets gekocht hebben."

Yale, Spectrum en Boom
Sack betrekt zijn waar via twee kanalen: leveranciers en uitgevers. "De ene keer word ik benaderd door de uitgeverijen die een partij 'overhebben', de ander keer ga ik bij een leverancier langs. Dat zijn bedrijven die voor een zacht prijsje grote aantallen boeken van uitgeverijen overnemen, om ze duurder door te verkopen. Ze spelen in de boekenwereld de rol van groothandel."

"Hoe ik inkoop? Veel auteurs ken ik natuurlijk, en ik weet ook dat daar interesse voor is. Van veel uitgeverijen weet ik het ook. Van Yale zijn de wetenschappelijke boeken heel goed. En van Spectrum en Boom zijn de historische boeken goed, die koop ik altijd."

"Geschiedkundige werken doen het sowieso goed in de ramsj: dat zijn vaak dure boeken die hier voor en heel aantrekkelijke prijs liggen. Ja, en boeken over Amsterdam natuurlijk, die vliegen de winkel uit. Boeken over kunst... We hadden laatst een boek over Russische schilderkunst uit het begin van de twintigste eeuw, dat waren we zo kwijt."

Strips
Het kookboek Tarte Tatin doet het momenteel heel goed, zegt Sack. "Van 35 euro voor €12,50. Waarom dat het goed doet? Omdat Frans eten lekker is? Nee, vaak heb je geen idee waarom een boek goed verkoopt. Maar het komt denk ik ook door de ramsjrubriek in de NRC. We zien veel mensen die die rubriek uitknippen en met dat knipsel op de afdeling komen. Als een boek in die rubriek staat, merken we dat meteen."

Co Sack bestiert nog een andere afdeling; strips. Scheltema, als algemene boekhandel, heeft een vrij breed assortiment. "Mijn broer las vroeger de Pep, en ik dus ook. En Robbedoes en Kuifje. Ik ben ermee begiftigd, zeg maar. Pas een paar jaar geleden, we zaten nog op het Koningsplein, zijn we er echt mee begonnen. Er was vraag naar. Van Donald Duck tot de graphic novel, de luxe en duur uitgegeven strip. En wat ook een trend is: de gebundelde albums van een serie. Yoko Tsuno, Roodbaard."

Verrassend goed verkocht

Gothic: Visual Art of the Middle Ages 1140-1500 van Bruno Klein. “Een boek over gotiek. Heel duur, honderd euro, en meer dan een meter in het schap. Ik dacht: te duur. In november gekocht. Dat boek heeft de kerst niet gehaald. Was ik ze allemaal kwijt.”

Co Sack oreert even over het ambacht van het striptekenen, dat hij ook heel erg kon genieten van de achtergronden van de strips. Anders dan nu. "In een nieuw smurfenalbum is de achtergrond door een computer gemaakt. Dat was vroeger wel anders, zoals bij Robbedoes en Kwabbernoot in het album QRN op Bretzelburg. Prachtig!"

Opeens kwamen er vrouwen
Vooral mannen en kinderen staan in de bakken strips te kijken. "In De Wereld Draait Door werd de graphic novel De Arabier van de Toekomst omhooggehouden. Toen zagen we hier ook vrouwen die om dat stripboek vroegen. En Özge Samanci, tekenares en schrijfster van Teleurstellen Vergt Lef, over een opgroeiend Turks meisje, heeft hier een lezing gegeven. Daar kwamen ook veel vrouwen op af."

Sack vindt het leuk te zien dat de wat oudere klant die gebundelde strips uit Sjors, de Pep, Robbedoes en Kuifje aanschaffen. "Nostalgie, ze kopen hun jeugd terug."

Al stond er ook een paar weken geleden een jongeman een heel verhaal over die oude strips tegen Sack te houden. "Ik stond met open mond naar die jongen te luisteren. Hoe oud ben jij? vroeg ik. Dertig, zei hij. Had ie dat toch ontdekt op de een of andere manier."

Dit is het tweede deel van een korte serie. Volgende week dinsdag Sharon Perlee, inkoopster van Java Bookshop. Lees ook deel 1: 'Flutboeken willen we niet'

Tegenvaller

Liu Bolin van de gelijknamige Chinese kunstenaar. “Kijk eens wat een schitterend kunstboek. Alles opgekocht. Ik heb er maar een paar verkocht, heb er nog dertig over…”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden