Schaduwonderwijs: ouders willen maatwerk voor kind

Er wordt stevig betaald voor bijlessen en huiswerkbegeleiding in het voortgezet onderwijs, blijkt uit onderzoek. Het zijn vooral de hoger opgeleide ouders die de portemonnee trekken.

null Beeld ANP
Beeld ANP

Bijna 12 procent van de leerlingen in het voortgezet onderwijs kreeg vorig jaar door de ouders betaalde bijlessen, becijferden onderzoekers van onderzoeksbureaus Oberon en SEO voor het ministerie van Onderwijs.

Ook voor huiswerkbegeleiding, examentraining en andere ondersteuning is veel belangstelling. Naar schatting gaat in de sector 185 miljoen tot 286 miljoen euro om. Worden betaalde en onbetaalde vormen bij elkaar opgeteld, dan krijgt meer dan een kwart van de leerlingen ondersteuning buiten het reguliere onderwijs.

Of er sprake is van een toename kan onderzoeker Paul Bisschop van SEO niet zeggen. Op basis van cijfers van het CBS concludeert het ministerie van Onderwijs al wel dat 'de omvang van het schaduwonderwijs' is gegroeid.

Hoger opgeleiden
Opvallend is in elk geval dat het vooral de hoger opgeleide ouders zijn die voor hun kinderen extra onderwijs regelen.

Zo kreeg vorig jaar bijna de helft van de leerlingen met universitair opgeleide ouders betaalde examentraining. Voor huiswerkbegeleiding zijn ouders bereid jaarlijks gemiddeld duizend euro per kind op tafel te leggen. Kinderen van lager opgeleide ouders volgen weer vaker gratis aangeboden extra ondersteuning binnen de school.

Een meerderheid van de ouders geeft aan dat ze gebruikmaken van extra ondersteuning omdat ze het onderwijs onvoldoende vinden, al stelt het ministerie van Onderwijs dat er geen grond is om te spreken van een 'algeheel kwaliteitsgebrek'. Ouders vragen wel meer maatwerk voor hun kinderen en ook zou de prestatiedruk in het onderwijs toenemen.

Achterliggende vraag bij het onderzoek is: vergroot het schaduwonderwijs de ongelijkheid? Kopen beter verdienende ouder voor hun kinderen een voorsprong? Onderzoeker Bisschop zegt die vraag nog niet te kunnen beantwoorden. Betaalde en onbetaalde vormen van ondersteuning houden elkaar in evenwicht. "En we weten nog niet of er verschillen zijn in intensiteit en kwaliteit van beide soorten ondersteuning."

Toename van ongelijkheid
Volgens onderzoeker Louise Elffers van de Universiteit van Amsterdam, gespecialiseerd in onderwijskansen, zijn er echter wel degelijk goede redenen om aan te nemen dat er sprake is van een toename van ongelijkheid.

Wat haar in haar eigen onderzoek vooral opvalt is dat veel leerlingen bijlessen en trainingen krijgen die toch al goed presteren. In maart verschijnt van haar hand een boek over onderwijscompetitie.

Elffers: "Ouders zoeken zekerheid. Ze zeggen: ik wil er bij mijn kind alles uithalen wat erin zit. Ze hebben angst dat hun kinderen de boot missen en die angst is realistisch. Dat zijn geen opgefokte ouders, maar mensen die zich realiseren dat de gevolgen van een te lage schoolopleiding groot zijn. Er hangt echt heel veel van af."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden